--- title: "Mevkute nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mevkute" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Mevkute **Kısaca:** Mevkute, 5 kanunda 13 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - 195 s. K. m.31 · resmi ilanların yayınlanması: Belirli aralıklarla yayımlanan, süreli yayın niteliğindeki basın organı. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/195-sayili-basin-ilan-kurumu-teskiline-dair-kanun/madde-31) - 430 s. K. m.5: Belirli aralıklarla yayımlanan süreli yayın anlamına gelir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/430-sayili-olaganustu-hal-bolge-valiligi-ve-olaganustu-halin-devami-suresince-alinacak-ilave/madde-5) - 1117 s. K. m.8: Süreli yayın niteliğindeki, belirli aralıklarla çıkan yayını ifade eden terimdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1117-sayili-kucukleri-muzir-nesriyattan-koruma-kanunu/madde-8) ## Kanunda nerede geçiyor ### Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun - Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun m.2 – Görevleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/195-sayili-basin-ilan-kurumu-teskiline-dair-kanun/madde-2#f1-2): Maddede gazete ve benzeri periyodik basın yayınını ifade eden kavramdır. Kurumun idaresine iştirak eden mevkutelere kredi açılabilir. - Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun m.31 – Resmi ilanların yayınlanması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/195-sayili-basin-ilan-kurumu-teskiline-dair-kanun/madde-31#f3): Belirli aralıklarla yayımlanan, süreli yayın niteliğindeki basın organı. Madde bakımından resmi ilanları alma ve yayımlama yükümlülüğü taşıyan kuruluşlardır. - Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun m.32 – Resmi ilanların dağıtılması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/195-sayili-basin-ilan-kurumu-teskiline-dair-kanun/madde-32#f1): Resmi ilanların dağıtılabileceği yayın organlarıdır. Hangi yayın organlarının mevkute sayılacağı, 34. maddede belirlenen vasıflara bağlıdır; dağıtım yalnız bu vasıfları taşıyanlara yapılır. - Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun m.34 – Gazetelerin vasıfları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/195-sayili-basin-ilan-kurumu-teskiline-dair-kanun/madde-34#f4): Süreli yayın anlamında kullanılan, resmi ilan verilebilecek gazete ve dergileri ifade eden eski hukuk terimidir. Madde, resmi ilan verilebilecek yayın olma niteliğini bu terimle bağlar. - Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun m.36 – Genel Kurul kararlarının ilanı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/195-sayili-basin-ilan-kurumu-teskiline-dair-kanun/madde-36): Resmî ilan dağıtımından yararlanabilecek süreli yayını ifade eden kurumsal terimdir. Vasıflarının hangi ölçütlerle belirleneceği Genel Kurul kararıyla belirlenir. - Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun m.38 – İhtilafı hal ve itiraz mercileri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/195-sayili-basin-ilan-kurumu-teskiline-dair-kanun/madde-38#f1): Maddede kullanılan ve ilgili yasa metninde ilan yayımlayan kuruluşları ifade eden ad. Metin bu terimin ayrıntılı tanımını vermemektedir. ### Olağanüstü Hal Bölge Valiliği ve Olağanüstü Halin Devamı Süresince Alınacak İlave Tedbirler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname - Olağanüstü Hal Bölge Valiliği ve Olağanüstü Halin Devamı Süresince Alınacak İlave Tedbirler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.5 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/430-sayili-olaganustu-hal-bolge-valiligi-ve-olaganustu-halin-devami-suresince-alinacak-ilave/madde-5#f1): Belirli aralıklarla yayımlanan süreli yayın anlamına gelir. Tazminat alt sınırının hesaplanmasında mevkutenin periyodu (aylık, bir aydan fazla süreli ya da bir aydan az süreli olması) belirleyici ölçüttür. - Olağanüstü Hal Bölge Valiliği ve Olağanüstü Halin Devamı Süresince Alınacak İlave Tedbirler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.6 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/430-sayili-olaganustu-hal-bolge-valiligi-ve-olaganustu-halin-devami-suresince-alinacak-ilave/madde-6#f2): 5680 sayılı Basın Kanunu'nun 3. maddesinde belirtilen süreli yayın araçlarıdır. Bu araçlar için sahip ve sorumlu müdür ayrı ceza sorumluluğu taşır. ### Küçükleri Muzır Neşriyattan Koruma Kanunu - Küçükleri Muzır Neşriyattan Koruma Kanunu m.1 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1117-sayili-kucukleri-muzir-nesriyattan-koruma-kanunu/madde-1#f1): Belirli aralıklarla yayımlanan, süreli nitelikteki basılı yayınları ifade eden kavram. Maddenin kapsamında yer alan eser türlerinden biridir. - Küçükleri Muzır Neşriyattan Koruma Kanunu m.8 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1117-sayili-kucukleri-muzir-nesriyattan-koruma-kanunu/madde-8#f1): Süreli yayın niteliğindeki, belirli aralıklarla çıkan yayını ifade eden terimdir. Madde, mevkutenin her nüshasından ikişer adet gönderilmesini öngörür. ### Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanun - Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanun m.11 – İhbar mühletini beklemeksizin fesih hakkı ve tazminat (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5953-sayili-basin-mesleginde-calisanlarla-calistiranlar-arasindaki-munasebetlerin-tanzimi/madde-11#f1): Gazetecinin çalıştığı süreli yayın veya yayın kuruluşunun, maddede anılan veçhe ve karakteriyle ifade edilen bütünüdür. Değişiklik bu bütün üzerinde aranır. - Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanun m.17 – Mahkümiyet veya yayının tatili halinde ücret (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5953-sayili-basin-mesleginde-calisanlarla-calistiranlar-arasindaki-munasebetlerin-tanzimi/madde-17#f1): Maddede süreli yayını çıkaran yayın kuruluşu anlamında kullanılmıştır. Gazetecinin mensup olduğu yayın organı bu kavramla karşılanır. ### Matbaalar Kanunu - Matbaalar Kanunu m.5 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5681-sayili-matbaalar-kanunu/madde-5#f1): Belirli aralıklarla çıkan süreli yayın anlamına gelir. Madde, yalnızca mevkute basımını bu hükme bağlar; tek seferlik basılı işleri kapsamaz. ## Karıştırılan kavramlar - **Mevkute vasfını taşıyan / taşımayan yayın organı** (195 s. K. m.32): 34. maddede belirlenen vasıfları taşıyan yayın organı, mevkute sayılır ve resmi ilan dağıtımına katılabilir. Bu vasıfları taşımayan yayın organı mevkute sayılmaz ve dağıtım kapsamına girmez. Dağıtım yalnızca vasıfları tespit edilen mevkutelere yapılır; vasıfsız yayın organına ilan dağıtılamaz. - **Genel mevkute / yabancı dilli veya fikir ve sanat dergisi** (195 s. K. m.34): Genel mevkutelere ilişkin vasıflar birinci fıkradaki ölçütler üzerinden tespit edilir. Türkiye'de yabancı dillerle yayımlanan mevkuteler ile fikir ve sanat dergileri için ilan ve reklam verme esasları ayrıca tayin edilir. Bu yayınların ilan esasları genel vasıf ölçütlerinden ayrı bir Genel Kurul kararıyla belirlenir. - **Aylık veya bir aydan fazla süreli mevkute / bir aydan az süreli mevkute** (430 s. K. m.5): Periyodu bir ay veya daha uzun olan süreli yayınlardır. Bu hallerde alt sınır, mevkutenin bir önceki fiili satış miktarı üzerinden hesaplanır. Periyodu bir aydan kısa olan süreli yayınlardır. Bu hallerde alt sınır, bir önceki fiili satış miktarının toplam satış bedeli üzerinden belirlenir. Her iki durumda da hesaplama dayanağı olan satış verisi ve tutar türü değişir; mevkutenin periyodu doğru tespit edilmeden alt sınır hesaplanamaz. - **Mevkute / mevkute niteliğinde olmayan basılı eser ve yeni yayına giren mevkute** (430 s. K. m.5): Mevkute ile yapılan yayınlarda alt sınır, yayının kendi satış verilerine bağlanır. Mevkute niteliğinde olmayan basılı eserler ile yeni yayına giren mevkutelerde, kendi satış verisi bulunmadığından alt sınır başka bir ölçüte, en yüksek tirajlı günlük mevkutenin önceki ay ortalama satış tutarına bağlanır. İkinci grupta alt sınır, yayın kendi satış geçmişine sahip olmadığı için yüzde yetmişbeş oranıyla hesaplanan bu ölçüte göre belirlenir. - **Mevkute / Mevkute tanımına girmeyen diğer basılmış eserler** (1117 s. K. m.1): Belirli aralıklarla yayımlanan süreli basılı yayınlar mevkute kapsamındadır. Süreli nitelik taşımayan kitap benzeri ve diğer basılı eserler bu gruba girer. Madde iki grubu da aynı sınırlamalara tabi tutar; aralarında sınırlama bakımından fark yoktur, ayrım yalnızca eserin türünü belirlemek içindir. - **Mevkute / mevkute tanımına girmeyen eserler** (1117 s. K. m.2): Mevkute tanımına giren eserler, kanunda sayılan türler olarak doğrudan 1. maddedeki sınırlamaya tabidir. Mevkute tanımına girmeyen eserler, 1. maddedeki sınırlamaya tabi tutulabilmek için kurulun muzırlık kararını gerektirir. Mevkute tanımına girmeyen eser hakkında kurul kararı olmadan 1. maddedeki sınırlama uygulanamaz. ## Örnek kararlar - 10. Daire, 2016/15681 E., 2021/2461 K., 24.05.2021 — ilgili: 195 s. K. m.34, 195 s. K. m.32, 195 s. K. m.36 - 10. Daire, 2016/15936 E., 2021/2459 K., 24.05.2021 — ilgili: 195 s. K. m.34, 195 s. K. m.32, 195 s. K. m.36 - 10. Daire, 2016/13778 E., 2021/2460 K., 24.05.2021 — ilgili: 195 s. K. m.34, 195 s. K. m.32, 195 s. K. m.36 ## İlgili terimler [Resmi ilan](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/resmi-ilan) · [Genel kurul kararı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/genel-kurul-karari) · [Münderecat](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/munderecat) · [Olağanüstü Hal Bölge Valiliği](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olaganustu-hal-bolge-valiligi) · [Neşir](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/nesir) · [Ağır ihmal](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/agir-ihmal) · [Ağır para cezası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/agir-para-cezasi) · [Olağanüstü hal bölgesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olaganustu-hal-bolgesi) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.