--- title: "Mümessil nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mumessil" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Mümessil **Kısaca:** Mümessil, 4 kanunda 6 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - İİK m.54 · tutukluluk ve hükümlülük halinde: Borçlu adına icra takibinde işlem yapmaya yetkili kişi; kanuni veya iradi temsilci olabilir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-54) - Harçlar K. m.44 · kişilerin, imzaların, birden çok olması: Kanundan veya yetkiden doğan sıfatla başkasını temsil eden kişidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-44) - 6643 s. K. m.20: Odanın belirlenen yetkiler çerçevesinde, yerel düzeyde onu temsil etmek üzere atadığı kişidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6643-sayili-turk-eczacilari-birligi-kanunu/madde-20) ## Kanunda nerede geçiyor ### İcra ve İflas Kanunu - İİK m.54 – 4 – Tutukluluk ve hükümlülük halinde (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-54#f1): Borçlu adına icra takibinde işlem yapmaya yetkili kişi; kanuni veya iradi temsilci olabilir. Maddenin uygulanması için borçlunun böyle bir temsilcisinin bulunmaması gerekir. - İİK m.54/A – 5 – Askerlik halinde (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-54a#f1): Borçlu adına icra takibinde işlem yapmaya yetkili kişidir. Maddede borçlunun askerlik nedeniyle kendisini takipte temsil edecek bir kişi bulmasıdır. Bu kişi icra dairesine bildirilmelidir. ### Türk Eczacıları Birliği Kanunu - Türk Eczacıları Birliği Kanunu m.20 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6643-sayili-turk-eczacilari-birligi-kanunu/madde-20#f1-i): Odanın belirlenen yetkiler çerçevesinde, yerel düzeyde onu temsil etmek üzere atadığı kişidir. Atama yetkisi, yetki sınırları belirlenerek kullanılır. - Türk Eczacıları Birliği Kanunu m.51 – Büyük kongre (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6643-sayili-turk-eczacilari-birligi-kanunu/madde-51#f3-b): Eczacı odası tarafından gizli oyla seçilen, Büyük Kongre'de odayı temsil eden kişidir. Mümessil seçilebilmek için ilgili odanın azası olmak ve mesleki faaliyette bilfiil asgari beş yılını doldurmuş olmak gerekir. ### Harçlar Kanunu - Harçlar K. m.44 – Kişilerin, imzaların, birden çok olması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/492-sayili-harclar-kanunu/madde-44#f4): Kanundan veya yetkiden doğan sıfatla başkasını temsil eden kişidir. Birden fazla sıfatla imza attığında her sıfat için ayrı harç çoğaltması yapılır. ### Ticarette Tağşişin Men’i ve İhracatın Murakabesi ve Korunması Hakkında Kanun - Ticarette Tağşişin Men’i ve İhracatın Murakabesi ve Korunması Hakkında Kanun m.4 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1705-sayili-ticarette-tagsisin-men-i-ve-ihracatin-murakabesi-ve-korunmasi-hakkinda-kanun/madde-4): Mal veya müessese sahibini temsil eden kişi. Rapor ve zabıt varakasının tebliğinde, sahibine ulaşılamadığında muhatap olarak kullanılır. ## Karıştırılan kavramlar - **Müştereken hareket eden vekiller ve müteselsil kefiller / mümessil** (Harçlar K. m.44): Müştereken hareket eden vekiller ve müteselsil kefiller birden çok imza atar; bu imzalar tek imza sayılır. Mümessil birden fazla sıfatla imza atar; her sıfat için ayrı imza sayılır. Birden çok imza tek harca tabi olurken, mümessilin farklı sıfatlarla attığı imzalar sıfat sayısınca harcı çoğaltır. - **Vesayet makamına ait mümessil tayini / icra memurunun mühlet vermesi** (İİK m.54): Mümessil tayini vesayet makamının yetkisinde olduğunda icra memuru doğrudan mühlet veremez; takip vasi tayini yoluyla ilerler. Mümessil tayini vesayet makamına ait değilse icra memuru borçluya münasip mühlet verir. Hangi yolun izleneceği belirlenir: vesayet yolu ya da mühlet yolu. - **Asıl mümessil / yedek mümessil** (6643 s. K. m.51): Asıl mümessil Büyük Kongre'de odayı fiilen temsil eder. Yedek mümessil, asıl mümessil sayısı kadar seçilir ve kongreye katılma imkânı bulunur. Yedek mümessil sayısı asıl mümessil sayısına eşit olmalıdır; sayı aşağıda gösterilen hesaptan ayrı bir karar konusu değildir. - **Oda azası olan eczacı / mümessil seçilebilecek eczacı** (6643 s. K. m.51): Oda azası olan her eczacı oy kullanma hakkına sahip olabilir. Mümessil seçilebilmek için ayrıca mesleğinde bilfiil asgari beş yıl çalışmış olmak gerekir. Beş yıllık mesleki süreyi doldurmamış oda azası mümessil olarak seçilemez. - **Genel tebliğ kuralı / Mümessil gerektiren hâl** (İİK m.57): Genel kural: Tebliğ, Tebligat Kanunu'na göre muhataba yapılır; borçlunun tüzel kişilik ya da ehliyet bakımından temsilci gerektirmediği hâllerde bu yol izlenir. Mümessil gerektiren hâl: Borçlu kanunen temsil edilmesi gereken bir kişidir ve temsilcinin tayin edilmesi gerekir. Mümessil gerektiren hâlde borçlu, icra memurundan temsilci tayinini ister; tayin süreci tebliğin hangi kişiye yapılacağını belirler. - **Tasarruf izni / mümessil salahiyeti** (2644 s. K. m.2): Tasarruf izni belgesi, hükmi şahsın nizamnamesine göre taşınmaz tasarrufuna yetkili olup olmadığını gösterir. Mümessil salahiyet belgesi, tescil işini yapacak kişinin temsil yetkisini gösterir. İki belgenin ayrı ayrı ibrazı gerekir; biri diğerinin yerini tutmaz. ## İlgili konular - Yetki, tatiller ve talikler (İcra ve İflas Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-ve-iflas-hukuku/yetki-tatiller-ve-talikler - Noter harçları (İcra Müdürlüğü Mevzuatı): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-mudurlugu-mevzuati/noter-harclari ## Örnek kararlar - 1991/4 E., 1991/45 K., 03.12.1991 — ilgili: 6643 s. K. m.51 - Hukuk Genel Kurulu, 2024/780 E., 2025/377 K., 18.06.2025 — ilgili: İİK m.54 - 9. Daire, 2022/348 E., 2024/7678 K., 18.12.2024 — ilgili: Harçlar K. m.44 ## İlgili terimler [Mal kaçırılması ihtimali](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/mal-kacirilmasi-ihtimali) · [Münasip mühlet](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/munasip-muhlet) · [Oda haysiyet divanı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/oda-haysiyet-divani) · [Uzlaştırma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/uzlastirma) · [Zabıt varakası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/zabit-varakasi) · [Müteselsil kefil](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/muteselsil-kefil) · [Teftiş](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/teftis) · [Temsil](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/temsil) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.