---
title: "Müvekkil nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/muvekkil"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Müvekkil

**Kısaca:** Acenteye acentelik işini veren, yani acentenin hesabına faaliyette bulunduğu taraftır. (TTK m.104)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.104 – III - İnhisar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-104#f1): Acenteye acentelik işini veren, yani acentenin hesabına faaliyette bulunduğu taraftır. Madde, müvekkilin birden fazla acente atamasını sınırlar.
- TTK m.111 – III - Önlemler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-111#f1): Acentenin hesabına hareket ettiği, eşyanın mülkiyeti veya tasarruf yetkisi kendisine ait olan ve taşıyıcıya karşı dava hakkına sahip olan kişidir.
- TTK m.112 – IV - Ödeme borcu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-112#f1): Acentenin hizmetlerinden yararlanan ve acentenin tahsil ettiği ya da ona göndermesi gereken parası bulunan taraftır.
- TTK m.120 – E) Müvekkilin borçları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-120#f1): Acentenin kendisi adına ve hesabına sözleşme aracılığı yaptığı veya bunları yaptığı tacirdir. Maddenin uygulandığı taraf bu kişidir.

## Karıştırılan kavramlar

- **Müvekkil adları ve vekalet ücretleri / muttali olunan işin içeriği** (VUK m.151): Müvekkil adları, vekalet ücretleri ve giderler kanunda açıkça bu yasağın dışında tutulmuştur. Görev dolayısıyla öğrenilen işin içeriği, olaylar ve hususlar yasak kapsamındadır. Vergi incelemesinde müvekkil adı ve vekalet ücreti bildirilebilir; işin içeriği bildirilemez.
- **Karşı tarafa yüklenen ücret / Vekil ile müvekkil arasındaki ücret** (Av. K. m.169): Madde kapsamındaki ücret, yargılama gideri olarak Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan tutardır. Vekil ile müvekkil arasında kararlaştırılan ücret, iş sahibi ile avukat arasındaki sözleşmeye bağlıdır. Yargılama giderine hükmedilirken sözleşmedeki ücret esas alınmaz; tarife esas alınır.
- **Kendi nam ve hesabına taşıma / müvekkil hesabına taşıma** (4925 s. K. m.10): Taşıyıcı olarak kendi adına ve kendi hesabına yapılan taşıma; bu taşıma için taşımacı yetki belgesi gerekir. Komisyoncunun kendi adına, ancak müvekkilin hesabına yaptığı taşıma; bu biçim taşımacı yetki belgesi aranmadan komisyoncunun kendi adına eşya taşıtabilmesi için zorunludur. Komisyoncu kendi hesabına taşıma yapmak isterse taşımacı yetki belgesi almak zorundadır; müvekkil hesabına yapılan taşımada bu zorunluluk aranmaz ama müvekkil hesabı şarttır.
- **Karşı tarafa karşı etki / Müvekkil ile vekil arasındaki iç ilişki** (HMK m.74): Vekâletnamede bulunan sınırlamalar karşı taraf bakımından geçersizdir. Müvekkil ile vekil arasında aynı sınırlamalar geçerliliğini korur. Sınırlama aşılarak yapılan işlem karşı taraf açısından geçerli kalır, ancak vekil müvekkile karşı sorumlu olur.
- **Müvekkil ölümü, iflası, kısıtlanması / acentenin ölümü, iflası, kısıtlanması** (TTK m.121): Müvekkilin ölümü, iflası veya kısıtlanması halinde 513. madde uygulanır. Acentenin ölümü, iflası veya kısıtlanması halinde de aynı hüküm uygulanır. Fıkra iki tarafa da eşit uygulanır. Ancak beşinci fıkra yalnız ölüm, ehliyet kaybı ve iflası sayar; kısıtlanmaya değinmez.
- **Sözleşmenin müvekkil tarafından feshi / acente tarafından feshi** (TTK m.122): Müvekkil feshi haklı gösterecek bir eylem olmadan sözleşmeyi feshetmişse ya da acentenin kusuru nedeniyle haklı fesih yapmışsa acente talepte bulunamaz. Acente sözleşmeyi feshetmişse ancak müvekkilin feshi haklı kılan bir davranışı yoksa denkleştirme talebi doğar. Haklı neden yokken müvekkil fesih yaparsa acente talep hakkını kazanır; acente kendi sebebiyle fesih tetiklediyse hakkı düşer.

## İlgili konular

- Genel olarak, acentenin yetkileri ve acentenin borçları (Ticaret Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ticaret-hukuku/genel-olarak-acentenin-yetkileri-ve-acentenin-borclari
- Acentenin hakları ve acentelik sözleşmesinin sona ermesi (Ticaret Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ticaret-hukuku/acentenin-haklari-ve-acentelik-sozlesmesinin-sona-ermesi

## Örnek kararlar

- Ceza Genel Kurulu, 2017/497 E., 2020/133 K., 25.02.2020 — ilgili: TTK m.112
- 11. Hukuk Dairesi, 2023/1359 E., 2024/4672 K., 04.06.2024 — ilgili: TTK m.120
- 11. Hukuk Dairesi, 2022/5287 E., 2024/1737 K., 04.03.2024 — ilgili: TTK m.120

## İlgili terimler

[Acente](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/acente) · [Olağanüstü giderler](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olaganustu-giderler)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.