--- title: "Olumsuz görev uyuşmazlığı nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olumsuz-gorev-uyusmazligi" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Olumsuz görev uyuşmazlığı **Kısaca:** Olumsuz görev uyuşmazlığı, 3 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - HMK m.21 · yargı yeri belirlenmesini gerektiren sebepler: İki mahkemenin birbirinden bağımsız olarak görevsizlik kararı verip bu kararların kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi durumudur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-21) - CMK m.4 · re'sen görev kararı ve görevde uyuşmazlık: Birden fazla mahkemenin kendini görevsiz görmesi, dolayısıyla davanın hiçbir mahkemede görülmez hâle gelmesi durumudur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-4) - 2247 s. K. m.15 · yargı merciince yapılacak işlemler: Aynı taraflar ve aynı konu ile sebebe dayanan bir davada, iki yargı merciinin de kendisini görevli görmeyip görevsizlik kararı vermesi durumudur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2247-sayili-uyusmazlik-mahkemesinin-kurulus-ve-isleyisi-hakkinda-kanun/madde-15) ## Kanunda nerede geçiyor ### Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun - Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun m.15 – Yargı merciince yapılacak işlemler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2247-sayili-uyusmazlik-mahkemesinin-kurulus-ve-isleyisi-hakkinda-kanun/madde-15): Aynı taraflar ve aynı konu ile sebebe dayanan bir davada, iki yargı merciinin de kendisini görevli görmeyip görevsizlik kararı vermesi durumudur. Her iki görevsizlik kararının da kesinleşmiş olması gerekir. - Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun m.16 – Uyuşmazlık Mahkemesince yapılacak işlemler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2247-sayili-uyusmazlik-mahkemesinin-kurulus-ve-isleyisi-hakkinda-kanun/madde-16#f1): Adli ve idari yargıya bağlı iki ayrı yargı merciinin, tarafları, konusu ve sebebi aynı bir dava hakkında birbirini görevli saymayarak görevsizlik kararı vermesi durumudur. Görevsizlik kararlarının kesinleşmiş olması gerekir. ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.4 – Re'sen görev kararı ve görevde uyuşmazlık (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-4): Birden fazla mahkemenin kendini görevsiz görmesi, dolayısıyla davanın hiçbir mahkemede görülmez hâle gelmesi durumudur. ### Hukuk Muhakemeleri Kanunu - HMK m.21 – Yargı yeri belirlenmesini gerektiren sebepler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-21): İki mahkemenin birbirinden bağımsız olarak görevsizlik kararı verip bu kararların kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi durumudur. Her iki mahkemenin de görevsizlik kararı verdiği ve birbirini görevli saydığı kesinleşmiş bir karar bulunmadığında bu uyuşmazlık oluşmaz. ## Karıştırılan kavramlar - **Olumsuz görev uyuşmazlığı / olumlu görev uyuşmazlığı** (2247 s. K. m.15): Olumsuz uyuşmazlıkta iki merci de kendini görevsiz görür. Olumlu uyuşmazlıkta iki merci de kendini görevli görür (m.17). Madde 15 yalnız olumsuz uyuşmazlık için dosya gönderme usulünü düzenler; olumlu uyuşmazlıkta bu usul uygulanmaz. - **Olumlu görev uyuşmazlığı / olumsuz görev uyuşmazlığı** (CMK m.4): Birden fazla mahkeme kendini görevli görür. Birden fazla mahkeme kendini görevsiz görür ve dava hiçbir mahkemede görülmez. Her iki hâlde de uyuşmazlık ortak yüksek görevli mahkemece çözülür ve görevli mahkeme belirlenir. - **m.21/1-b / m.21/1-c (yargı çevresi tereddüdü / olumsuz görev uyuşmazlığı)** (HMK m.21): Bentte iki mahkeme arasında yargı çevrelerinin sınırının belirlenmesinde tereddüt bulunmaktadır ve henüz bir görevsizlik kararı verilmiş olması şart değildir. Bentte iki mahkemenin de görevsizlik kararı vermiş ve bu kararların kesinleşmiş olması gerekir. Yargı çevresi tereddüdünde dava açılmadan yargı yeri belirlemesi istenebilir; görev uyuşmazlığında ise kesinleşmiş iki görevsizlik kararı aranır. - **Hüküm uyuşmazlığı / Olumsuz görev uyuşmazlığı** (2247 s. K. m.24): Hüküm uyuşmazlığında kararların her ikisi de esasa ilişkindir ve çelişkili sonuç doğurmuştur. Olumsuz görev uyuşmazlığında merciler birbirini görevsiz görmüş ve dava hiçbir merciye gitmemiştir. Olumsuz görev uyuşmazlığına ilişkin usul kuralları ikinci fıkra uyarınca yalnız uygulanmak üzere atıf yapılmıştır; hüküm uyuşmazlığının konusu farklıdır. ## İlgili konular - Kapsam ve tanımlar, görev, bağlantılı davalar (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/kapsam-ve-tanimlar-gorev-baglantili-davalar - Görevsizlik veya yetkisizlik kararı üzerine yapılacak işlemler ve yargı yeri belirlenmesi (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/gorevsizlik-veya-yetkisizlik-karari-uzerine-yapilacak-islemler-ve-yargi-yeri ## Örnek kararlar - 2018/117 E., 2023/212 K., 07.12.2023 — ilgili: 2247 s. K. m.15 - Hukuk Genel Kurulu, 2023/104 E., 2024/206 K., 24.04.2024 — ilgili: 2247 s. K. m.15 - Ceza Genel Kurulu, 2012/722 E., 2012/234 K., 19.06.2012 — ilgili: CMK m.4 ## İlgili terimler [Yargı yeri belirlenmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yargi-yeri-belirlenmesi) · [İlk inceleme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ilk-inceleme) · [Ortak yüksek görevli mahkeme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ortak-yuksek-gorevli-mahkeme) · [Olumlu görev uyuşmazlığı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olumlu-gorev-uyusmazligi) · [Görevsizlik kararı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gorevsizlik-karari) · [Kesin yetki](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kesin-yetki) · [Re'sen karar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/resen-karar) · [Görev](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gorev) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.