--- title: "Oturma hakkı nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/oturma-hakki" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Oturma hakkı **Kısaca:** Bir binada veya binanın bir bölümünde konut olarak yararlanma yetkisi veren, şahsa bağlı bir irtifak hakkıdır. Yalnızca gerçek kişiler lehine kurulabilir ve devredilemez. (TMK m.824) ## Kanunda nerede geçiyor ### Türk Medeni Kanunu - TMK m.240 – 2. Aile konutu ve ev eşyası (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-240#f1): Konutun belirli bir kısmını veya tamamını oturma amacıyla kullanma hakkıdır. Kişiye sıkı sıkıya bağlı bir irtifak hakkı niteliğindedir ve devredilemez. - TMK m.255 – 2. Ölüm hâlinde (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-255#f2): Bir konutun belirli bir kişi tarafından oturularak kullanılması hakkı. Kullanım yetkisi konutla sınırlıdır ve mülkiyeti ortadan kaldırmaz. - TMK m.652 – D. Aile konutu ve ev eşyasının sağ kalan eşe özgülenmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-652#f2): Bir konutta oturma imkânı sağlayan, şahsa bağlı sınırlı ayni haktır. Bu maddede mülkiyet yerine tanınabilecek hak türlerinden biridir. - TMK m.823 – I. Genel olarak (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-823#f1): Sahibine bir binadan veya onun bir bölümünden konut olarak yararlanma yetkisi veren, kişiye bağlı bir irtifak hakkıdır. Hakkın konusu konut kullanımıdır; binadan oturma dışında yararlanma bu hakkın asli kapsamını oluşturmaz. - TMK m.824 – II. Oturma hakkının kapsamı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-824#f1): Bir binada veya binanın bir bölümünde konut olarak yararlanma yetkisi veren, şahsa bağlı bir irtifak hakkıdır. Yalnızca gerçek kişiler lehine kurulabilir ve devredilemez. - TMK m.825 – III. Giderler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-825#f1): Bir binanın veya bölümünün tamamından ya da bir kısmından yararlanma yetkisi veren sınırlı aynî haktır. Madde bu yetkinin kapsamına göre giderleri ayırır; hakkın yalnızca konutla sınırlı olması gerekmez. ## Karıştırılan kavramlar - **Mülkiyet / intifa veya oturma hakkı** (TMK m.255): Sağ kalan eşin ev eşyası veya birlikte yaşanan konut üzerinde mülkiyet talep etmesi; bu, mirastan ve paylaşmadan doğan hakka mahsup ve gerekirse bedel ödenmesi yoluyla yapılır. Haklı sebeple, sağ kalan eşin veya ölenin diğer yasal mirasçılarından birinin istemi üzerine mülkiyet yerine intifa veya oturma hakkı tanınması; bu karar hâkimin takdirindedir. Mülkiyet talebi sağ kalan eşin doğrudan istemine bağlıdır; intifa veya oturma hakkı ise haklı sebep ve ikinci bir istem koşuluna bağlıdır, hâkim bunları birlikte değerlendirir. - **Oturma hakkı / intifa hakkı** (TMK m.823): Oturma hakkında yararlanma yalnızca bir binada veya bölümünde konut olarak oturmakla sınırlıdır ve kişisel ihtiyaca göre belirlenir. İntifa hakkı, bir şeyin her türlü yararlarından faydalanmayı kapsar ve kullanım hakkı devredilebilir. Oturma hakkında kullanım devredilemez ve kiraya verilemez; intifa hakkında ise m.806/I uyarınca kullanım devri mümkündür. Kanunda aksi hüküm yoksa intifa hükümleri kıyasen uygulanır, ancak devir yasağı önceliklidir. - **Şahsa özgülenmiş / özgülenmemiş oturma hakkı** (TMK m.824): Hakkın şahsa özgülendiği açıkça belirtilmişse, hak sahibi yalnızca kendisi oturabilir. Açık bir özgüleme yoksa, hak sahibi ailesi ve ev halkıyla birlikte oturabilir. Ev halkının oturmasına izin veya itiraz, kurulan hakkın içeriğine göre belirlenir. - **Kat maliki / bölümdeki kiracı veya oturma hakkı sahibi** (KMK m.18): Kat maliki, madde 18/1 uyarınca doğrudan karşılıklı yükümlülük altındadır. Kiracı, oturma hakkı sahibi ve bölümden devamlı yararlananlar, 18/2 uyarınca bu yükümlülüğe tabi tutulmuştur. Kiracı veya oturma hakkı sahibinin aykırılığından kat maliki de müteselsilen sorumlu olur; bu kişiler davaya kat maliki ile birlikte hasım olarak gösterilebilir. - **Diğer irtifak hakkı / İntifa ve oturma hakkı** (TMK m.838): Diğer irtifak hakkı belirli bir yararlanmaya hizmet eder ve sınırlı yararlanma yetkisi verir. İntifa ve oturma hakkı taşınmazdan tam yararlanma yetkisi verir ve kişiye bağlı olarak kurulur. Kapsamı daraltılmış bir yararlanma diğer irtifak hakkı sayılır; tam yararlanma niteliğindeki hak intifa veya oturma hakkı olur. Bir binada oturma biçiminde sınırlı yararlanma yalnızca oturma hakkı olarak kurulabilir. ## İlgili konular - Oturma hakkı, üst hakkı ve sona ermenin sonuçları (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/oturma-hakki-ust-hakki-ve-sona-ermenin-sonuclari - Değerin belirlenmesi ve artık değere katılma (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/degerin-belirlenmesi-ve-artik-degere-katilma - Paylaşmalı mal ayrılığı (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/paylasmali-mal-ayriligi - Paylaşmanın nasıl yapılacağı ve paylaşma kuralları (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/paylasmanin-nasil-yapilacagi-ve-paylasma-kurallari ## Örnek kararlar - Hukuk Genel Kurulu, 2023/159 E., 2024/38 K., 31.01.2024 — ilgili: TMK m.652, TMK m.240 - 2. Hukuk Dairesi, 2022/6489 E., 2023/2705 K., 25.05.2023 — ilgili: TMK m.652, TMK m.240 - 8. Hukuk Dairesi, 2024/2034 E., 2025/6376 K., 15.10.2025 — ilgili: TMK m.823 ## İlgili terimler [Birlikte yaşanılan konut](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/birlikte-yasanilan-konut) · [Ev eşyası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ev-esyasi) · [İntifa hakkı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/intifa-hakki) · [Haklı sebep](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/hakli-sebep) · [Devredilemezlik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/devredilemezlik) · [Altsoy](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/altsoy) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.