--- title: "Perakende satış nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/perakende-satis" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Perakende satış **Kısaca:** Perakende satış, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - KDVK m.57 · verginin etikette gösterilme mecburiyeti: Malın son tüketiciye, yani ticari amaç taşımayan alıcıya, doğrudan satılmasıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3065-sayili-katma-deger-vergisi-kanunu/madde-57) - 4250 s. K. m.6: Alkollü içkinin son tüketiciye, toptan değil, tek tek veya küçük miktarlarda satılması. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4250-sayili-ispirto-ve-ispirtolu-ickiler-inhisari-kanunu/madde-6) - 5996 s. K. m.13 · veteriner tıbbî ürünlerinin toptan ve perakende satışı, tanıtımı: Veteriner tıbbî ürünün eczaneler, veteriner muayenehane, klinik, poliklinik ve hayvan hastaneleri kanalıyla yapılan satışı. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5996-sayili-veteriner-hizmetleri-bitki-sagligi-gida-ve-yem-kanunu/madde-13) ## Kanuni tanım - **6446 s. K. m.3/1-z** (Elektrik Piyasası Kanunu): Elektriğin tüketicilere satışını — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6446-sayili-elektrik-piyasasi-kanunu/madde-3#f1-z-aa ## Kanunda nerede geçiyor ### Katma Değer Vergisi Kanunu - KDVK m.57 – Verginin etikette gösterilme mecburiyeti (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3065-sayili-katma-deger-vergisi-kanunu/madde-57#f1): Malın son tüketiciye, yani ticari amaç taşımayan alıcıya, doğrudan satılmasıdır. Toptan satış veya ticari ilişkilerdeki satışlar bu hükmün çekirdeğinde yer almaz. ### İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu - İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu m.6 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4250-sayili-ispirto-ve-ispirtolu-ickiler-inhisari-kanunu/madde-6): Alkollü içkinin son tüketiciye, toptan değil, tek tek veya küçük miktarlarda satılması. Saat sınırı ve işletme dışından görünürlük yasağı perakende satış için getirilmiştir. ### Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu - Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu m.13 – Veteriner tıbbî ürünlerinin toptan ve perakende satışı, tanıtımı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5996-sayili-veteriner-hizmetleri-bitki-sagligi-gida-ve-yem-kanunu/madde-13#f1): Veteriner tıbbî ürünün eczaneler, veteriner muayenehane, klinik, poliklinik ve hayvan hastaneleri kanalıyla yapılan satışı. ## Karıştırılan kavramlar - **Perakende satış / Toptan veya ticari satış** (KDVK m.57): Son tüketiciye yapılan perakende satış. Etiket yükümlülüğü bu satışlarda doğar. Ticari alıcıya yapılan satış. Malın etiket taşıması ve fiyatın bu biçimde gösterilmesi bu hükmün asıl konusu değildir. Etiket yükümlülüğü perakende satış mallarında uygulanır; diğer satışlarda KDV bilgisi fatura ve benzeri vesikada verilir. - **Toptan satış / perakende satış** (5996 s. K. m.13): Toptan satış ecza deposu veya veteriner ecza deposu kanalıyla yapılır. Perakende satış eczane, veteriner muayenehane, klinik, poliklinik ve hayvan hastaneleri kanalıyla yapılır. Her satış türünün kanalı ayrıdır; toptancının hekim veya eczaneye yaptığı satış ile son kullanıcıya yapılan satış farklı kanallardan geçer. - **Perakende satış fişi / Fatura** (VUK m.233): Maddede sayılan vesikalar, fatura verme zorunluluğu olmayan satışlarda kullanılır. Bu satışlarda satış bedeli fatura yerine bu vesikalarla tevsik edilir. Fatura, satıcının alıcıya fatura düzenleme yükümlülüğü doğduğunda düzenlenen belgedir ve VUK'nin fatura hükümlerine tabidir. Bu maddenin fatura hükümlerine tabi satışlara uygulanmadığı açıktır. Fatura verme zorunluluğu olan satışlarda bu madde ile düzenlenen vesikalar tevsik aracı olarak kullanılamaz. Fatura zorunluluğu olmayan satışlarda ise bu vesikalar yeterlidir. - **Perakende satış fişi / Makineli kasa kayıt rulosu** (VUK m.233): Perakende satış fişi, satıcı tarafından yazılarak düzenlenir ve seri ve sıra numarası ile teselsül ettirilir. Makineli kasa kayıt rulosu, makineli kasanın kayıt dökümüdür ve bu maddede teselsül ve kopyalı düzenlenme şartı ayrıca sayılmamıştır. Makineli kasa kullanılıp müşteriye fiş verilmiyorsa, perakende satış fişinin ayrıca düzenlenip verilmesi zorunlu olur. - **Fatura-gider pusulası-müstahsil-serbest meslek makbuzu / Perakende satış fişi ve diğer 2. fıkra belgeleri** (VUK m.353): 1. fıkra, fatura, gider pusulası, müstahsil makbuzu ve serbest meslek makbuzunu kapsar. 2. fıkra, perakende satış fişi, ödeme kaydedici fişi, bilet, irsaliye, yolcu ve günlük müşteri listelerini kapsar. Her iki grupta tespit başına ceza oranı ve tutarı farklıdır. 1. fıkrada ceza meblağın yüzde onudur; 2. fıkrada sabit tutardır ve bir takvim yılı tavanı farklıdır. - **Toptan satış tarifesi / perakende satış tarifesi** (4646 s. K. m.11): Toptan satışta Kurum yalnızca esas alınacak unsur ve şartları belirler; satış fiyatı alım satım taraflarınca serbestçe kararlaştırılır. Perakende satışta Kurum fiyatın kendisini ve tarife esaslarını belirler; tüketiciye ancak bu fiyat uygulanabilir. Toptan satışta fiyat sözleşmeye bırakılmış, perakende satışta fiyat idari olarak tespit edilmiştir. ## İlgili konular - Usul hükümleri ve çeşitli hükümler (Vergi ve Vergi Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/vergi-ve-vergi-usul-hukuku/usul-hukumleri-cesitli-hukumler-ve-kaldirilan-hukumler ## Örnek kararlar - 2010/80 E., 2011/178 K., 29.12.2011 — ilgili: 5996 s. K. m.13 - 10. Daire, 2020/3179 E., 2024/4219 K., 22.10.2024 — ilgili: 5996 s. K. m.13 - 10. Daire, 2020/3290 E., 2024/4220 K., 22.10.2024 — ilgili: 5996 s. K. m.13 ## İlgili terimler [Etiket](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/etiket) · [Toptan satış](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/toptan-satis) · [Fatura ve benzeri vesika](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/fatura-ve-benzeri-vesika) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.