---
title: "Perakende nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/perakende"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Perakende

**Kısaca:** Perakende: Ana dağıtım merkezleri, hazır yemek hizmeti, işyeri ve kurum yemekhaneleri, restoranlar ve diğer benzeri gıda hizmetlerinin sunulduğu yerler, dükkânlar, toptan satış yerleri, süpermarket dağıtım merkezleri dâhil olmak üzere son tüketiciye satış ya da dağıtım noktasında gıdanın işlenmesi… (5996 s. K. m.3/1)

## Kanuni tanım

- **5996 s. K. m.3/1** (Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu): Ana dağıtım merkezleri, hazır yemek hizmeti, işyeri ve kurum yemekhaneleri, restoranlar ve diğer benzeri gıda hizmetlerinin sunulduğu yerler, dükkânlar, toptan satış yerleri, süpermarket dağıtım merkezleri dâhil olmak üzere son tüketiciye satış ya da dağıtım noktasında gıdanın işlenmesi veya muameleye tâbi tutulması veya depolanmasını — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5996-sayili-veteriner-hizmetleri-bitki-sagligi-gida-ve-yem-kanunu/madde-3#f1-50

## Karıştırılan kavramlar

- **Perakende satış fişi / Fatura** (VUK m.233): Maddede sayılan vesikalar, fatura verme zorunluluğu olmayan satışlarda kullanılır. Bu satışlarda satış bedeli fatura yerine bu vesikalarla tevsik edilir. Fatura, satıcının alıcıya fatura düzenleme yükümlülüğü doğduğunda düzenlenen belgedir ve VUK'nin fatura hükümlerine tabidir. Bu maddenin fatura hükümlerine tabi satışlara uygulanmadığı açıktır. Fatura verme zorunluluğu olan satışlarda bu madde ile düzenlenen vesikalar tevsik aracı olarak kullanılamaz. Fatura zorunluluğu olmayan satışlarda ise bu vesikalar yeterlidir.
- **Perakende satış fişi / Makineli kasa kayıt rulosu** (VUK m.233): Perakende satış fişi, satıcı tarafından yazılarak düzenlenir ve seri ve sıra numarası ile teselsül ettirilir. Makineli kasa kayıt rulosu, makineli kasanın kayıt dökümüdür ve bu maddede teselsül ve kopyalı düzenlenme şartı ayrıca sayılmamıştır. Makineli kasa kullanılıp müşteriye fiş verilmiyorsa, perakende satış fişinin ayrıca düzenlenip verilmesi zorunlu olur.
- **Toptan satış / perakende satış** (VUK m.267): Toptan satışlarda maliyet bedeline yüzde beş oranı eklenir. Perakende satışlarda maliyet bedeline yüzde on oranı eklenir. Aynı maliyet bedeli için iki satış biçimi farklı emsal bedel doğurur.
- **Fatura-gider pusulası-müstahsil-serbest meslek makbuzu / Perakende satış fişi ve diğer 2. fıkra belgeleri** (VUK m.353): 1. fıkra, fatura, gider pusulası, müstahsil makbuzu ve serbest meslek makbuzunu kapsar. 2. fıkra, perakende satış fişi, ödeme kaydedici fişi, bilet, irsaliye, yolcu ve günlük müşteri listelerini kapsar. Her iki grupta tespit başına ceza oranı ve tutarı farklıdır. 1. fıkrada ceza meblağın yüzde onudur; 2. fıkrada sabit tutardır ve bir takvim yılı tavanı farklıdır.
- **Perakende satılabilen ürünler / perakende satılamayan ürünler** (1380 s. K. m.34): Asgari boy veya ağırlığın üstünde ve av yasağı dışında avlanmış ürünler açık artırmayla satılabilir. Asgari ölçünün altında kalan veya av yasağı döneminde avlanmış ürünler perakende satılamaz. Bu ikinci grup yalnız yem sanayi hammaddesi olarak satılabilir.
- **Perakende satış / Toptan veya ticari satış** (KDVK m.57): Son tüketiciye yapılan perakende satış. Etiket yükümlülüğü bu satışlarda doğar. Ticari alıcıya yapılan satış. Malın etiket taşıması ve fiyatın bu biçimde gösterilmesi bu hükmün asıl konusu değildir. Etiket yükümlülüğü perakende satış mallarında uygulanır; diğer satışlarda KDV bilgisi fatura ve benzeri vesikada verilir.

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.