---
title: "Prime esas kazanç nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/prime-esas-kazanc"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Prime esas kazanç

**Kısaca:** Sigortalının kanuna göre prim hesabına esas alınan ücret veya kazancıdır. (SGGSSK m.45)

## Kanunda nerede geçiyor

### Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
- SGGSSK m.17 – Ödenek ve gelirlere esas tutulacak günlük kazanç (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/madde-17#f1): 5510 sayılı Kanun'un 80. maddesine göre hesaplanan, prim ödemesine konu olan kazanç tutarıdır. Günlük kazancın hesabında ham ücret değil bu kazanç esas alınır.
- SGGSSK m.45 – Kanunları gereğince görevden uzaklaştırılanlar, tutuklananlar veya görevine son verilenlerin sigortalılıkları ve primleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/madde-45#f4): Sigortalının kanuna göre prim hesabına esas alınan ücret veya kazancıdır. Madde, prim alınacak tutarın bu kazancın yarısı ya da tamamı olarak belirlenmesinde bu kavramı esas alır.
- SGGSSK m.80 – Prime esas kazançlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/madde-80#f1): Sigortalının bir ay için prim hesabına esas alınan brüt tutardır. Hak edilen ücretler ile o ay içinde yapılan prim, ikramiye ve benzeri ödemelerin toplamından oluşur. Bu toplam (b) bendindeki istisnalarla ve (c) bendinin genel tabi tutma kuralıyla sınırlanır.
- SGGSSK m.81 – Prim oranları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/madde-81#f3-i): Prim oranlarının uygulandığı matrahtır. Maddenin kendisi bu kazancın nasıl hesaplanacağını göstermez; ayrıntı 82. maddede yer alır.
- SGGSSK geç. m.8 – 1479 sayılı Kanuna ilişkin geçiş hükümleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-8): Borçlanma tutarının hesabında esas alınan kazançtır. Maddeye göre borçlanma, talep tarihindeki prime esas kazancın yüzde 32'si üzerinden 80. maddenin ikinci fıkrasının (a) bendine göre hesaplanır.
- SGGSSK geç. m.52 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-52#f1): Prim tutarının hesabına esas alınan aylık tutardır. Maddeye göre, emeklilik keseneğine esas aylık tutarlar, aynı dönemler için geçerli olan aylık prime esas kazanç sayılır.
- SGGSSK geç. m.58 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5510-sayili-sosyal-sigortalar-ve-genel-saglik-sigortasi-kanunu/gecici-madde-58): Sigortalının sigorta primlerinin hesaplanmasına esas alınan kazanç tutarıdır. Bu maddede belirli bir dönemde ödenen fazla çalışma ücretleri bu kazancın hesabında dikkate alınmaz.

## Karıştırılan kavramlar

- **Geçici 58. madde / genel prime esas kazanç kuralı** (SGGSSK geç. m.58): Geçici 58. madde, belirtilen kurum ve dönemde 657 sayılı Kanunun 4. maddesinin (e) fıkrası kapsamındaki geçici personele ödenen fazla çalışma ücretlerini kapsar. Genel kurallar, ücretlerin prime esas kazancın hesabına dahil edilmesini öngörür ve fazla çalışma ücretleri bakımından istisna bulunmadığı hallerde bu kurallar uygulanır. Anılan kişi ve dönem bakımından fazla çalışma ücretleri prime esas kazanç dışında kalır; diğer hallerde genel kural geçerlidir.
- **Genel prime esas kazanç / Toplu iş sözleşmesine tabi özel sektör işyeri** (SGGSSK geç. m.85): Genel hükümde (a) bendi kapsamındaki karşılaştırma 147 Türk lirası ve altında bildirilen sigortalılar üzerinden yapılır. 6356 sayılı Kanuna göre toplu iş sözleşmesine tabi özel sektör işyerlerinde esas alınan tutar 294 Türk lirasıdır. Aynı sigortalı sayısında karşılaştırma tabanı farklılaşır; toplu iş sözleşmesine tabi işyerleri için daha yüksek tutar uygulanır.
- **Genel prime esas kazanç / Toplu iş sözleşmeli özel sektör işyeri** (SGGSSK geç. m.101): Genel hükümde (a) bendi kapsamında günlük kazanç eşiği 671 Türk lirasıdır. 6356 sayılı Kanuna tabi toplu iş sözleşmeli özel sektör işyerlerinde eşik 1.341 Türk lirası olarak alınır. Aynı sigortalı için eşiğin hangisi olduğu işyerinin statüsüne göre belirlenir ve hesaplanan gün sayısı buna göre değişir.

## İlgili konular

- Primlere ilişkin hükümler (Sosyal Güvenlik Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/sosyal-guvenlik-hukuku/prim-alinmasi-prime-esas-kazanc-prim-oranlari-ve-asgari-iscilik-prim-belgeleri
- Kamu görevlilerine ilişkin hükümler (Sosyal Güvenlik Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/sosyal-guvenlik-hukuku/cumhurbaskani-yardimciligi-bakanlik-ve-turkiye-buyuk-millet-meclisi-uyeligi
- Hizmet akdiyle veya kendi adına ve hesabına bağımsız çalışan sigortalıların tabi olduğu kısa vadeli sigorta hükümleri (Sosyal Güvenlik Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/sosyal-guvenlik-hukuku/hizmet-akdiyle-veya-kendi-adina-ve-hesabina-bagimsiz-calisan-sigortalilarin

## Örnek kararlar

- Hukuk Genel Kurulu, 2023/608 E., 2025/243 K., 16.04.2025 — ilgili: SGGSSK m.80
- Hukuk Genel Kurulu, 2022/1255 E., 2023/1220 K., 06.12.2023 — ilgili: SGGSSK m.80
- Hukuk Genel Kurulu, 2022/650 E., 2023/483 K., 17.05.2023 — ilgili: SGGSSK m.80

## İlgili terimler

[Prim ödeme gün sayısı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/prim-odeme-gun-sayisi) · [Vazife malullüğü aylığı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/vazife-malullugu-ayligi) · [Ayni yardım](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ayni-yardim) · [Fiili hizmet süresi zammı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/fiili-hizmet-suresi-zammi) · [Kayıt ve tescil](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kayit-ve-tescil) · [Prime esas günlük kazanç alt sınırı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/prime-esas-gunluk-kazanc-alt-siniri) · [Genel sağlık sigortası primi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/genel-saglik-sigortasi-primi) · [Fazla Çalışma (Ücreti)](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/fazla-calisma-ucreti)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
