--- title: "Resmi defter nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/resmi-defter" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Resmi defter **Kısaca:** Denetim makamının koşulların gerektirmesi halinde, vasi ve vesayet makamının istemi üzerine karar verdiği, miras hukukundaki resmi defterle aynı usulle tutulan defterdir. Adi defterden farklı olarak alacaklılara karşı mirastaki resmi defterin sonuçlarını doğurur. (TMK m.438) ## Kanunda nerede geçiyor ### Türk Medeni Kanunu - TMK m.438 – I. Defter tutma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-438#f3): Denetim makamının koşulların gerektirmesi halinde, vasi ve vesayet makamının istemi üzerine karar verdiği, miras hukukundaki resmi defterle aynı usulle tutulan defterdir. Adi defterden farklı olarak alacaklılara karşı mirastaki resmi defterin sonuçlarını doğurur. - TMK m.572 – A. Mirasbırakanın sağlığında mallarını vermesi durumunda (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-572#f1): Mirasbırakanın sağlığında bütün malvarlığını devraldığı mirasçının, tereke bakımından mirasçıların ve mirasın durumunu belgeleyen resmi kayda ilişkin talep hakkına dayanarak istediği resmi düzenlemedir. Madde yalnızca tamamen devir halinde bu talebe izin verir; kısmi devirde talep hakkı doğmaz. - TMK m.620 – I. Deftere geçirme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-620#f1): Sulh mahkemesi tarafından düzenlenen ve terekeye ait aktif ile pasiflerin takdir edilen değerleriyle yazıldığı defterdir. Tutulma şekli Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir. - TMK m.623 – IV. Defter tutmanın sona ermesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-623): Mahkemenin kararıyla, tereke mallarının ve hakların tespiti amacıyla resmi makam eliyle tutulan kayıt defteridir. Bu defter, mirasçıların ve ilgililerin tereke üzerindeki durumunu belirlemeye yarar. - TMK m.625 – II. İcra takibi, dava ve zamanaşımı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-625#f1): Tereke üzerinde mirasçıların talebi üzerine sulh mahkemesi tarafından tutulan, terekenin ve borçlarının tespitine yarayan resmî kayıt. Defter tutulması, mirasçıların terekeyi tasfiye etme imkânını sağlar. - TMK m.628 – III. Resmî deftere göre kabulün sonuçları — 1. Deftere yazılanlardan sorumluluk (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-628#f1): Mahkemece, mirasçıların talebi üzerine ilanlarla terekenin alacak, borç ve diğer değerlerinin kaydedilmesiyle tutulan kayıt bütünüdür. Deftere yazılan kayıtlar, deftere göre kabulde mirasçının sorumluluğunun sınırını belirler. - TMK m.631 – E. Mirasın Devlete geçmesi hâli (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-631#f1): Sulh mahkemesi tarafından terekenin varlıklarının ve deftere yazılan borçların tespit edilerek tutulan kayıttır. Devlet mirasçılığında mahkeme bunu re'sen düzenler; diğer hallerde mirasçılardan birinin talebi gerekir. - TMK m.632 – I. Mirasçıların istemi ile (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-632#f1): Terekenin aktif ve pasifini gösteren, mahkeme tarafından tutulan defterdir. Mirasçının bu deftere göre kabulü, tasfiyenin ayrı bir sonucu olarak kabul sayılır ve mirasçıyı borçlardan yalnız terekeyle sınırlar. - TMK m.811 – 3. Defter tutma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-811): Noter tarafından tutulan, malvarlığındaki mal ve hakların kaydedildiği resmî kayıt niteliğindeki defterdir. Madde metni defterin tutulmasını noterlikçe öngörür; defterin içeriği ve usulü maddede ayrıca düzenlenmemiştir. ### Vergi Usul Kanunu - VUK m.212 – Özel defterler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/madde-212#f1): Kanunda öngörülen usule uygun olarak onaylanmış ve belirli bir kamu görevlisi denetiminden geçmiş defterdir. Maddede yer alan defter, bu niteliği taşıyan noterlik defteridir. ## Karıştırılan kavramlar - **Resmi defter / diğer defterler** (VUK m.212): Maddede sayılan kişilerin tuttuğu resmi defter kazanç defteri yerine geçer. Bu grup dışındaki mükelleflerin tuttuğu defterler ise maddenin kapsamı dışındadır. Madde dışındaki mükellefler için kazanç defterinin yerine geçen defter bu hüküm ile belirlenmez; ilgili diğer hükümler uygulanır. - **Mutlak kabul / resmi defter ile kabul** (TMK m.632): Kayıtsız şartsız kabul, mirasçıyı borçlardan sınırsız sorumlu kılar. Resmi deftere göre kabul, sorumluluğu tereke ile sınırlar. Mutlak kabul resmi tasfiye istemini engeller; resmi defter ile kabul ise tasfiye istemini engellemekle birlikte sorumluluğu tereke ile sınırlar. - **Mevcut resmî defter / defterin ilk kez düzenlenmesi** (TMK m.634): Terekenin daha önce resmî defteri düzenlenmişse tasfiye bu mevcut deftere göre yapılır. Daha önce resmî defter düzenlenmemişse tasfiye, tereke defterinin düzenlenmesiyle başlar. Mevcut defter varsa yeniden defter düzenlenerek tasfiyeye başlanmaz. ## İlgili konular - Resmî defter tutma (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/resmi-defter-tutma - Defter tutma, tüketilebilen ve değeri biçilen şeyler (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/defter-tutma-tuketilebilen-ve-degeri-bicilen-seyler - Göreve başlama ve paraların yatırılması (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/goreve-baslama-ve-paralarin-yatirilmasi - Miras sözleşmesinden doğan davalar (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/miras-sozlesmesinden-dogan-davalar - Resmî tasfiye ve miras sebebiyle istihkak davası (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/resmi-tasfiye-ve-miras-sebebiyle-istihkak-davasi - Diğer müesseselerin tutacakları özel kayıtlar ve serbest mesleklerde defter tutma (Vergi ve Vergi Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/vergi-ve-vergi-usul-hukuku/diger-muesseselerin-tutacaklari-ozel-kayitlar-ve-serbest-mesleklerde-defter ## Örnek kararlar - 14. Hukuk Dairesi, 2016/18802 E., 2020/8538 K., 16.12.2020 — ilgili: TMK m.620, TMK m.623, TMK m.625 - Hukuk Genel Kurulu, 2014/1036 E., 2016/551 K., 27.04.2016 — ilgili: TMK m.625 - 11. Hukuk Dairesi, 2015/9298 E., 2015/9768 K., 01.10.2015 — ilgili: TMK m.625 ## İlgili terimler [Külli halef](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kulli-halef) · [Resmî tasfiye](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/resmi-tasfiye) · [Miras Sözleşmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/miras-sozlesmesi) · [Tereke](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tereke) · [Denetim Makamı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/denetim-makami) · [Ayırt etme gücü](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ayirt-etme-gucu) · [İntifa hakkı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/intifa-hakki) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.