---
title: "Şahsi cezasızlık sebebi nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sahsi-cezasizlik-sebebi"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Şahsi cezasızlık sebebi

**Kısaca:** Fiilin suç niteliğini değiştirmeyen, yalnızca failin cezalandırılmasını engelleyen sebeptir. (TCK m.283)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Ceza Kanunu
- TCK m.41 – İştirak hâlinde işlenen suçlarda gönüllü vazgeçme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5237-sayili-turk-ceza-kanunu/madde-41): Fiilin suç niteliğini korumasına karşın yalnızca belirli bir kişinin cezalandırılmamasını sağlayan sebeptir. Gönüllü vazgeçme bu niteliktedir; diğer ortakların sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
- TCK m.167 – Şahsi cezasızlık sebebi veya cezada indirim yapılmasını gerektiren şahsi sebep (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5237-sayili-turk-ceza-kanunu/madde-167): Suç işlendiği anda var olan, failin kişisel ilişkisine bağlı olup failin cezalandırılmasını engelleyen haldir. Fail hakkında ceza hükmolunmaz, fakat fiil suç niteliğini korur.
- TCK m.281 – Suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5237-sayili-turk-ceza-kanunu/madde-281): Kendi işlediği veya işlenişine iştirak ettiği suça ilişkin delilleri karartan kişinin, bu fiilinden dolayı ceza almamasını sağlayan hükümdür. Suç oluşmuş olur, ancak cezalandırma gerçekleşmez.
- TCK m.283 – Suçluyu kayırma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5237-sayili-turk-ceza-kanunu/madde-283): Fiilin suç niteliğini değiştirmeyen, yalnızca failin cezalandırılmasını engelleyen sebeptir. Bu maddede failin önceki suça iştiraki ya da akrabalık ilişkisi bu niteliktedir.

### Ceza Muhakemesi Kanunu
- CMK m.171 – Kamu davasını açmada takdir yetkisi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-171#f1): Fiilin suç olmasına rağmen, kanunun belirli kişiler arasındaki ilişki nedeniyle faile ceza vermemesi halidir. Bu hal, savcıya kovuşturmaya yer olmadığı kararı verme imkânı tanır.
- CMK m.280 – Bölge adliye mahkemesinde inceleme ve kovuşturma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-280): Suçun unsurlarını değiştirmeyen, failin kişisel durumuna bağlı olarak cezanın verilmemesini sağlayan sebeptir. Madde bu sebebe bağlı olarak başka araştırma gerektirmeden karar verilmesini mümkün kılar.

## İlgili konular

- Suçu bildirmeme ve kamu görevlisinin suçu bildirmemesi (Ceza Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-hukuku-ozel-hukumler/sucu-bildirmeme-ve-kamu-gorevlisinin-sucu-bildirmemesi
- Hileli iflâs ve taksirli iflas (Ceza Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-hukuku-ozel-hukumler/hileli-iflas-ve-taksirli-iflas
- İstinaf (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/istinaf
- Kamu davasının açılması (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/kamu-davasinin-acilmasi-kovusturmaya-yer-olmadigina-dair-karar-itiraz-ve

## İlgili terimler

[Bozma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bozma) · [Suçluyu kayırma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sucluyu-kayirma) · [Gönüllü Vazgeçme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gonullu-vazgecme) · [Ayrılık kararı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ayrilik-karari) · [Suç delili](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/suc-delili) · [Erteleme süresi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/erteleme-suresi) · [Esastan red](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/esastan-red) · [Kamu davasının açılmasının ertelenmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-davasinin-acilmasinin-ertelenmesi)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.