---
title: "Seçimlik Ceza Koşulu nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/secimlik-ceza-kosulu"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Seçimlik Ceza Koşulu

**Kısaca:** Alacaklının, borcun aynen ifasını ya da ceza koşulunun ödenmesini seçebildiği türdür. Alacaklı seçimini bir kez yaptığında bu seçim kesin hale gelir. (TBK m.179)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Borçlar Kanunu
- TBK m.179 – C. Ceza koşulu — I. Alacaklının hakları — 1. Cezanın sözleşmenin ifası ile ilişkisi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-179): Alacaklının, borcun aynen ifasını ya da ceza koşulunun ödenmesini seçebildiği türdür. Alacaklı seçimini bir kez yaptığında bu seçim kesin hale gelir.

## Karıştırılan kavramlar

- **Seçimlik ceza koşulu / İfaya eklenen ceza koşulu** (TBK m.179): Seçimlik türde alacaklı ya aynen ifayı ya da cezayı talep eder; ikisini birlikte isteyemez. İfaya eklenen türde alacaklı hem asıl borcun ifasını hem de cezayı birlikte talep edebilir. Seçimlik türde seçim kesin olduğundan iki talep birlikte yöneltilemez; ifaya eklenen türde talepler yığılır.
- **Seçimlik ceza koşulu / Ifaya eklenen ceza koşulu (genel hüküm) / İşçi aleyhine ceza koşulu (420/1)** (TBK m.420): Genel hükümde (TBK 179 vd.) ceza koşulu, alacaklının seçimine ya da ifa ile birlikte talebine bağlanabilir ve taraflar tek yanlı ceza koşulu koyabilir. Hizmet sözleşmesinde yalnızca işçi aleyhine konulan ceza koşulu geçersizdir; işçi lehine ceza koşulu serbesttir. Hizmet sözleşmesinde ceza koşulu ancak karşılıklı (işveren için de öngörülmüş) ya da işçi lehine kurulabilir; tek taraflı işçi aleyhine hüküm geçersizdir.

## İlgili konular

- Bağlanma parası, cayma parası ve ceza koşulu (Borçlar Hukuku Genel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-genel-hukumler/baglanma-parasi-cayma-parasi-ve-ceza-kosulu

## Örnek kararlar

- Hukuk Genel Kurulu, 2023/751 E., 2024/465 K., 25.09.2024 — ilgili: TBK m.179
- Hukuk Genel Kurulu, 2023/503 E., 2024/99 K., 14.02.2024 — ilgili: TBK m.179
- Hukuk Genel Kurulu, 2023/560 E., 2024/100 K., 14.02.2024 — ilgili: TBK m.179

## İlgili terimler

[İfaya Eklenen Ceza Koşulu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ifaya-eklenen-ceza-kosulu) · [Ceza koşulu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ceza-kosulu)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.