---
title: "Şekil serbestisi nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sekil-serbestisi"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Şekil serbestisi

**Kısaca:** Sözleşmelerin geçerliliğinin, kanunda aksi öngörülmedikçe hiçbir biçime bağlı olmaması ilkesidir. Taraflar sözleşmelerini sözlü, yazılı ya da başka bir biçimde kurabilir. (TBK m.12)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Borçlar Kanunu
- TBK m.12 – I. Genel kural (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-12): Sözleşmelerin geçerliliğinin, kanunda aksi öngörülmedikçe hiçbir biçime bağlı olmaması ilkesidir. Taraflar sözleşmelerini sözlü, yazılı ya da başka bir biçimde kurabilir.
- TBK m.132 – B. İbra (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-132): İbra sözleşmesinin, asıl borcu doğuran işlem şekle bağlı olsa dahi, herhangi bir şekle uyulmadan yapılabilmesi ilkesidir. Kanun ayrı bir şekil öngörmüşse bu ilke geçerli olmaz.
- TBK m.394 – B. Kurulması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-394): Hizmet sözleşmesinin yazılı olma, resmî işlem gibi bir şekle tabi tutulmamasıdır. Kanunun öngördüğü istisnalar (ör. çıraklık sözleşmesinin yazılı yapılması gibi özel düzenlemeler) bu ilkenin dışındadır.

### İş Kanunu
- İş K. m.8 – Tanım ve şekil (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4857-sayili-is-kanunu/madde-8): Kanunda aksi belirtilmedikçe iş sözleşmesinin herhangi bir biçimde, yazılı olmadan da kurulabilmesi ilkesidir. Yazılılık, ancak kanunda öngörülen hallerde geçerlilik koşulu olarak aranır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Şekil serbestisi / Kanuni şekil** (TBK m.12): Kanun şekil öngörmemişse sözleşme her biçimde geçerlidir. Kanun bir şekil öngörmüşse, bu şekil sözleşmenin geçerlilik koşuludur. Şekil öngörülmemiş sözleşme sözlü olarak da kurulabilir; öngörülmüş sözleşmede şekle uyulmazsa sözleşme hükümsüzdür.

## İlgili konular

- Sona erme hâlleri (Borçlar Hukuku Genel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-genel-hukumler/sona-erme-halleri
- Sözleşmelerin şekli (Borçlar Hukuku Genel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-genel-hukumler/sozlesmelerin-sekli
- Genel hizmet sözleşmesi (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/genel-hizmet-sozlesmesi
- Tanım ve şekil, türü ve çalışma biçimlerini belirleme serbestisi (İş Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/is-hukuku/tanim-ve-sekil-turu-ve-calisma-bicimlerini-belirleme-serbestisi

## İlgili terimler

[Fer'i borç](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/feri-borc) · [Hizmet sözleşmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/hizmet-sozlesmesi) · [Geçerlilik şekli](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gecerlilik-sekli) · [Tasarruf işlemi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tasarruf-islemi)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
