--- title: "Sigorta ettiren nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sigorta-ettiren" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Sigorta ettiren **Kısaca:** Sigorta sözleşmesinin tarafı olan ve sigortacıyla sözleşmeyi yapan kişidir. (TTK m.1495) ## Kanunda nerede geçiyor ### Türk Ticaret Kanunu - TTK m.1024 – cc) Gemi ipoteğinin sigortacıya bildirilmesi aaa) Bildirim yükümü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1024#f1): Sigorta sözleşmesinin tarafı olan ve prim ödeme borcu altında bulunan kişidir. Priminin zamanında ödenmemesi, bu maddedeki bildirim yükümlülüğünün tetikleyicisi olabilir. - TTK m.1407 – b) Talimat bulunmaması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1407#f1): Sigorta sözleşmesinin kurulmasını isteyen ve sözleşme ile sigortalanan menfaate ilişkin talimatı verebilen taraftır. Talimat verme yetkisi bu kişiye aittir. - TTK m.1412 – 7. Sigorta ettiren dışındakilerin bilgisi ve davranışı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1412#f1): Sigorta sözleşmesini sigortacı ile yapan ve prim borcunu üstlenen taraftır. Sigortalı ile aynı kişi olmak zorunda değildir. - TTK m.1416 – 9. Tebliğler ve bildirimler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1416#f1): Sigortacı ile sigorta sözleşmesini yapan ve prim borcunu üstlenen taraftır. Madde bakımından tebliğ ve bildirimlerin yönü, sigorta ettirenin sigortacıya yaptığı bildirimler ile sigortacının sigorta ettirene yaptığı tebliğler arasında ayrım yapılmasına dayanır. - TTK m.1429 – cc) Rizikonun gerçekleşmesinde kusur (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1429#f1): Sigorta sözleşmesini sigortacı ile yapan ve prim borcunu üstlenen kişidir. Sigortalı ile aynı kişi olmak zorunda değildir. - TTK m.1432 – cc) Ödeme yeri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1432#f1): Sigorta sözleşmesinin tarafı olup primi ödeyen kişidir. Prim ödeme yeri onun adresine bağlanmıştır. - TTK m.1433 – dd) Primin indirilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1433#f2): Sigorta sözleşmesini sigortacıyla yapan ve prim borcunu üstlenen kişidir. Rizikoyu ağırlaştıran sebeplere ilişkin bildirim yükümlülüğü de bu kişiye aittir. - TTK m.1440 – fff) Caymanın şekli ve süresi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1440#f1): Sigorta sözleşmesinin tarafı olan ve sigortacıya prim ödeme borcu altına giren kişidir. Cayma beyanı bu kişiye yöneltilir ve bildirim süresi bakımından muhatap odur. - TTK m.1452 – D) Koruyucu hükümler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1452#f3): Sigorta sözleşmesini sigortacı ile yapan ve prim borcunu üstlenen taraftır. Sigortalı ile aynı kişi olmak zorunda değildir. - TTK m.1454 – 2. Başkası lehine sigorta (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1454#f1): Sigorta sözleşmesini sigortacı ile yapan ve prim borcunu üstlenen taraftır. Üçüncü kişinin menfaatini kendi adına sigortalatabilir; sigorta ettiren ile sigortalının aynı kişi olması zorunlu değildir. - TTK m.1487 – I - Tanım (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1487#f1): Sigortacıyla sözleşmeyi yapan ve primi ödeme borcunu üstlenen taraftır. Bedelin ödeneceği kişi, sigorta ettirenin belirlediği kişi olabilir. - TTK m.1489 – III - Sözleşmeden cayma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1489#f1): Sigorta sözleşmesini sigortacıyla yapan ve cayma hakkını kullanabilen taraftır. Madde, sigorta ettirenin kişisel niteliğine bakmaksızın hükmü uygular. - TTK m.1490 – IV - Hayatı sigorta edilecek kişi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1490#f1): Sigorta sözleşmesini kendi adına yapan ve primi ödeyen taraftır. Kendi hayatını ya da başkasının hayatını sigorta ettirebilir. - TTK m.1492 – VI - Doktor incelemesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1492#f1): Sigorta sözleşmesini sigortacıyla yapan ve prim borcunu üstlenen taraftır. Sigortalı ile aynı kişi olmak zorunda değildir. - TTK m.1493 – VII - Lehtar — 1. Atanması ve değiştirilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1493#f1): Sigorta sözleşmesini yapan ve lehtar atama hakkına sahip olan taraftır. Sigorta ettirenin kim olduğu sözleşmede belirlenir; bu madde ile lehtar yerine geçmez. - TTK m.1495 – VIII - Sigorta ettiren lehine hak (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1495#f1): Sigorta sözleşmesinin tarafı olan ve sigortacıyla sözleşmeyi yapan kişidir. Madde bakımından, lehtar hakkı sona erdiğinde hakkın ilk geçeceği kişi olarak sigorta ettirendir. - TTK m.1496 – IX - Grup sigortaları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1496#f1): Grup sigortası sözleşmesini yapan ve prim ödeme borcunu üstlenen taraftır. Sözleşme süresi içinde gruptan ayrılan kişi, bireysel devam hâlinde kendisi sigorta ettiren sıfatını kazanır. - TTK m.1501 – XII - Ödünç verme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1501#f1): Sigorta sözleşmesini yapan ve primini ödeyen taraf. Maddede ödünç vermenin istemi bu taraftan gelir. - TTK m.1504 – XV - Sigorta ettiren veya lehtarın sigortalıyı öldürmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1504#f1): Sigorta sözleşmesini yapan ve sigortacıya primi ödeyen taraftır. Madde bakımından sigortalının ölümüne yol açan kişi olarak ele alınır. Sigortalı ile aynı kişi olmak zorunda değildir. - TTK m.1505 – XVI - Lehtarın sigorta ettirenin yerine geçmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1505#f1): Sigorta sözleşmesini sigortacı ile yapan ve lehine sigorta yapılan alacağın sahibi olan taraftır. Haciz veya iflas hâlinde lehtarın katılımı onun yerine geçmek anlamına gelir. - TTK m.1507 – I - Genel olarak (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1507#f1): Sigorta sözleşmesini sigortacı ile yapan ve prim borcunu üstlenen kişidir. Sigortalı ile aynı kişi olmak zorunda değildir. - TTK m.1509 – III - Sigortalı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1509#f1): Sigorta sözleşmesini sigortacı ile yapan ve prim borcunu üstlenen kişidir. Maddeye göre sigorta ettiren, kendi uğrayabileceği kazaya karşı sigorta yaptırabileceği gibi başkasının uğrayabileceği kazaya karşı da sigorta yaptırabilir. - TTK m.1515 – IV - Hastalık sigortasında lehtar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1515#f2): Sigorta sözleşmesini sigortacıyla yapan ve prim borcunu üstlenen taraftır. Lehtarı belirleme ve bu lehtarı sigortacıya bildirme yükümlülüğü sigorta ettirene aittir. ### Karayolları Trafik Kanunu - KTK m.95 – Tazminatın azaltılması veya kaldırılması sonucunu doğuran haller (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2918-sayili-karayollari-trafik-kanunu/madde-95#f2): Sigorta sözleşmesinin tarafı olup kazaya sebep olan araç işleteni veya sigorta kapsamındaki kişidir. Rücu yükümlülüğü bu kişiye yöneltilir. ## Karıştırılan kavramlar - **Sigorta ettiren / sigortalı** (TTK m.1412): Sigorta ettiren, sözleşmeyi yapan ve beyan yükümlülüğünü taşıyan taraftır. Sigortalı, sigorta konusu menfaatin sahibi veya riziko sonucu tazminat alacaklı olan kişidir. Bilgi ve davranış ölçütü önce sigorta ettirene bakılır; sigortalının bilgi ve davranışı, sigortadan haberi olması şartıyla da ölçüt olur. - **Sigorta ettiren / sigortalı ve lehtar** (TTK m.1416): Sigorta ettiren, sigorta sözleşmesinin asıl tarafıdır ve tebliğ muhatabı olarak her durumda yer alır. Sigortalı ve lehtar yalnızca gerektiğinde muhatap olur ve bunların adresi sigortacıya bildirilmiş olmalıdır. Sigortalıya veya lehtara yapılacak tebliğ için sigortacıya önceden adres bildirilmiş olması gerekir; bildirilmemişse maddenin güvencesi kurulamaz. - **Sigorta ettiren, sigortalı, lehtar / Hukuken fiillerinden sorumlu olunan kişiler** (TTK m.1429): Sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar, sözleşmenin doğrudan tarafı ya da menfaat sahibidir. Hukuken fiillerinden sorumlu olunan kişiler, bu kişilerin yardımcısı ya da temsilcisi gibi, sözleşmenin tarafı olmayan üçüncü kişilerdir. Her iki grubun da ihmali ya da kasti, sigortacının sorumluluğu bakımından ayrı ayrı değerlendirilir. Kast hükmü, tazminatın ödenmesini sağlamak amacıyla sorumlu olunan kişilere de uygulanır. - **Sigorta ettiren, sigortalı, lehtar aleyhine / lehine değişiklik** (TTK m.1452): Üçüncü fıkra yalnızca bu üç kişinin aleyhine değişikliği yasaklar. Lehe değişiklik ise maddenin yasağı kapsamında değildir. Sigortalı lehine bir düzenleme kanun hükmünden daha elverişli ise geçerli kalabilir. - **Sigorta ettiren-sigortalı aynı kişi / farklı kişi** (TTK m.1492): Sigorta ettiren ile sigortalının aynı kişi olduğu hâlde, sigortalı sözleşmede doğrudan taraftır ve muayene anlaşmasının kendisini bağlayıp bağlamadığı sözleşmesel rızasına dayanır. Sigorta ettiren ile sigortalının farklı kişiler olduğu hâlde, sigortalı sözleşmenin tarafı değildir ve sigorta ettiren ile sigortacı arasında yapılan muayene anlaşması sigortalıyı bağlamaz. Gerekçeye göre farklı kişi hâlinde sigortacının ve sigorta ettirenin sigortalının bedensel varlığı üzerinde yaptığı anlaşmalar sigortalıyı bağlamaz. Sigortalının rızası olmadan muayene yükümlülüğü doğmaz. - **Sigorta ettiren / mirasçılar** (TTK m.1495): Sigorta ettiren sağ ise hak önce ona geçer. Sigorta ettiren sözleşmenin tarafıdır ve lehtarın yararlanma hakkı onun sözleşmesine dayanır. Sigorta ettiren ölmüşse hak mirasçılara geçer. Bu geçiş miras hukuku kurallarına göre gerçekleşir. Hakkın hangi kişiye geçeceği yalnızca sigorta ettirenin ölüm anına göre belirlenir. Sigorta ettirenin ölümü ile hak mirasçılara intikal eder. ## Örnek kararlar - Hukuk Genel Kurulu, 2021/86 E., 2021/516 K., 20.04.2021 — ilgili: KTK m.95 - Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2024/189 E., 2025/1201 K., 30.09.2025 — ilgili: KTK m.95 - Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2023/835 E., 2025/638 K., 23.05.2025 — ilgili: KTK m.95 ## İlgili terimler [Sigortalı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sigortali) · [Lehtar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/lehtar) · [Meblağ sigortası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/meblag-sigortasi) · [Eş ve çocuk](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/es-ve-cocuk) · [Tereddüt hâli](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tereddut-hali) · [Riziko](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/riziko) · [Bilgilendirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bilgilendirme) · [İpotekli alacaklı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ipotekli-alacakli) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.