---
title: "Sınav nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sinav"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Sınav

**Kısaca:** Konservatuvar mezunu olmayan adayların teknik kurul tarafından yapılan sınavdaki başarı ve yeteneklerinin ölçülmesi. Ücret, bu ölçüme göre belirlenir. (1309 s. K. m.8)

## Kanuni tanım

- **6114 s. K. m.2/1-ğ** (Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun): Belirlenen usul ve esaslara göre adaylara yazılı veya sözlü olarak soru sorma ve verilen cevaplar ile yaptırılan uygulamaları kayıt altına alma işlemlerini — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6114-sayili-olcme-secme-ve-yerlestirme-merkezi-hizmetleri-hakkinda-kanun/madde-2#f1-gg

## Kanunda nerede geçiyor

### Devlet Opera ve Balesi Personeli Hakkında Kanun
- Devlet Opera ve Balesi Personeli Hakkında Kanun m.8 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1309-sayili-devlet-opera-ve-balesi-personeli-hakkinda-kanun/madde-8#f1): Konservatuvar mezunu olmayan adayların teknik kurul tarafından yapılan sınavdaki başarı ve yeteneklerinin ölçülmesi. Ücret, bu ölçüme göre belirlenir.

### Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun
- Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Hizmetleri Hakkında Kanun m.2 – Tanımlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6114-sayili-olcme-secme-ve-yerlestirme-merkezi-hizmetleri-hakkinda-kanun/madde-2#f1-a): Belirlenen usul ve esaslara göre adaylara yazılı veya sözlü soru sorma ile verilen cevapları ve yaptırılan uygulamaları kayıt altına alma işlemidir.

## Karıştırılan kavramlar

- **Ücret belirleme esası / Sınav sonucu** (1309 s. K. m.8): Birinci fıkrada ücret, sınavda gösterilen başarı ve kabiliyet derecesine göre belirlenir. İkinci fıkrada sınav yapılmadığı için ücret, sınav sonucuna değil, maddenin genel esaslarına ve kurulun tespitine bağlıdır. Sınavsız alınan sanatkarın ücreti, sınavla alınanla aynı ölçüte dayanmaz; ikinci fıkra ücretin tespitini 'yukarıdaki esaslara' bağlar.
- **Eşdeğer sınav / Bireyselleştirilmiş sınav** (6114 s. K. m.2): Eşdeğer sınav, farklı sorularla yapılan ama Yönetim Kurulu kararıyla eşit sonuç kabul edilen sınavlardır. Bireyselleştirilmiş sınav, elektronik ortamda her adaya göre soru sayısı ve niteliği değişen sınavdır. Eşdeğerlik Yönetim Kurulu kararına bağlıdır; bireyselleştirme ise sınavın yapısal özelliğidir. İki kavram birbirinden bağımsızdır.
- **Sınav geçerlilik süresi içinde / süre bitiminde sınava girmeme** (375 s. K. m.2): Beş yıl içinde yapılan sınav geçerlidir ve tazminat bu seviyeye göre ödenir. Beş yılın bitiminde sınava girmeyen personelin seviyesi bir alt düzeye iner. Seviyesi (C) düzeyinde olanların tazminatı kesilir; diğer düzeylerdeki personelde ise bir alt düzeyin tazminatı uygulanır.
- **Bu madde ile diğer mevzuattaki sınav atıfları** (375 s. K. m.2): Bu madde uyarınca yapılan sınavlar için beş yıllık geçerlilik ve bir alt düzeye inme kuralı geçerlidir. Diğer mevzuatta bu maddeye yapılan atıflar da aynı fıkra hükmüne tabidir. Başka bir mevzuatta yapılan yabancı dil sınavı da bu maddenin süre ve düşme kuralına bağlanır.
- **Sınav şartı / Sınava tabi tutulmadan atama** (DMK m.50): Kanunun genel kuralı, devlet memuru olarak atanacakların sınava girmesini ve sınavı kazanmasını şart koşar. Genel yönetmelikte sınava tabi tutulmadan girilebilecek hizmet ve görevler belirlenmiştir. Bu alanda sınav aranmaz. Sınav zorunluluğu kural olup istisnalar ancak genel yönetmelikle tanımlanabilir. Yönetmelikte sayılmayan bir görev için sınav aranmaksızın atama yapılamaz.
- **Kanun düzeyindeki sınav ilkesi / Yönetmelik düzeyindeki usul** (DMK m.50): Sınavın zorunlu olması ve kazanılması gerektiği ilkesi kanunda düzenlenmiştir. Sınavın açılması, yapılış biçimi ve başarı değerlendirmesi gibi usul ayrıntıları genel yönetmeliğe bırakılmıştır. Usul kurallarına aykırılık, kanunun sınav ilkesine aykırılık sayılmaz; ancak yönetmelik kanunun öngördüğü sınav ilkesinin dışına çıkamaz.

## Örnek kararlar

- 2011/45 E., 2013/24 K., 31.01.2013 — ilgili: 6114 s. K. m.2
- 8. Daire, 2024/5685 E., 2025/179 K., 29.01.2025 — ilgili: 6114 s. K. m.2
- 12. Daire, 2022/5043 E., 2023/374 K., 08.02.2023 — ilgili: 1309 s. K. m.8

## İlgili terimler

[Ölçme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/olcme) · [Eşdeğer sınav](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/esdeger-sinav) · [Kılavuz](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kilavuz) · [Yerleştirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yerlestirme) · [Değerlendirme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/degerlendirme) · [İdari sözleşme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/idari-sozlesme)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.