--- title: "Sınıf nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sinif" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Sınıf **Kısaca:** Sınıf, 9 kanunda 14 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - DMK m.39 · sınıf dışında kadro ihdas edilemiyeceği: Kanunda sayılan on iki sınıftan biri; memurların niteliklerine ve mesleklerine göre gruplandığı üst ayrımdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-39) - 2802 s. K. m.15 · sınıflar ve kıdem: Hâkim ve savcı mesleğinin, mesleğe giriş ile birinci sınıf arasında kalan dört basamaklı yapısındaki her bir kademedir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/madde-15) - 2219 s. K. m.28: Hastanenin odalarını ya da yatak birimlerini konfor ve hizmet düzeyine göre ayırdığı kategoridir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2219-sayili-hususi-hastaneler-kanunu/madde-28) ## Kanunda nerede geçiyor ### Devlet Memurları Kanunu - DMK m.39 – Sınıf dışında kadro ihdas edilemiyeceği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-39#f1): Kanunda sayılan on iki sınıftan biri; memurların niteliklerine ve mesleklerine göre gruplandığı üst ayrımdır. Her memur bu sınıflardan birine dahil olmak zorundadır. - DMK m.45 – Memurun başka sınıfta ve derecesinin altında bir görevde çalıştırılmıyacağı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-45#f1): Ortak yetişme ve aynı nitelikleri gerektiren mesleklerin toplandığı memur grubudur. Memurun atanabileceği görevler bu sınıf çerçevesinde belirlenir. - DMK ek geç. m.9 – 3659 ve 2847 sayılı kanunlar ile bunların ek ve değişikliklerine tabi kurumlar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/ek-gecici-madde-9#f3): Hizmetlerin benzerliğine göre 657 sayılı Kanunun 36. maddesinde belirlenen memur gruplarıdır. Bu kurumlar için tespit edilecek sınıflar, kadroların sınıflandırılmasında esas alınır. ### Hakimler ve Savcılar Kanunu - Hakimler ve Savcılar Kanunu m.15 – Sınıflar ve kıdem: (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/madde-15#f1): Hâkim ve savcı mesleğinin, mesleğe giriş ile birinci sınıf arasında kalan dört basamaklı yapısındaki her bir kademedir. Maddeye göre sınıflar üçüncü sınıf, ikinci sınıf, birinci sınıfa ayrılmış ve birinci sınıf olarak sıralanır. - Hakimler ve Savcılar Kanunu m.16 – Adli yargı ile ilgili cetvel (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/madde-16#f1): Hâkim ve savcının mesleki kıdem basamağını gösteren unvan düzeyidir. Hangi sınıfın hangi görevlere atanabileceği ve maaş düzeyi ayrıca cetvelde gösterilir. - Hakimler ve Savcılar Kanunu m.17 – İdari yargı ile ilgili cetvel (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2802-sayili-hakimler-ve-savcilar-kanunu/madde-17#f1): Hâkim ve savcıların mesleki kıdem ve liyakat basamağını gösteren unvan düzeyidir. Unvanın hangi sınıfa bağlı olduğu, kanuna bağlı (2) sayılı cetvelden okunur. ### Hususi Hastaneler Kanunu - Hususi Hastaneler Kanunu m.28 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2219-sayili-hususi-hastaneler-kanunu/madde-28): Hastanenin odalarını ya da yatak birimlerini konfor ve hizmet düzeyine göre ayırdığı kategoridir. Gündelik ücret sınıflara göre farklılaşabilir. - Hususi Hastaneler Kanunu m.31 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2219-sayili-hususi-hastaneler-kanunu/madde-31#f1): Hastanenin hastalarına sunduğu konaklama ve hizmet düzeyinin ayrımıdır. Parasız hasta kabul edildiği sınıfın hizmet düzeyinden yararlanır; sınıf ayrımı tedavi kalitesinin ayrımı anlamına gelmez. ### Emniyet Genel Müdürlüğü İçin Kadro İhdası Hakkında Kanun Hükmünde Kararname - Emniyet Genel Müdürlüğü İçin Kadro İhdası Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.3 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/198-sayili-emniyet-genel-mudurlugu-icin-kadro-ihdasi-hakkinda-kanun-hukmunde-kararname/madde-3): Benzer görev ve öğrenim özelliklerine göre gruplanmış memur kategorisidir. Cetvelde Emniyet Hizmetleri, Sağlık Hizmetleri, Yardımcı Sağlık Hizmetleri, Genel İdare Hizmetleri, Teknik Hizmetler ve Yardımcı Hizmetler sınıfları yer alır. ### Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname - Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname m.12 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/570-sayili-memurlar-ve-diger-kamu-gorevlileri-ile-ilgili-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde/madde-12): Memurların meslek ve görev niteliklerine göre ayrıldığı, aynı nitelikteki kadroların bir araya getirildiği gruptur. Sınıf belirlenirken görevin niteliği ve öğrenim durumu esas alınır. ### Noterlik Kanunu - Noterlik Kanunu m.27 – Atama usulü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1512-sayili-noterlik-kanunu/madde-27#f1): Noterliklerin ve noterlerin sınıfını ifade eder. Maddede birinci sınıf noterlik en üst, üçüncü sınıf noterlik en alt sınıftır. Sınıf, atama sırasında hangi isteklinin uygun olduğunu belirler. ### Umumi Hıfzıssıhha Kanunu - Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.270 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1593-sayili-umumi-hifzissihha-kanunu/madde-270#f1): Gayrisıhhi müesseselerin zarar verme potansiyeline göre ayrıldığı üç kategoridir. Sınıf, işyerinin açılma ve işletilme koşullarını belirlemek için kullanılır; maddenin kendisi her sınıfın ölçütlerini ayrıntılı olarak saymaz. ### Dahiliye Memurları Kanunu - Dahiliye Memurları Kanunu m.1 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1700-sayili-dahiliye-memurlari-kanunu/madde-1#f1): Aynı derecedeki memurların, görevin niteliği ve kurumdaki konumu bakımından gruplandığı birimdir. Madde, derece cetvelinde bulunmayan memurlar için derecenin maaş miktarına göre belirlenmesini ve sınıf sayısını ayrıca düzenler. ## Karıştırılan kavramlar - **Genel idare hizmetleri sınıfı / diğer on bir sınıf** (570 s. K. m.12): Yönetim, icra ve büro hizmetlerini gören ve maddede adı sayılan diğer sınıflara girmeyen memurlar genel idare sınıfındadır. Teknik, sağlık, eğitim, avukatlık, din, emniyet, jandarma, sahil güvenlik, yardımcı hizmetler, mülki idare amirliği ve milli istihbarat sınıfları belirli meslek veya görev unsurlarına bağlıdır. Bir memurun sınıfı önce özel sınıfların unsurlarına bakılarak belirlenir; hiçbirine girmiyorsa genel idare sınıfına yerleşir. - **Sınıfa bağlı kadro / sınıf dışı kadro** (DMK m.39): Sınıflardan birine bağlı kadro, 36. maddede sayılan sınıfların niteliklerine uygun biçimde kurulur. Hiçbir sınıfa bağlanmamış, sınıf dışı memurluk kadrosu sınıfın niteliğini taşımaz. Sınıf dışı kadro ihdas edilemez; böyle bir işlem bu maddeye aykırıdır. - **Sınıf içi derece ile karşılık gösterilen kadro derecesi** (DMK m.45): Memurun kendi sınıfı içindeki derecesi; bu, kazanılmış hak aylık derecesi olarak korunur. Atandığı kadronun derecesi; memur bu kadroya karşılık gösterilerek atanır. Birinci fıkradaki karşılık gösterme, memurun kazanılmış derecesinin altında bir kadroya atanabilmesini sağlar; ancak aylık, işgal ettiği kadroya değil kazanılmış dereceye göre ödenmeye devam eder. - **Aylık hesabı / sınıf ve derece hükümleri** (DMK ek geç. m.9): Aylık hesabında 1 sayılı gösterge tablosu esas alınır. Sınıflara giriş, derece yükselmesi ve kademe ilerlemesinde 657 sayılı Kanunun ilgili hükümleri uygulanır. Aylık katsayısı gösterge tablosundan, kariyer hareketleri ise 657 sayılı Kanunun ilgili maddelerinden belirlenir. - **Üçüncü sınıf noterliğe noterlik belgesi sahibi atanması / Üçüncü sınıf noter atanması** (1512 s. K. m.27): Noterlik belgesi sahibi, daha önce noterlik yapmamış olsa da üçüncü sınıf noterliğe atanabilir. Üçüncü sınıf noter, zaten bir noterlikte görev yapmakta olan kişidir ve öncelikli durumdadır. Noterlik belgesi sahibinin atanabilmesi, üçüncü veya daha üst sınıf noter isteklilerin bulunmamasına bağlıdır. Üst sınıf noter isteği varsa belge sahibi atanamaz. - **Bir üst sınıf noterin isteği / Aynı sınıf noterin kıdemi** (1512 s. K. m.27): İkinci ve üçüncü sınıf noterliklere, bir üst sınıftan noterin atanma isteği öncelik taşır. Aynı sınıftan istekliler arasında karar, meslekteki kıdeme göre verilir. Bir üst sınıftan istek varsa kıdem ölçütü devreye girmez; istek diğer isteklilere tercih edilir. ## Örnek kararlar - 2011/139 E., 2012/205 K., 27.12.2012 — ilgili: DMK m.39, 6085 s. K. m.63 - 2022/95 E., 2024/52 K., 22.02.2024 — ilgili: 1700 s. K. m.1 - 2022/110 E., 2023/115 K., 22.06.2023 — ilgili: 1512 s. K. m.27 ## İlgili terimler [Derece](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/derece) · [Sayılı cetvel](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/sayili-cetvel) · [Kadro ihdası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kadro-ihdasi) · [Kıdem](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kidem) · [Birinci sınıfa ayrılma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/birinci-sinifa-ayrilma) · [Gündelik ücret](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gundelik-ucret) · [Rütbe sınıflandırması](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/rutbe-siniflandirmasi) · [Teknik hizmetler sınıfı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/teknik-hizmetler-sinifi) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.