---
title: "Tacir nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tacir"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Tacir

**Kısaca:** Tacir, 3 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- HMK m.17 · yetki sözleşmesi: Türk Ticaret Kanunu'na göre ticari işletmesi bulunan veya kanunun tacir saydığı kişidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-17)
- TTK m.71 · imza: Ticari işletmesini işleten kişidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-71)
- 5464 s. K. m.43 · kurumsal kredi kartları: Türk Ticaret Kanunu anlamında ticari işletmesi bulunan kişidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5464-sayili-banka-kartlari-ve-kredi-kartlari-kanunu/madde-43)

## Kanuni tanım

- **6750 s. K. m.2/1-ğ** (Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu): 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre tacir kabul edilen kişiyi — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6750-sayili-ticari-islemlerde-tasinir-rehni-kanunu/madde-2#f1-gg

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.16 – II - Tüzel kişiler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-16#f1): Ticari işletmesi bulunan ve ticaret siciline kayıtlı olan kişi anlamında kullanılan, TTK'nın ticari hukuk rejimine tabi tuttuğu özne. Bu maddede tüzel kişilerin tacir sayılıp sayılmayacağı belirlenir.
- TTK m.18 – I - Genel olarak (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-18#f1): TTK m.12 uyarınca bir ticari işletmeyi kendi adına kısmen de olsa işleten kişidir. Tacir sıfatı işletmenin fiilen var olmasına ve kişi adına işletilmesine bağlıdır; bu maddenin yükümlülükleri tacir sıfatını taşıyan herkes için geçerlidir.
- TTK m.71 – 4. İmza (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-71#f1): Ticari işletmesini işleten kişidir. Maddedeki imza yükümlüsü, finansal tabloyu düzenleyen ve imzalayan tacirdir; tüzel kişi tacirde imza, tüzel kişiyi temsile yetkili kişilerce atılır.

### Hukuk Muhakemeleri Kanunu
- HMK m.17 – Yetki sözleşmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-17#f1): Türk Ticaret Kanunu'na göre ticari işletmesi bulunan veya kanunun tacir saydığı kişidir. Bu madde bakımından yalnız tacir olan veya kanunen tacir sayılan kişiler yetki sözleşmesi yapabilir; TTK m.12/3 kapsamında ticaret işi görmekle sorumlu tutulanlar bu kapsamda değildir.

### Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu
- Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu m.43 – Kurumsal kredi kartları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5464-sayili-banka-kartlari-ve-kredi-kartlari-kanunu/madde-43#f1): Türk Ticaret Kanunu anlamında ticari işletmesi bulunan kişidir. Madde bakımından tacir sıfatı, kartın hâmilinin kim olduğunu belirlemede esas ölçüttür.

## Karıştırılan kavramlar

- **Tacir / tacir olmayan gerçek kişi** (HMK m.17): Tacir ya da kamu tüzel kişisi, kendi aralarındaki ilişkide eşit konumda sayılır ve yetki sözleşmesi yapabilir. Tacir olmayan gerçek kişi veya tüketici, daha zayıf konumda sayılır ve bu tür bir sözleşme yapamaz. Tacir ile tüketici arasında yapılan yetki kaydı geçersiz olur; tüketici bakımından kanunen yetkili mahkemelerin yetkisi korunur.
- **Kanunen tacir sayılan / ticaret işi görmekle sorumlu tutulan kişi** (HMK m.17): Kanunen tacir sayılanlar (TTK m.12/2) yetki sözleşmesi yapabilir. Ticaret işi görmekle sorumlu tutulanlar (TTK m.12/3) bu madde kapsamında tacir sayılmaz. Ticaret işi görmekle sorumlu tutulan taraf yetki sözleşmesi yaptığında sözleşme geçersiz kalır.
- **Tacir / Tacir gibi sorumlu olan kişi** (TTK m.18): Tacir, TTK m.12/1 uyarınca ticari işletmeyi kendi adına işleten kişidir ve hem yükümlülüklerine katlanır hem haklarından yararlanır. Tacir gibi sorumlu olan kişi, m.12/3 uyarınca işletme açmış gibi işlem yapan ve yalnızca iyiniyetli üçüncü kişilere karşı tacir gibi sorumlu olan kişidir. Tacir gibi sorumlu olan kişi tacirlere tanınan haklardan yararlanamaz, yalnızca yükümlülüklere tabi olur. Madde 18 yükümlülükleri bakımından bu kişiye de uygulanır.
- **Tacir olan taraf / Tacir gibi sorumlu olan taraf ile ihbar** (TTK m.18): Taraflardan birinin tacir, diğerinin TTK m.12/2 kapsamında tacir sayılan kişi olması hâlinde üçüncü fıkra uygulanır. Tacir gibi sorumlu olan kişiler bakımından yalnızca bunların gönderdiği ihtar ve ihbarların üçüncü fıkradaki şekle uygun olması gerekir. Tacir gibi sorumlu olan kişi karşı taraf olarak ihbar aldığında şekil kuralına bağlı değildir; kendi gönderdiği bildirimde ise bağlıdır.
- **Gelir elde eden mükellef / Tacir, çiftçi ve serbest meslek erbabı** (GVK m.85): Gelir ya da iratları bulunan ve 2. maddedeki kaynaklardan kazanç elde eden mükellefler. Ticari, zirai veya mesleki faaliyet yürüten ama bu faaliyetten kazanç elde etmemiş tacir, çiftçi ve serbest meslek erbapları. Birinci gruba beyanname yükümlülüğü gelirin varlığına bağlıyken, ikinci gruptakiler kazanç olmasa da yıllık beyanname vermek zorundadır.
- **Birinci sınıf tacir / ikinci sınıf tacir / serbest meslek erbabı** (GVK geç. m.35): Birinci sınıf tacir için temel gösterge tutarı, asgari ücretin yıllık brüt tutarının 3,1 katıdır. İkinci sınıf tacir için 1,8 katı, serbest meslek erbabı için 2,8 katı alınır. Aynı asgari ücret tutarına rağmen mükellefin sınıfı ve meslek türü temel gösterge tutarını doğrudan değiştirir.

## İlgili konular

- Tacir (Ticaret Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ticaret-hukuku/tacir
- Yetki (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/yetki
- Defter tutma ve envanter, açılış bilançosu, yılsonu finansal tabloları (Ticaret Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ticaret-hukuku/defter-tutma-ve-envanter-acilis-bilancosu-yilsonu-finansal-tablolari

## Örnek kararlar

- Hukuk Genel Kurulu, 2023/777 E., 2024/476 K., 25.09.2024 — ilgili: TTK m.18
- Hukuk Genel Kurulu, 2017/828 E., 2021/147 K., 23.02.2021 — ilgili: 5464 s. K. m.43
- Hukuk Genel Kurulu, 2017/741 E., 2019/382 K., 02.04.2019 — ilgili: HMK m.17

## İlgili terimler

[Finansal tablo](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/finansal-tablo) · [Kamu yararına çalışan dernek](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-yararina-calisan-dernek) · [Uygulanmama](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/uygulanmama) · [Yetki sözleşmesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yetki-sozlesmesi) · [Ticari işletme](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ticari-isletme) · [Kesin yetki](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kesin-yetki)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
