--- title: "Tebliğ nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tebli-g" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Tebliğ **Kısaca:** Tebliğ, 20 kanunda 26 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - TMK m.700: Diğer paydaşın intifa hakkının kurulduğunu öğrendiği an. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-700) - HMK m.164 · ön sorunun incelenmesi: Kararın veya işlemin usulüne uygun biçimde yazılı olarak ilgiliye ulaştırılmasıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-164) - CMK m.241 · katılmadan önceki kararlara itiraz: Kararın ilgili kişiye usulüne uygun biçimde bildirilmesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-241) ## Kanunda nerede geçiyor ### Hukuk Muhakemeleri Kanunu - HMK m.122 – Dava dilekçesinin tebliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-122#f1): Mahkemenin dava dilekçesini davalıya resmi usulle ulaştırmasıdır. Davalının davadan haberdar olmasını ve savunma yapabilmesini sağlar. - HMK m.164 – Ön sorunun incelenmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-164#f1): Kararın veya işlemin usulüne uygun biçimde yazılı olarak ilgiliye ulaştırılmasıdır. Tarafın duruşmada hazır olmaması hâlinde tefhim yerine tebliğ yapılır. - HMK m.345 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-345#f1): Süreyi başlatan usul işlemidir. Madde, sürenin ilamın taraflardan her birine tebliğiyle işlemeye başlayacağını belirtir; yani her taraf için süre ayrı ayrı tebliğ tarihinden hesaplanır. ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.35 – Kararların açıklanması ve tebliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-35#f2): Hazır bulunamayan ilgiliye kararın yazılı olarak bildirilmesidir. Kanun yoluna başvurulabilecek hâkim ve mahkeme kararlarında zorunludur, koruma tedbirlerine ilişkin kararlar bu kapsamın dışındadır. - CMK m.241 – Katılmadan önceki kararlara itiraz (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-241#f1): Kararın ilgili kişiye usulüne uygun biçimde bildirilmesidir. Katılmadan önce verilen kararlar katılana tebliğ edilmez; bu nedenle katılanın kanun yolu süresi, tebliğ tarihinden değil, Cumhuriyet savcısı için öngörülen sürenin dolmasıyla bağlantılı olarak işler. ### İcra ve İflas Kanunu - İİK m.141 – Cetvel suretlerinin tebliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-141#f1): Belgenin muhataba usulüne uygun biçimde ulaştırılmasıdır. İcra dairesi tebliğlerinde İİK m.21 uyarınca Tebligat Kanunu hükümleri uygulanır. - İİK m.262 – Zabıt tutma ve haciz tutanağının tebliği (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-262#f2): Tutanağın bir örneğinin ilgililere ulaştırılmasıdır. Madde, haciz sırasında hazır bulunanlar bakımından tebliği değil, örnek verilmesini düzenler; hazır bulunmayanlara ise icra dairesinin tebliğ yükümlülüğü vardır. ### Vergi Usul Kanunu - VUK m.21 – Tebliğ (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/madde-21#f1): Vergilendirmeyi ilgilendiren ve hüküm ifade eden hususların yetkili makamlarca mükellefe veya ceza sorumlusuna yazı ile bildirilmesidir. Tanım, bildirimin konusu ile muhatabını birlikte belirler. - VUK m.378 – Dava konusu: (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/madde-378#f1): Tarh, ceza, tadilat veya takdir komisyonu kararının ilgiliye usulüne uygun bildirilmesidir. Birinci fıkraya göre dava açma ön koşulu, işlemin tebliğ edilmiş olmasıdır; işlemin yalnızca düzenlenmiş olması yeterli değildir. ### Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu - Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.53 – Sınır dışı etme kararı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6458-sayili-yabancilar-ve-uluslararasi-koruma-kanunu/madde-53#f2): Kararın gerekçeleriyle birlikte yabancıya, yasal temsilcisine veya avukatına ulaştırılmasıdır. Yasal başvuru süresi tebliğ tarihinden işlemeye başlar. - Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.80 – İdari itiraz ve yargı yolu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6458-sayili-yabancilar-ve-uluslararasi-koruma-kanunu/madde-80#f1-b): Süreleri başlatan işlemdir. Madde (a), (ç) ve (b) fıkralarındaki sürelerin başlangıcı kararın tebliğ tarihidir; tebliğ, karar alan idare tarafından ilgiliye, yasal temsilciye veya avukata yapılır. ### Türk Medeni Kanunu - TMK m.700 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-700): Diğer paydaşın intifa hakkının kurulduğunu öğrendiği an. Üç aylık süre bu tebliğden başlar. ### Türk Ticaret Kanunu - TTK m.210 – H) Gümrük ve Ticaret Bakanlığının düzenleme ve denetleme yetkisi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-210#f1): Bakanlığın kanunun ticaret şirketlerine ilişkin hükümlerinin uygulanmasına yönelik olarak yayımladığı, ticaret sicili müdürlükleri ve şirketlerin uymakla yükümlü olduğu düzenleyici işlemdir. Tebliğ kanunun kapsamını aşarak yeni yükümlülük koyamaz; kanunun uygulanmasını sağlayan ikincil nitelikte bir işlemdir. ### İdari Yargılama Usulü Kanunu - İYUK m.16 – Tebligat ve cevap verme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-16#f1): Dava dilekçesinin, savunmanın ya da ikinci dilekçelerin karşı tarafa resmi yoldan bildirilmesi işlemidir. Bu madde kapsamında tebliğ, cevap süresinin başlangıcını oluşturur. ## Karıştırılan kavramlar - **Tebliğ / bilgilendirme yazısı** (VUK m.21): Hüküm ifade eden, muhatabın hukuki durumunu değiştiren yazılı bildirim tebliğ niteliğindedir. Yalnızca bilgi veren ya da hukuki sonuç doğurmayan yazışmalar bu maddedeki tebliğ kavramına girmez. Yalnızca tebliğ niteliğindeki işlemler 21. madde kapsamında tebliğ hükümlerine tabi olur ve tebliğ tarihi, süre başlangıcı gibi sonuçlar doğurur. - **Tebliğ aşaması / ceza aşaması** (222 s. K. m.56): Muhtarlık veya mülkî amirin yaptığı tebliğ, ilk yaptırımın ön koşuludur. Okul idaresinin devamsızlık tespiti, cezanın miktarını belirleyen olgudur. Tebliğ olmadan günlük ceza verilemez; tebliğ var ama devamsızlık tespit edilmemişse ceza hesaplanamaz. - **Tebliğ usulü / tebliğ amacı** (İİK m.141): Tebligatın usulü İİK m.21 ve Tebligat Kanunu'na göre belirlenir. Bu madde ise yalnızca sıra cetvelinin tebliğ edileceğini söyler. Usulde hata yapılırsa tebliğ geçersiz sayılabilir; bu durumda tebligat usulüne ilişkin kurallar uygulanır. - **Bizzat tebliğ / tebellüğe yetkili kişiye tebliğ** (İİK m.262): İlgilinin kendisine tebliğ, doğrudan ilgiliye yapılan tebligattır. Tebellüğe yetkili kişi hazır bulunuyorsa, tutanağın örneği ona verilir. Tebellüğe yetkili kişiye verilmesi hâlinde ilgiliye ayrıca haber verilmesi gerekmez. - **Yönetmelik / Tebliğ** (5910 s. K. m.23): Yönetmelik TİM tarafından hazırlanır ve Bakanlık onayıyla Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girer. Tebliğ, Müsteşarlık tarafından çıkarılır ve bu maddenin dördüncü fıkrasına dayanır. Düzenleyici işlemin hazırlayıcısı ve yürürlük usulü farklıdır; yönetmeliğin yürürlüğü Resmî Gazete yayımına bağlıdır. (22. Hukuk Dairesi, 2013/35986 E., 2013/30546 K., 27.12.2013) - **Tebliğ zorunluluğu / tebliğden kaçınılan haller** (HMK m.122): Dava dilekçesinin davalıya tebliği genel kuraldır; taraf teşkili ve hukuki dinlenilme hakkı bunu gerektirir. Kanunda özel düzenleme bulunan, Yargıtay'da açılması gereken dava gibi istisnai hallerde dilekçe tebliğ edilmez. İstisnai hallerde davalıya tebliğ yapılmadan dava usulden reddedilebilir; dava şartı yokluğunun diğer hallerinde ise tebliğden kaçınılamaz. ## İlgili konular - Kararlar, açıklanması ve tebliği, süreler ve eski hâle getirme (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/kararlar-aciklanmasi-ve-tebligi-sureler-ve-eski-hale-getirme - İhtiyati haciz (İcra ve İflas Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-ve-iflas-hukuku/ihtiyati-haciz - Sonradan tesis edilen taşınmaz mükellefiyetleri ve ipotekli ve mahcuz (İcra ve İflas Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-ve-iflas-hukuku/sonradan-tesis-edilen-tasinmaz-mukellefiyetleri-ve-ipotekli-ve-mahcuz - Ceza kovuşturması ve görevin sona ermesi (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/ceza-kovusturmasi-ve-gorevin-sona-ermesi - Doğrudan doğruya tam yargı davası açılması (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/dogrudan-dogruya-tam-yargi-davasi-acilmasi - Birlikte mülkiyet (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/birlikte-mulkiyet ## Örnek kararlar - 13. Daire, 2019/4195 E., 2021/1852 K., 25.05.2021 — ilgili: 5015 s. K. m.22, 5307 s. K. m.19 - 2025/94 E., 2026/11 K., 15.01.2026 — ilgili: VUK m.21 - 2019/30 E., 2023/227 K., 28.12.2023 — ilgili: 5910 s. K. m.23 ## İlgili terimler [Özel nitelikli karar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ozel-nitelikli-karar) · [Tefhim](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tefhim) · [Kesin karar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kesin-karar) · [Yönetmelik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yonetmelik) · [Taraf teşkili](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/taraf-teskili) · [Uyuşmazlık](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/uyusmazlik) · [Platform işletmecisi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/platform-isletmecisi) · [Alâkadar](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/al-kadar) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.