---
title: "Türk gemisi nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/turk-gemisi"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Türk gemisi

**Kısaca:** Türk bayrağı çekme hakkına sahip ve Türk gemi siciline kayıtlı olması gereken gemidir. (TTK m.958)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.940 – I- Türk Bayrağını çekme hakkı ve yükümlülüğü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-940#f1): Maddenin 2. ila 5. fıkralarındaki ölçütlerden birinin sağlanması hâlinde, gemiye Türk gemisi niteliğinin tanınmasıdır. Yalnız gemi sahibinin Türk olması yeterli değildir, fıkralardaki malik, yönetim veya ortaklık koşulları birlikte aranır.
- TTK m.941 – II- İstisnaları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-941#f1): Türk bayrağı çekme hakkı bulunan gemidir. Birinci fıkra, malikin bu hakkı kaybedeceği kişilere bırakma hâlini düzenler; bu nitelik ayrıca gemi mevzuatından değerlendirilir.
- TTK m.958 – V- Tescili caiz olmayan gemiler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-958#f1): Türk bayrağı çekme hakkına sahip ve Türk gemi siciline kayıtlı olması gereken gemidir. Maddenin ilk bölümü, Türk gemisi olmayan gemileri tescil dışı bırakır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Türk gemisi olmayan gemi / yabancı sicile kayıtlı Türk gemisi** (TTK m.958): Türk gemisi olmayan gemi, Türk bayrağı çekme hakkı bulunmayan geminin tamamıdır. Yabancı sicile kayıtlı Türk gemisi, Türk gemisi niteliğine sahip olmakla birlikte başka bir devletin siciline bağlı olan gemidir. Her iki hâlde de Türk Gemi Siciline tescil yapılamaz. Yabancı sicildeki Türk gemisi için kaydın terkini gerekir.
- **Türk gemisi / Yabancı bayraklı gemi** (TTK m.954): Madde yalnızca Türk gemileri için gemi sicilinin tutulmasını düzenler. Yabancı bayraklı gemilerin sicili bu maddenin kapsamı dışındadır. Yabancı bayraklı gemiler için bu maddeye dayanarak sicil tutulamaz ve gözetim mahkemesi belirlenemez.
- **Gemi tescilinde ölçme belgesi kaydı / Türk gemisi vasfı kaydı** (TTK m.963): Ölçmeyi ispatlayan belgenin niteliği ile 960. madde kapsamındaki temel bilgiler sicilin asli içeriğini oluşturur. Malik vatandaşlığı ve tüzel kişi ya da donatma iştirakine ait olma hâli, geminin Türk gemisi sayılabilmesi için ayrıca kaydedilen niteliklerdir. Bu ikinci grup bilgi yalnızca malik veya maliklerin vatandaşlığı ya da tüzel kişi, donatma iştiraki hâlinde aranır ve ayrıca sicile işlenir.
- **Türk gemisi (sicilli) / Türk gemisi (sicilsiz)** (TTK m.1348): Türk Gemi Siciline kayıtlı gemilerde yetki, gemi sicilinin gözetimi altında tutulduğu mahkemeye aittir. Sicile kayıtlı olmayan Türk gemisinde yetki, malikin yerleşim yeri mahkemesine aittir. Aynı Türk gemisi için sicil durumuna göre farklı yer mahkemesi yetkili olur.
- **Türk gemisi / yabancı gemi** (TTK m.1348): Türk gemilerinde yetki, sicil veya malikin yerleşim yerine göre belirlenir. Yabancı gemilerde yetki, gemi bayrağı ve sicil ölçütü aranmaksızın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine aittir. Yabancı gemi için sicil ya da malik yerleşim yeri mahkemesi yetkili değildir; yetki İstanbul ile sınırlıdır.
- **Yabancı sicil için ilan yeri / Türk gemisi için ilan yeri** (TTK m.1384): Yabancı sicilli gemide ilan, sicilin fiilen tutulduğu ülke düzeyinde dağıtılan gazetede yapılır. Türk bayraklı gemilerin yurt dışı satışında ilan, m.1350 ve m.1385 uyarınca Türkiye düzeyinde dağıtılan gazeteyle yapılır. Ilanın yapılacağı ülke sicilin fiilen tutulduğu yerdir; bayrak değil sicil yeri ölçüttür.

## Örnek kararlar

- 8. Daire, 2023/59 E., 2025/4666 K., 15.05.2025 — ilgili: TTK m.940

## İlgili terimler

[Bırakma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/birakma) · [Yönetim organı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yonetim-organi) · [Özel sicil](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ozel-sicil) · [Paylı mülkiyet](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/payli-mulkiyet) · [Donatma iştiraki](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/donatma-istiraki)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.