---
title: "Vakıf yükseköğretim kurumu nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/vakif-yuksekogretim-kurumu"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Vakıf yükseköğretim kurumu

**Kısaca:** Vakıf yükseköğretim kurumu, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- Anayasa m.130 · yükseköğretim kurumları: Kazanç amacı gütmeyen vakıflarca, kanunda gösterilen usul ve esaslara göre kurulan ve devletin gözetim ve denetimine tabi olan yükseköğretim kurumudur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-130)
- DMK m.28 · ticaret ve diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yasağı: Vakıflar tarafından kurulan yükseköğretim kurumlarıdır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-28)
- 7100 s. K. m.5: Kazanç amacı gütmemek şartıyla vakıflar tarafından kurulabilen, devletin gözetim ve denetimine tabi yükseköğretim kurumudur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7100-sayili-yuksekogretim-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde-kararnamelerde-degisiklik/madde-5)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türkiye Cumhuriyeti Anayasası
- Anayasa m.130 – E. Yükseköğretim kurumları ve üst kuruluşları — 1. Yükseköğretim kurumları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-130): Kazanç amacı gütmeyen vakıflarca, kanunda gösterilen usul ve esaslara göre kurulan ve devletin gözetim ve denetimine tabi olan yükseköğretim kurumudur. Bu kurumlar, mali ve idari konular dışındaki akademik işler, öğretim elemanı sağlanması ve güvenlik yönlerinden devlet kurumlarına ilişkin Anayasa hükümlerine tabidir.

### Devlet Memurları Kanunu
- DMK m.28 – Ticaret ve diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yasağı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/657-sayili-devlet-memurlari-kanunu/madde-28): Vakıflar tarafından kurulan yükseköğretim kurumlarıdır. Memurun bu kurumlarda çalışması maddeyle yasaklanmıştır.

### Yükseköğretim Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
- Yükseköğretim Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun m.5 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7100-sayili-yuksekogretim-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde-kararnamelerde-degisiklik/madde-5): Kazanç amacı gütmemek şartıyla vakıflar tarafından kurulabilen, devletin gözetim ve denetimine tabi yükseköğretim kurumudur. Mali ve idari konular dışındaki akademik çalışmaları, öğretim elemanlarının sağlanması ve güvenlik yönlerinden devlet üniversiteleri için öngörülen hükümlere tabidir.

## Karıştırılan kavramlar

- **Devlet üniversitesi / Vakıf yükseköğretim kurumu** (Anayasa m.130): Devlet tarafından kanunla kurulur ve kamu tüzel kişiliği ile bilimsel özerkliğe sahiptir. Devletin gözetim ve denetimi altındadır ve güvenlik hizmetleri devletçe sağlanır. Vakıflar tarafından kanunda gösterilen usul ve esaslara göre kurulur ve kazanç amacı güdemez. Devletin gözetim ve denetimine tabidir, ancak tabiiyet mali ve idari konuları dışındaki akademik çalışmalar, öğretim elemanı sağlanması ve güvenlik yönlerinde sınırlıdır. Vakıf kurumunda mali ve idari işler devlet kurumlarındaki Anayasa hükümlerinin dışında kalır; akademik çalışmalar, öğretim elemanı sağlanması ve güvenlik alanlarında ise devlet üniversitesi için öngörülen hükümler uygulanır.
- **Devlet üniversitesi / vakıf yükseköğretim kurumu (40/b)** (2547 s. K. m.40): Devlet üniversitelerine yapılan görevlendirmede 40/b'nin süre ve kadro hükümleri uygulanır. Vakıf yükseköğretim kurumlarına yapılan görevlendirme toplam iki yılı geçemez ve idari görev verilemez. Vakıf kurumuna görevlendirilen öğretim üyesi, kadro saklılığı ve idari görev bakımından daha dar bir çerçeveye tabidir.
- **Devlet / vakıf yükseköğretim kurumu öğretim elemanı** (2547 s. K. m.53): Devlet yükseköğretim kurumlarında aylıklı öğretim elemanları için kademe ilerlemesinin durdurulması, bir ila üç yıl arasında uygulanır. Vakıf yükseköğretim kurumu öğretim elemanları için aynı ceza, üç ila altı ay süreyle brüt ücretten 1/30 ila 1/8 arasında kesinti biçiminde uygulanır. Aynı fiil için cezanın süresi ve niteliği kurum türüne göre değişir.
- **Vakıf yükseköğretim kurumu ve okul aile birliği / Vakıf üniversitesi ve özel sektör işyeri** (SGGSSK ek m.16): Vakıflar tarafından kurulan yükseköğretim kurumları ile okul aile birlikleri doğrudan maddede sayılmıştır. Vakıf üniversiteleri ve özel sektör işyerleri ise yalnız 73. maddeye göre Kurumdan yurt içinde hizmet satın almaları hâlinde maddeden yararlanır. Vakıf üniversitesi ve özel sektör işyeri, hizmet satın alma ilişkisi bulunmadıkça bu maddeye dayanarak teşvik talep edemez.

## İlgili konular

- İdarenin kuruluşu ve kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler (Anayasa Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/anayasa-hukuku/idarenin-kurulusu-ve-kamu-hizmeti-gorevlileriyle-ilgili-hukumler

## Örnek kararlar

- Hukuk Genel Kurulu, 2019/663 E., 2021/1668 K., 14.12.2021 — ilgili: Anayasa m.130
- Hukuk Genel Kurulu, 2017/3094 E., 2021/1118 K., 30.09.2021 — ilgili: Anayasa m.130
- 8. Daire, 2025/1189 E., 2025/4670 K., 15.05.2025 — ilgili: Anayasa m.130

## İlgili terimler

[Bilimsel özerklik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bilimsel-ozerklik) · [Yükseköğretim Kurulu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yuksekogretim-kurulu) · [Kamu tüzel kişiliği](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kamu-tuzel-kisiligi) · [Yükseköğretim kurumları](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yuksekogretim-kurumlari)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.
