--- title: "Yedek üye nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yedek-uye" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Yedek üye **Kısaca:** Yedek üye, 24 kanunda 46 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - CMK m.189 · birden çok Cumhuriyet savcısı ve avukatın duruşmaya katılması: Bir oturumda bitmeyecek davada, herhangi bir nedenle bulunamayacak asıl üyenin yerine geçmek ve oya katılmak üzere bulundurulan üyedir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-189) - Anayasa geç. m.13: Asıl üyenin bulunmadığı ya da katılamadığı hallerde toplantı yeter sayısını tamamlamak üzere seçilen üyedir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/gecici-madde-13) - Av. K. m.89 · kuruluşu: Asıl üyenin boşalması durumunda görev yapmak üzere seçilen üyelerdir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-89) ## Kanunda nerede geçiyor ### Avukatlık Kanunu - Av. K. m.89 – Kuruluşu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-89#f2): Asıl üyenin boşalması durumunda görev yapmak üzere seçilen üyelerdir. Her baroda asıl üye sayısınca bulunur. - Av. K. m.90 – Seçilme yeterliği, engelleri ve seçimin şekli (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-90#f4): Asıl üye seçilemediğinde veya görevi sona erdiğinde, aldığı oy sırasına göre kurula çağrılan üyedir. - Av. K. m.92 – Seçim dönemi bitmeden ayrılma (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-92#f1): Yönetim kurulu seçiminde asıl üyelerden sonra en çok oy almış olan ve boşalan yere geçebilecek kişidir. Maddede yer doldurma yetkisi bu kişiye verilmiştir. - Av. K. m.103 – Kuruluşu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-103#f1): Asıl üyelerden birinin bulunmaması hâlinde onun yerine geçen üyelerdir. Her baroda sayıları üç olarak belirlenmiştir. - Av. K. m.114 – Kuruluşu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-114#f7): Asıl üyenin mazereti hâlinde onun yerine Genel Kurula katılıp oy kullanan kişidir. Barolarca asıl üyelerle aynı sayıda seçilir. - Av. K. m.118 – Kuruluşu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-118#f1): Asıl üyenin yerine geçmek üzere birlikte seçilen üyelerdir. Maddede on yedek üye seçileceği belirtilmiştir; yedek üyelerin hangi hallerde asıl üyenin yerine geçeceği bu maddede düzenlenmemiştir. - Av. K. m.139 – Kovuşturma yetkisi ve eksik üyelerin tamamlanması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1136-sayili-avukatlik-kanunu/madde-139): Baro yönetim ve disiplin kurullarında asıl üyenin yerine katılmak üzere seçilmiş kişilerdir. Yedekler de katılamazsa madde uyarınca levhada yazılı ve kurullara seçilme yeterliği bulunan avukatlar arasından ad çekme yoluyla kişi seçilir. ### Danıştay Kanunu - Danıştay Kanunu m.17 – İdari ve vergi dava daireleri kurulları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-17#f1-1): Asıl üyenin görevini geçici olarak yerine getirememesi halinde kurul toplantısına katılan üyedir. Zorunlu hallerde diğer dairelerden de görevlendirilebilir. - Danıştay Kanunu m.19/A – Başkanlık Kurulu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-19a): Asıl üyelerden birinin kurula katılamaması halinde yerini alan üyedir. Maddede dört yedek üye öngörülmüştür; yedek üyelerin hangi sırayla katılacağı bu maddede belirtilmemiştir. - Danıştay Kanunu m.20 – Yüksek disiplin kurulu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-20): Asıl üyelerin yerine geçmek üzere seçilen kişidir. Kurula iki daire başkanı ve beş üye yedek olarak seçilir. - Danıştay Kanunu m.21 – Disiplin kurulu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2575-sayili-danistay-kanunu/madde-21): Asıl üyenin bulunmaması hâlinde görev yapmak üzere, asıllarla birlikte Genel Kurulca seçilen kişidir. Yedeklerin hangi hâlde ve hangi sırayla göreve geleceği madde metninde belirtilmemiştir. ### Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu - Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu m.14 – Oda meslek komiteleri (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5174-sayili-turkiye-odalar-ve-borsalar-birligi-ile-odalar-ve-borsalar-kanunu/madde-14#f1): Asıl üyelerin yerine geçmek üzere seçilen üyedir. Asıl üye sayısı kadar seçilir; yedek üye sayısı maddede asıl üye sayısına bağlanmıştır. - Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu m.16 – Oda meclisi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5174-sayili-turkiye-odalar-ve-borsalar-birligi-ile-odalar-ve-borsalar-kanunu/madde-16#f1): Meclis üyesi sayısı kadar seçilen ve asıl üyenin yerine geçebilen üyedir. Yedek üye sayısı, her meslek komitesinde seçilen asıl üye sayısıyla aynıdır. - Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu m.38 – Borsa meclisi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5174-sayili-turkiye-odalar-ve-borsalar-birligi-ile-odalar-ve-borsalar-kanunu/madde-38#f1): Asıl meclis üyesi sayısı kadar seçilen ve asıl üyelerin yerini alabilen üyeler. Asıl üye sayısıyla aynı sayıdadır. - Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu m.96 – Toplantı ve karar yeter sayısı (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5174-sayili-turkiye-odalar-ve-borsalar-birligi-ile-odalar-ve-borsalar-kanunu/madde-96#f7): Asıl üyelikten ayrılma halinde organa çağrılan, aldığı oy sayısına göre belirlenen kişidir. Birlik için temsil esaslarının da dikkate alınması gerekir. ### Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu - Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu m.21 – Oda Yönetim Kurulunun teşekkülü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3568-sayili-serbest-muhasebeci-mali-musavirlik-ve-yeminli-mali-musavirlik-kanunu/madde-21#f1): Asıl üyelerle aynı sayıda seçilen ve asıl üye boşalması hâlinde kurula sırasıyla giren üyedir. Yedek üyeler, asıl üyeler arasındaki boşalmada en fazla oy alanlardan başlayarak getirilir. - Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu m.25 – Oda Disiplin Kurulu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3568-sayili-serbest-muhasebeci-mali-musavirlik-ve-yeminli-mali-musavirlik-kanunu/madde-25#f1): Asıl üyelerin ayrılması halinde yerine geçmek üzere seçilen üyedir. Yedek üyeler, seçimde en çok oy alanlardan sırayla getirilir. - Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu m.35 – Birlik Yönetim Kurulu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3568-sayili-serbest-muhasebeci-mali-musavirlik-ve-yeminli-mali-musavirlik-kanunu/madde-35): Asıl üyelik boşaldığında sırayla çağrılan, Genel Kurul seçiminde en fazla oy almış kişilerdir. ### Türkiye Cumhuriyeti Anayasası - Anayasa geç. m.13 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/gecici-madde-13): Asıl üyenin bulunmadığı ya da katılamadığı hallerde toplantı yeter sayısını tamamlamak üzere seçilen üyedir. Bu maddede yedek üye, seçim yapılana kadar Kurulun toplantı yeter sayısının oluşmasına katılır. - Anayasa geç. m.18 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/gecici-madde-18): Değişiklikten önce Anayasa Mahkemesinde asıl üyenin boşalması hâlinde göreve çağrılmak üzere seçilmiş kişilerdir. Geçici 18. maddenin ilk fıkrası uyarınca bu kişiler yürürlük tarihinde asıl üye sıfatını kazanır. ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.188 – Duruşmada hazır bulunacaklar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-188#f3): Toplu mahkemede bir oturumda bitmeyecek davada, asıl üyelerden birinin herhangi bir nedenle bulunamaması hâlinde onun yerine geçen ve oya katılan üyedir. Yedek üye duruşma sırasında müdahalede bulunamaz, yalnızca izler. - CMK m.189 – Birden çok Cumhuriyet savcısı ve avukatın duruşmaya katılması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-189): Bir oturumda bitmeyecek davada, herhangi bir nedenle bulunamayacak asıl üyenin yerine geçmek ve oya katılmak üzere bulundurulan üyedir. Yedek üye duruşmada müdahalede bulunamaz, yalnızca dinleyicidir ve hazır bulunduğu tutanağa geçirilir. Bu düzenleme madde 188 kapsamındadır, madde 189 metninde yer almaz. ### Vergi Usul Kanunu - VUK m.84 – Üyelerin seçilmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/madde-84): Asıl üyenin bulunmaması hâlinde görev yapacak kişidir. Ziraat odası, asıl üye sayısı kadar yedek üye de seçerek valiye bildirir. - VUK m.90 – Devam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/213-sayili-vergi-usul-kanunu/madde-90#f1): Asil üyenin toplantıya katılamadığı hallerde onun yerine davet edilen, aynı komisyonda görevlendirilmiş kişidir. Yedek üye, asil üyenin bulunamadığı anla sınırlı olarak görev yapar. ### Noterlik Kanunu - Noterlik Kanunu m.170 – Türkiye Noterler Birliği Yönetim Kurulu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1512-sayili-noterlik-kanunu/madde-170): Asil üyelerin yerine geçmek üzere seçilen, kurulda dört kişi bulunan üyelerdir. Yedek üyeler de Kongrece seçilir ve asil üyelerle aynı dönemi kapsar. - Noterlik Kanunu m.171 – Türkiye Noterler Birliği Yönetim Kurulunun seçilme usulü ve seçim dönemi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1512-sayili-noterlik-kanunu/madde-171#f5): Asıl üyelerin ayrılması hâlinde yerlerini almak üzere aldıkları oy sırasına göre seçilen üyelerdir. Yedek üyeler oy sayısına göre sıralanır ve eski yedek üyelerin altına eklenir. ## Karıştırılan kavramlar - **Asıl denetçi / yedek üye** (195 s. K. m.9): Asıl denetçi, Genel Kurulca seçilerek görevlendirilen üyedir ve iki yıllık süreyle görev yapar. Yedek üye, asıl denetçinin boşalması hâlinde göreve çağrılan üyedir ve doğrudan seçim sonucu değil boşalmaya bağlı olarak göreve gelir. Yedek üyenin göreve çağrılması için bir boşalmanın gerçekleşmiş olması gerekir; boşalma yoksa yedek üye göreve çağrılmaz. - **Asıl üye seçimi / yedek üye çağrısı** (Av. K. m.90): Oy sayısına göre en çok oy alan adaylar önce asıl üye olarak tespit edilir. Asıl üye olarak seçilemeyen adaylar, aldıkları oy sayısına ve sıralarına göre yedek üye olarak tespit edilir. Yedek üyeler, bulundukları sıraya göre kurula göreve çağrılır. - **Asıl üye / Yedek üye** (Av. K. m.114): Asıl üye, baro genel kurulunca seçilen delegedir ya da doğal üyedir ve oylamaya asıl olarak katılır. Yedek üye, asıl üyenin mazereti bulunduğunda onun yerine geçer. Yedek üye yalnızca asıl üyenin mazeretinde Birlik Genel Kuruluna katılır ve oy kullanır; kendiliğinden oy hakkı yoktur. - **Asil üye / yedek üye** (1512 s. K. m.170): Asil üyeler yedi kişidir ve kurulun karar alma sürecinde yer alır. Yedek üyeler dört kişidir ve asil üyelerin yerine geçmek üzere seçilir. Yedek üyeler, asil üye boşalmasında devreye girer; kurul kendi başına yedek üyeleri oy kullanan üye sayılmaz. - **Aynı merciin yedek üyesi / başka yedek üye** (2247 s. K. m.26): Eksik üyenin geldiği yargı merciinin yedek üyesi öncelikle çağrılır. Bu yedek üye yoksa başka bir yedek üye çağrılabilir. Yerine geçecek üye sırası kanunda belirlenmiştir; önce aynı merci, sonra diğer yedekler gelir. - **Yedek üye / Asıl üye** (Anayasa geç. m.18): Yürürlük tarihinde Anayasa Mahkemesinin yedek üyesi olan kişi, kendiliğinden asıl üye sıfatını kazanır. Yürürlük tarihinde asıl üye olan kişi, bu geçici madde ile asıl üye sıfatını kazanmış değildir; mevcut sıfatı korunur. Yedek üye için ayrıca bir seçim yapılmaz; kişi doğrudan asıl üye olarak kadroya girer. ## İlgili konular - Daire ve kurullar (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/daire-ve-kurullar - Baro yönetim kurulu (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/baro-yonetim-kurulu - Genel hükümler ve birliğin organları (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/genel-hukumler-ve-birligin-organlari - Duruşmanın açıklığı (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/durusmanin-acikligi - Baro başkanlık divanı, baro disiplin kurulu ve baro denetleme kurulu (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/baro-baskanlik-divani-baro-disiplin-kurulu-ve-baro-denetleme-kurulu - Disiplin işlem ve cezaları, baroya yazılmadan önceki ve meslekten ayrıldıktan sonraki eylem (Avukatlık Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/avukatlik-hukuku/disiplin-islem-ve-cezalari-baroya-yazilmadan-onceki-ve-meslekten-ayrildiktan ## Örnek kararlar - 2012/128 E., 2013/7 K., 10.01.2013 — ilgili: 5174 s. K. m.14, 5174 s. K. m.16, 5174 s. K. m.38 - 2018/117 E., 2023/212 K., 07.12.2023 — ilgili: 4688 s. K. m.34, 2247 s. K. m.26 - 2016/144 E., 2020/75 K., 10.12.2020 — ilgili: 2797 s. K. m.10, 2575 s. K. m.17 ## İlgili terimler [Asıl üye](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/asil-uye) · [Meslek komitesi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/meslek-komitesi) · [Birlik Yönetim Kurulu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/birlik-yonetim-kurulu) · [Tabii üye](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/tabii-uye) · [Bağdaşmazlık](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bagdasmazlik) · [Birlik başkanı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/birlik-baskani) · [Doğal üye](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/dogal-uye) · [İstifa etmiş sayılma](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/istifa-etmis-sayilma) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.