---
title: "Yenilik doğuran hak nedir?"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yenilik-doguran-hak"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
type: "DefinedTerm"
updated: "2026-10-21"
---

# Yenilik doğuran hak

**Kısaca:** Yenilik doğuran hak, 3 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

- TMK m.724: Malzeme sahibinin tek taraflı beyanıyla arazi malikine karşı arazi mülkiyetinin devrini doğurabilen haktır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-724)
- TBK m.255 · sözleşmenin hüküm ve sonuçlarını doğurması ve geri alma açıklaması: Karşı tarafın rızası aranmadan, tek taraflı bir beyanla hukuki durumu değiştiren haktır. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-255)
- 6361 s. K. m.31 · sözleşmenin ihlali: Fesih hakkının kullanılmasıyla sözleşmenin geleceğe yönelik olarak sona ermesidir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/madde-31)

## Kanunda nerede geçiyor

### Türk Borçlar Kanunu
- TBK m.139 – F. Takas — I. Koşulları — 1. Genel olarak (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-139): Tek taraflı beyanla hukuki durumda değişiklik meydana getiren haktır. Takas bu niteliğiyle, karşı tarafın rızası olmadan borçları sona erdirir; bu nitelendirme sürenin ve beyanın işlevini de belirler.
- TBK m.255 – 3. Sözleşmenin hüküm ve sonuçlarını doğurması ve geri alma açıklaması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-255): Karşı tarafın rızası aranmadan, tek taraflı bir beyanla hukuki durumu değiştiren haktır. Geri alma açıklaması bu niteliktedir; bu nedenle yapıldığı anda sonuç doğurması, bildirimin muhataba ulaşması ya da postaya verilme anıyla belirlenir.

### Türk Medeni Kanunu
- TMK m.724 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-724): Malzeme sahibinin tek taraflı beyanıyla arazi malikine karşı arazi mülkiyetinin devrini doğurabilen haktır. Beyanla birlikte arazi malikiyle malzeme sahibi arasında devir borcu doğar; karşı taraf rıza göstermezse dava yoluyla geçirilir.

### Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu
- Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu m.31 – Sözleşmenin ihlali (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6361-sayili-finansal-kiralama-faktoring-finansman-ve-tasarruf-finansman-sirketleri-kanunu/madde-31): Fesih hakkının kullanılmasıyla sözleşmenin geleceğe yönelik olarak sona ermesidir. Fesih geçmişe etkili değildir ve tek taraflı bir beyanla kullanılır.

## Karıştırılan kavramlar

- **Yenilik doğuran hak / Devir borcu** (TMK m.831): Ağır ihlal üzerine yüklü taşınmaz malikinin kullandığı yenilik doğuran hak. Bu hakkın kullanılmasından sonra taraflar arasında doğan devir ilişkisi ve devir borcu. Yenilik doğuran hakkın kullanılması devir ilişkisini doğurur; uygun bedel veya güvence, bu ilişkide devir borcunun ifasına karşı savunma olarak ileri sürülür.

## İlgili konular

- Sona erme hâlleri (Borçlar Hukuku Genel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-genel-hukumler/sona-erme-halleri
- Kısmi ödemeli satışlar (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/kismi-odemeli-satislar
- Taşınmaz mülkiyetinin içeriği ve sınırlar (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/tasinmaz-mulkiyetinin-icerigi-ve-sinirlar

## İlgili terimler

[Geri alma açıklaması](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/geri-alma-aciklamasi) · [Yedi günlük süre](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yedi-gunluk-sure) · [Çekişmeli alacak](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cekismeli-alacak) · [Cayma Parası](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/cayma-parasi) · [Uygun bedel](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/uygun-bedel) · [Önemli sebep](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/onemli-sebep) · [Muacceliyet](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/muacceliyet) · [İyiniyet](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/iyiniyet)

---
Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.