--- title: "Yetki nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yetki" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Yetki **Kısaca:** Yetki, 10 kanunda 15 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - TMK m.177 · yetki: Aynı görevli mahkemeler arasında davanın hangi yer mahkemesinde görüleceğini belirleyen kural. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-177) - TBK m.573 · bırakılan şeylerin karışması: Ardiyecinin saklatanların mislî şeylerini birbirine karıştırabilmesi için saklatandan alınması gereken açık izindir. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-573) - HMK m.13 · karşı davada yetki: Aynı görevli mahkeme türleri arasında davanın hangi yer mahkemesinde görüleceğini belirleyen kurallar bütünü. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-13) ## Kanunda nerede geçiyor ### Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.12 – Yetkili mahkeme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-12#f1): Aynı derecedeki birden çok mahkeme arasında hangisinin davaya bakacağını belirleyen kuraldır. Mahkemenin türü ve derecesini belirleyen görev kavramından ayrıdır. - CMK m.21 – Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde yapılan işlemler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanunu/madde-21#f1): Bir mahkemenin belirli bir davada veya işte yargılama yapabilmesi için sahip olduğu yer bakımından yetkidir. Madde bu yetkiyi istisnai olarak aşmaya izin verir, ancak görev bakımından uygulanmaz. ### Türk Medeni Kanunu - TMK m.160 – F. Yetki ve yargılama usulü (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-160#f1): Davanın hangi yer mahkemesinde görüleceğini belirleyen kuraldır. Bu madde bakımından yetki, boşanma davasında olduğu gibi TMK m.168'e göre belirlenir. - TMK m.177 – 4. Yetki (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4721-sayili-turk-medeni-kanunu/madde-177): Aynı görevli mahkemeler arasında davanın hangi yer mahkemesinde görüleceğini belirleyen kural. Bu madde, nafaka davalarında yer yetkisini düzenler. ### Hukuk Muhakemeleri Kanunu - HMK m.5 – Genel kural (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-5#f1): Bir davaya hangi yerdeki hukuk mahkemesinin bakacağını belirleyen kuraldır. Görev ile aynı yetki bakımından yalnızca kanunla belirlenir, ancak yetki coğrafi bir ölçüte bağlıdır. - HMK m.13 – Karşı davada yetki (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6100-sayili-hukuk-muhakemeleri-kanunu/madde-13#f1): Aynı görevli mahkeme türleri arasında davanın hangi yer mahkemesinde görüleceğini belirleyen kurallar bütünü. ### İdari Yargılama Usulü Kanunu - İYUK m.15 – İlk inceleme üzerine verilecek karar (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-15#f1-a): Görevli yargı düzeni içinde davanın hangi mahkemede açılacağını belirleyen kuraldır. Görevli olan ama yetkisiz bir mahkemeye açılan dava, dosya gönderilerek görevli veya yetkili mahkemeye aktarılır. - İYUK m.33 – Kamu görevlileri ile ilgili davalarda yetki (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2577-sayili-idari-yargilama-usulu-kanunu/madde-33#f1): Bir davanın yargı çevresi içinde hangi yerdeki mahkemede görüleceğini belirleyen kuraldır. Görev ve yetki birbirinden ayrıdır; burada yalnızca yer bakımından mahkeme belirlenir. ### İş Mahkemeleri Kanunu - İş Mah. K. m.1 – Amaç (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7036-sayili-is-mahkemeleri-kanunu/madde-1#f1): Görevli mahkeme türü belli olduktan sonra, aynı türdeki mahkemeler arasında davanın hangi yer mahkemesinde açılacağını belirleyen kuraldır. Yetki kuralları bu maddede yer almaz. - İş Mah. K. m.6 – Yetki (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7036-sayili-is-mahkemeleri-kanunu/madde-6#f1): Görevli bir mahkeme türü içinde, davanın hangi yerdeki mahkemede görüleceğini belirleyen kuraldır. Görevden farklı olarak yer bakımından ayrılır ve bu maddeye göre belirlenir. ### Türk Borçlar Kanunu - TBK m.573 – III. Bırakılan şeylerin karışması (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6098-sayili-turk-borclar-kanunu/madde-573#f1): Ardiyecinin saklatanların mislî şeylerini birbirine karıştırabilmesi için saklatandan alınması gereken açık izindir. Yetki açık olmalıdır; örtülü ya da varsayılan yetki bu madde bakımından yeterli görülmez. ### Türk Ticaret Kanunu - TTK m.1348 – VIII - Görevli ve yetkili mahkeme (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/6102-sayili-turk-ticaret-kanunu/madde-1348): Görevli mahkeme türü içinde hangi yer mahkemesinin bakacağını gösteren kuraldır. Bu maddenin ikinci fıkrası, gemi sicili, malikin yerleşim yeri ve İstanbul mahkemesi gibi yer ölçütlerini kullanır. ### Kamulaştırma Kanunu - Kamulaştırma Kanunu m.5 – Kamu yararı kararı verecek merciler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2942-sayili-kamulastirma-kanunu/madde-5#f1-b): Kamu yararı kararını hangi merciin verebileceğini gösteren kurallardır. Kararı veren merci, lehine kamulaştırma yapılan kişi ve yetki alanı bakımından madde metnindeki listeye bağlıdır. ## Karıştırılan kavramlar - **Görev / Yetki** (İYUK m.15): Görev, adli, idari veya askeri yargı arasındaki yargı kolu ayrımını ifade eder. Görevsizlikte uyuşmazlık idari yargının dışında kalır. Yetki, görevli yargı kolu içinde hangi mahkemenin davaya bakacağını belirler. Yetkisizlikte dava yine idari yargıda görülür. Adli yargı görevli ise dava reddedilir. İdari yargı içinde görev veya yetki sorunu varsa dava reddedilmez, dosya görevli veya yetkili mahkemeye gönderilir. - **Görev veya yetki reddi / Dosyanın gönderilmesi ile Davanın reddi (ehliyet, süre, işlem)** (İYUK m.15): İdari yargının görevli olduğu konuda görev veya yetki sorunu varsa dava dosyası doğru mahkemeye gönderilir. Ehliyet, süre veya kesin işlem eksikliği gibi hallerde dosya gönderilmez, davanın reddi kararı verilir. Görev ve yetki hallerinde dava doğru mahkemede yürür; diğer halde dava sona erer. - **Kesin yetki / Kesin olmayan yetki** (TMK m.160): Kesin yetkide mahkeme re'sen dikkate alır ve yetki sözleşmesi ya da itirazla değişmez. Boşanmada yetki kuralı kesin yetki değildir; itiraza bağlıdır. Butlan davasında da yetki kuralı kesin değildir; davalının süresinde itirazı olmadıkça mahkeme yetkisizlik kararı veremez. - **Yetki kapsamı / Ortak imza** (5174 s. K. m.33): Yetki, borsanın hangi işlemleri yapabileceğini belirler. İmza kuralı, borsanın bu işlemleri hangi şekilde bağlayacağını belirler. Yetkili olunan bir işlem bile, gerekli imzalar bulunmadan yapılmışsa borsa bakımından bağlayıcılık doğurmaz. - **Genel yetki kuralları / bilişim ve banka suçları** (CMK m.12): Bu suçlarda da ana kural suçun işlendiği yer mahkemesidir. Bilişim sistemi, banka veya kredi kurumu ya da kredi kartı araç olarak kullanılarak işlenen suçlarda mağdurun yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Suçun işlendiği yerin belirsiz olduğu bu suçlarda mağdurun yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olur. - **Yetki / Görev** (CMK m.21): Yetki bakımından gecikmesinde sakınca hâli, madde 21 ile istisna oluşturur. Görev kuralları kamu düzenine ilişkindir ve bu maddenin istisnası görev için geçerli değildir. Görevli olmayan mahkeme bu madde gerekçesiyle işlem yapamaz. ## İlgili konular - Yetki (Ceza Muhakemesi Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/ceza-muhakemesi-hukuku/yetki - Yetki (Medeni Usul Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-usul-hukuku/yetki - Ardiyeciye bırakma, konaklama yeri, garaj, otopark ve benzeri yerleri işletenlere bırakma (Borçlar Hukuku Özel Hükümler): https://www.hukuksalegitim.com/konu/borclar-hukuku-ozel-hukumler/ardiyeciye-birakma-konaklama-yeri-garaj-otopark-ve-benzeri-yerleri-isletenlere - Doğrudan doğruya tam yargı davası açılması (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/dogrudan-dogruya-tam-yargi-davasi-acilmasi - İdari davalarda yetki ve bağlantı ile görevsizlik ve yetkisizlik hallerinde yapılacak işlemler (İdari Yargılama Usulü): https://www.hukuksalegitim.com/konu/idari-yargilama-usulu/idari-davalarda-yetki-ve-baglanti - Boşanmada tazminat ve nafaka, mal rejiminin tasfiyesi (Medeni Hukuk): https://www.hukuksalegitim.com/konu/medeni-hukuk/bosanmada-tazminat-ve-nafaka-mal-rejiminin-tasfiyesi ## Örnek kararlar - 2025/54 E., 2025/50 K., 06.03.2025 — ilgili: 5235 s. K. m.1 - Hukuk Genel Kurulu, 2024/216 E., 2025/726 K., 19.11.2025 — ilgili: 2942 s. K. m.5 - Hukuk Genel Kurulu, 2024/441 E., 2025/727 K., 19.11.2025 — ilgili: 2942 s. K. m.5 ## İlgili terimler [Görev](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/gorev) · [Kesin yetki](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/kesin-yetki) · [Yargı çevresi](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yargi-cevresi) · [Zincirleme Suç](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/zincirleme-suc) · [Genel yetki kuralı](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/genel-yetki-kurali) · [Misli şey](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/misli-sey) · [Ortak imza](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/ortak-imza) · [Asıl dava](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/asil-dava) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.