--- title: "Yükseköğretim Kurulu nedir?" source: "https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yuksekogretim-kurulu" publisher: "Hukuksal Eğitim" language: "tr" type: "DefinedTerm" updated: "2026-10-21" --- # Yükseköğretim Kurulu **Kısaca:** Yükseköğretim Kurulu, 7 kanunda 9 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir. - Anayasa m.131 · yükseköğretim üst kuruluşları: Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlayan, düzenleyen, yöneten ve denetleyen üst kuruluştur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-131) - 2547 s. K. m.65 · yönetmelikler: Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlayan, düzenleyen ve denetleyen üst kuruluştur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2547-sayili-yuksekogretim-kanunu/madde-65) - 1739 s. K. m.31 · yükseköğretime geçiş: Yükseköğretim kurumlarının planlanması, düzenlenmesi ve denetlenmesi için kurulan üst kuruluştur. (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1739-sayili-milli-egitim-temel-kanunu/madde-31) ## Kanuna göre anlamı - **4566 s. K. m.3/1-a** (Harp Okulları Kanunu): 4.11.1981 tarihli ve 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun 6 ncı maddesine göre oluşturulan kuruldur — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4566-sayili-harp-okullari-kanunu/madde-3#f1-a - **4652 s. K. m.2/1-i** (Polis Yüksek Öğretim Kanunu): 4.11.1981 tarihli ve 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun 6 ncı maddesine göre oluşturulan Kurulu — https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/4652-sayili-polis-yuksek-ogretim-kanunu/madde-2#f1-i ## Kanunda nerede geçiyor ### Yükseköğretim Kanunu - Yükseköğretim Kanunu m.6 – Yükseköğretim Kurulu (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2547-sayili-yuksekogretim-kanunu/madde-6#f1): Tüm yükseköğretimi düzenleyen ve yükseköğretim kurumlarının faaliyetlerine yön veren, özerkliğe ve kamu tüzel kişiliğine sahip kuruluştur. Görev ve yetkileri kanunla verilen sınırlar içinde kullanılır. - Yükseköğretim Kanunu m.43 – Lisans düzeyinde öğretim (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2547-sayili-yuksekogretim-kanunu/madde-43#f3): Eşdeğerlik ve öğretim esaslarını düzenleyen, 43/b uyarınca üniversitelerarası kurulun önerisi üzerine karar alan kurumdur. Öğretmen yetiştiren birimlerde Milli Eğitim Bakanlığı ile birlikte çalışır. - Yükseköğretim Kanunu m.65 – Yönetmelikler (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2547-sayili-yuksekogretim-kanunu/madde-65#f1): Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlayan, düzenleyen ve denetleyen üst kuruluştur. Bu maddede (a) fıkrasındaki konularda yönetmelik çıkarma yetkisi YÖK'e verilmiştir. ### Türkiye Cumhuriyeti Anayasası - Anayasa m.131 – 2. Yükseköğretim üst kuruluşları (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1982-anayasasi/madde-131#f1): Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlayan, düzenleyen, yöneten ve denetleyen üst kuruluştur. Anayasa'nın 131. maddesi uyarınca kanunla kurulur ve kanunda gösterilen amaç ve ilkeler doğrultusunda çalışır. ### Milli Eğitim Temel Kanunu - Milli Eğitim Temel Kanunu m.31 – VI – Yükseköğretime geçiş (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/1739-sayili-milli-egitim-temel-kanunu/madde-31#f2): Yükseköğretim kurumlarının planlanması, düzenlenmesi ve denetlenmesi için kurulan üst kuruluştur. Madde bakımından giriş şartlarını tespit eden yetkili organdır (Anayasa m.131). ### Yabancı Dil Eğitimi ve Öğretimi ile Türk Vatandaşlarının Farklı Dil ve Lehçelerinin Öğrenilmesi Hakkında Kanun - Yabancı Dil Eğitimi ve Öğretimi ile Türk Vatandaşlarının Farklı Dil ve Lehçelerinin Öğrenilmesi Hakkında Kanun m.3 – Yönetmelik (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2923-sayili-yabanci-dil-egitimi-ve-ogretimi-ile-turk-vatandaslarinin-farkli-dil-ve-lehcelerinin/madde-3#f1): Yükseköğretim kurumlarıyla ilgili yönetmeliği çıkarmakla yetkili kurul. ### Mesleki Eğitim Kanunu - Mesleki Eğitim Kanunu m.2 – Kapsam (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3308-sayili-mesleki-egitim-kanunu/madde-2#f1): Maddede, Mesleki Eğitim Kurulu ile birlikte kanunun uygulanacağı meslekleri belirleyen kurum olarak geçer. Kanunun kapsamı bu belirlemeye bağlıdır. ### Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan Verilmesi Hakkında Kanun - Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan Verilmesi Hakkında Kanun m.4 – Mühendislik Programlarının Düzenlenmesi (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/3795-sayili-bazi-lise-okul-ve-fakulte-mezunlarina-unvan-verilmesi-hakkinda-kanun/madde-4#f1): Yükseköğretim kurumlarını planlayan ve denetleyen üst kuruluştur. Bu maddede yönetmeliği çıkarmakla yetkili kılınmıştır; yönetmelik, Kurulun düzenleyici işlemidir. ### Yükseköğretim Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun - Yükseköğretim Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun m.5 (https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/7100-sayili-yuksekogretim-kanunu-ile-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde-kararnamelerde-degisiklik/madde-5): Yükseköğretim kurumlarının öğretimini planlamak, düzenlemek, yönetmek ve denetlemek amacıyla kurulan üst kuruluştur. Devlet üniversitelerinin bütçelerini tetkik ve onaylar, dekanları seçip atar. ## Karıştırılan kavramlar - **Yükseköğretim Kurulu ödeneği / Program yürütücüsü kurumun özel hesabı** (2547 s. K. m.10): Yükseköğretim Kurulu, aktarılan tutarları hangi kuruma ne kadar tahakkuk ettireceğine kendisi karar verir. Program yürütücüsü kurum, kendi özel hesabındaki tutarları programa göre harcar ve burs ile ücret öder. Kaynağın dağıtım yetkisi Yükseköğretim Kuruluna, harcama ve ödeme yetkisi program yürütücüsü kuruma aittir. - **Genel görev / Yükseköğretim Kurulu tarafından yapılan plan ve programlar** (2547 s. K. m.12): Maddenin (a), (c), (d) gibi bendleri kurumun genel görevlerini doğrudan sayar. (b) bendi ise görevin YÖK plan ve programlarına bağlı olarak yerine getirilmesini öngörür. İnsan gücü yetiştirme faaliyetinde YÖK planlarına uyulmaması, bu bent bakımından görevin eksik yerine getirilmesi anlamına gelir. - **Yükseköğretim Kurulu tespiti / üniversitenin kendi kararı** (2547 s. K. m.41): Öğretim üyesi ihtiyacının tespiti ve hangi kurumdan karşılanacağının belirlenmesi, Yükseköğretim Kurulunun yetkisindedir ve mevcutlar dikkate alınarak yapılır. Görevlendirmenin yapıldığı üniversite, kendi kadrosunda kalmak kaydıyla bu tespit üzerine görevlendirme işlemini gerçekleştirir. İhtiyaç tespiti olmadan yapılan görevlendirme, bu maddenin kapsamına girmez; dayanak yoksa işlem hukuka uygun sayılmaz. - **Yükseköğretim Kurulu / diğer kurullar** (2547 s. K. m.61): Yükseköğretim Kurulu, toplantı yeter sayısı bakımından bu maddenin ikinci fıkrasının dışında tutulmuştur. Diğer kurullarda toplantı yeter sayısı üye tamsayısının yarıdan fazlasıdır. Yükseköğretim Kurulunun toplantı yeter sayısı için ayrı kurallara bakılması gerekir; diğer kurullarda yarıdan fazla katılım aranır. - **Yükseköğretim Kurulu onaylı / onaysız istihdam** (2914 s. K. m.15): Yükseköğretim Kurulunun onayı alınarak yapılan sözleşmeli istihdam maddeye uygundur. Onay alınmadan yapılan sözleşmeli istihdam, maddenin öngördüğü yetkiye dayanmaz. Onaysız yapılan istihdamın madde bakımından geçerli bir dayanağı bulunmaz. - **Maliye Bakanlığı temsilcisi / Yükseköğretim Kurulu teklifli üye** (3568 s. K. m.7): Komisyonun iki üyesi Maliye Bakanlığını temsil eder ve doğrudan bu kurumdan gelir. Üç üye Yükseköğretim Kurulunca teklif edilen beş aday arasından seçilir ve Maliye Bakanlığı dışındadır. Birinci grup üyelerin atanma yetkisi Bakanlıkta toplanır; üçüncü grup için aday havuzu YÖK tarafından oluşturulur, seçimi yine Bakan yapar. ## İlgili konular - İdarenin kuruluşu ve kamu hizmeti görevlileriyle ilgili hükümler (Anayasa Hukuku): https://www.hukuksalegitim.com/konu/anayasa-hukuku/idarenin-kurulusu-ve-kamu-hizmeti-gorevlileriyle-ilgili-hukumler ## Örnek kararlar - 2018/117 E., 2023/212 K., 07.12.2023 — ilgili: 2547 s. K. m.6 - 2018/105 E., 2019/71 K., 19.09.2019 — ilgili: 3795 s. K. m.4 - Ceza Genel Kurulu, 2017/966 E., 2018/128 K., 27.03.2018 — ilgili: 2547 s. K. m.65 ## İlgili terimler [Eşdeğerlik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/esdegerlik) · [Vakıf yükseköğretim kurumu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/vakif-yuksekogretim-kurumu) · [Yükseköğretim Denetleme Kurulu](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yuksekogretim-denetleme-kurulu) · [Bilimsel özerklik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/bilimsel-ozerklik) · [Genel Kurul](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/genel-kurul) · [Yönetmelik](https://www.hukuksalegitim.com/blog/sozluk/yonetmelik) --- Hukuki tavsiye değildir. Güncel kanun metni için madde bağlantılarına bakın.