Kanunun şümulü

Bu madde, kazaî merciler ile 5018 sayılı Kanuna ekli cetvellerdeki kamu idarelerinin, vakıf yükseköğretim kurumlarının, il özel idarelerinin, belediyelerin, köy hükmî şahsiyetlerinin, baroların ve noterlerin yaptığı tüm tebligatların, elektronik ortam dahil, hangi organ vasıtasıyla yapılacağını düzenler. Maddede tebligatın yapılış usulü, belgelendirme ve tebliğ tarihi hükümleri yer almaz. Madde, tebligatı çıkaran mercileri ve tebligatı yapacak organı belirler; bu merciler kanunun bu maddede sayılan listesiyle sınırlıdır. Tebligatın yapılış usulü (muhatap, komşu, muhtar, ihbarname) 21. maddede, adresi meçhul kişilere ilanen tebligat 28. maddede, ilanın yapılış tarihi 31. maddede düzenlenmiştir (m.21, m.28, m.31). Elektronik tebligatın ayrıntıları, elektronik adres edinme ve tebliğ tarihi hükümleri (7a ve Ek madde 2 kapsamındaki düzenlemeler) bu maddenin dışındadır. Yabancı ülkelerde yapılacak tebligat (m.25, m.25/A, m.26) ile tebligatın yönetmelikle düzenlenen usul ve esasları da bu maddenin konusu değildir.

m.1: hangi kavramlar bilinmeli?

Kazaî merci

Yargı görevi gören mahkeme ve benzeri merciler. Madde, bu merciler tarafından çıkarılan tebligatların da Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü veya memur vasıtasıyla yapılacağını öngörür.

Elektronik ortam dahil tüm tebligat

Kâğıt ortamda ya da elektronik ortamda yapılan her türlü tebligatı kapsayan geniş ifade. Maddenin hükmü, tebligatın hangi ortamda yapıldığına bakılmaksızın aynı organ kuralına bağlıdır.

Tebligatı çıkaran merci

Tebligatın konusu olan işlemi yapan ve tebligatın yapılmasını isteyen kamu idaresi veya merci. Bu maddede sayılan listede yer alan kurumlar tebligatı çıkarabilir; listede olmayan kurum bu madde kapsamında tebligat çıkaramaz.

Tebligat organı

Tebligatı fiilen yapan Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü ya da memur. Maddeye göre tebligatın yapılma yolu bu iki organdan birine bağlıdır.

Madde, tebligatın memur vasıtasıyla yapılabileceği üç hali düzenler: diğer kanunlarda özel hüküm bulunması, tehirinde zarar umulan işler ve aynı yerde bulunan daire ve müesseseler arasında ya da bu yerlerde bulunan kişilere yapılacak tebligatlar. Tebligatın kendi memurları veya mahalli mülki amirin emriyle zabıta vasıtasıyla yaptırılmasını kapsar. Uygulama, kanunda tebligat çıkarabilen daire ve kurumlar ile bu kurumların tebligatı yaptırdığı kişiler bakımından söz konusudur. Madde, konutta, işyerinde veya kurumda muhataba ulaşılamadığında yapılacak tebligatın şekillerini düzenlemez (m.21/1). Zor kullanılmasını gerektiren ve hazırlık soruşturmasına ilişkin görevlerin zabıtaya ait olduğu hükümleri (ikinci fıkranın atfettiği hükümler) de bu maddede değil, ayrı hükümlerinde düzenlenir. Posta idaresi tarafından yapılan normal tebligatın usulü, muhatap dışındaki kişilere yapılan tebligatın kimlere yapılabileceği (m.21 ve Tebligat Yönetmeliği), ücret ve masrafın peşin ödenmesi (m.5) ve mazbata düzenlenmesi maddenin kapsamı dışındadır.

Tebligatın memur vasıtasiyle yapılması: hangi kavramlar bilinmeli?

Memur vasıtasıyla tebligat

Tebligatın Posta ve Telgraf İşletmesi yerine, tebligatı çıkaran dairenin kendi memurları ya da mahalli mülki amirin emriyle zabıta eliyle yapılmasıdır. Bu yol, kanunda öngörülen üç halden birinin varlığına bağlıdır.

Mahalli mülki amir

Tebligatı çıkaran merciin talebi üzerine, memur vasıtasıyla tebligat için emir verme yetkisine sahip yerel idare amiridir. Emir verilmeden kolluk eliyle yapılan tebligat usulsüzdür.

Tehirinde zarar umulan işler

Tebligatın gecikmesi halinde hakkın ya da işin kaybına yol açacak durumları ifade eder. Bu halin varlığı tebligatı çıkaran dairenin değerlendirmesine dayanır ve gerekçesinin evrak üzerinde gösterilmesi uygulamada aranır.

Aynı yerdeki daire ve müesseseler

Kanunun birinci maddesinde sayılan kurumların aynı yerleşim biriminde bulunmasıdır. Bu daireler arasında veya bu dairelerde bulunan kişilere yapılan tebligat memur vasıtasıyla yapılabilir.

Zabıta

Memur vasıtasıyla tebligatta kolluk gücünü temsil eden birimdir. Tebligatı zabıta eliyle yaptırmak, ilgili merciin memuru ya da mahalli mülki amirin emri şartına bağlıdır.

Tebligatın memur vasıtasiyle yapılması: hangi şartlar aranır?

• Tebligatın, kanunda kendisine tebligat çıkarma yetkisi tanınmış bir daire, kurum ya da meslek kuruluşu tarafından çıkarılmış olması gerekir.
• Tebligatın yapılmasını gerektiren hallerden birinin bulunması gerekir: diğer kanunda özel hüküm, tehirinde zarar umulan iş ya da aynı yerdeki daireler veya bu yerlerdeki kişiler arası tebligat.
• Tebligatı yapacak kişinin tebligatı çıkaran merciin kendi memuru olması ya da mahalli mülki amirin emrinin bulunması gerekir.
• Özel hüküm bulunan hallerde bu sınırlar aranmaz; tebligat, ilgili kanunun öngördüğü şekilde yapılır.
• Tebligat, ikinci fıkra uyarınca zor kullanılmasını gerektiren veya hazırlık soruşturmasına ilişkin görevler bakımından zabıtaya bırakılan işlerde zabıta vasıtasıyla yapılır; bu işlerin kapsamı ayrı hükümlerle belirlenir.

Tebligatın memur vasıtasiyle yapılması: hangi sonuçları doğurur?

• Koşullar gerçekleşirse tebligat kendi memurları veya mahalli mülki amirin emriyle zabıta eliyle yapılır ve tebligat geçerli sayılır.
• Mahalli mülki amirin emri olmadan kolluk eliyle yapılan tebligat usulsüz kabul edilir.
• Tebligatı çıkaran merci memur vasıtasıyla yapma gerekçesini evrak üzerinde göstermelidir; bu gerekçe olmadan yapılan tebligat usulsüzdür.
• Özel hüküm bulunan hallerde tehir ya da aynı yer koşulu aranmaksızın memur eliyle tebligat yapılabilir.
• Zor kullanılmasını gerektiren ve hazırlık soruşturmasına ilişkin görevlerin zabıtaya bırakıldığı hükümler saklıdır; bu hallerde genel usul yerine özel hükümler uygulanır.
• Tebligatın memur eliyle yapılmasına dair koşullar gerçekleşmemişse tebligat Posta idaresi üzerinden yapılmalıdır.

Tebligatın memur vasıtasiyle yapılması: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Memur vasıtasıyla tebligat için gerekçeyi evrakta göstermemek; bu eksik, tebligatı usulsüz kılar.
• Tehir koşulunu gerçekten var olmadığı halde kabul ederek tebligatı kolluk eliyle yaptırmak.
• Mahalli mülki amirin emri olmadan kolluğa tebligat gönderip bunu geçerli saymak; bu durumda evrak gönderen merciye iade edilir.
• Aynı yerde bulunma koşulunu kendiliğinden kabul etmek; yerin aynılığı somut olarak değerlendirilmelidir.
• Mahkemenin yargı çevresi dışında memur vasıtasıyla tebligat yapabileceğini varsaymak; bu durumda yer mahkemesinden hukuki yardım istenmelidir.
• Madde 2'deki memur eliyle tebligat ile m.21'deki adreste bulunmama halindeki tebligatı birbirine karıştırmak.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Memur vasıtasıyla tebligat için mahkemenin gerekçe göstermesinin gerekmediği, ancak tebligatın memur eliyle yapıldığının evrak üzerinde belirtilmesi gerektiği kabul edilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2015/3091 E., 2016/548 K., 27.04.2016; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi, 2020/1849 E., 2023/1233 K., 26.10.2023)
• Adres kayıt sistemindeki adres kaydının tebliğ evrakında gösterilmesi zorunlu sayılmakta, bu kayıt yoksa tebligatın usulsüz olduğu kabul edilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2015/3091 E., 2016/548 K., 27.04.2016; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi, 2020/1849 E., 2023/1233 K., 26.10.2023)
• Mahkemelerin memur vasıtasıyla tebligatı yalnızca kendi yetkili yargı çevresinde yapabildiği, aksi halde yer mahkemesinden hukuki yardım istenmesi gerektiği belirtilmektedir.
• Tebligatın usulüne uygunluğunun, silik fotokopi evrak yerine aslının getirtilerek denetlenmesi gerektiği kabul edilmektedir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi, 2025/1155 E., 2025/1784 K., 13.11.2025)

Nasıl ispat edilir?

• Tebligatı yapan daire, memur vasıtasıyla tebligatın kanuni koşullarının gerçekleştiğini tebliğ evrakında göstermek zorundadır; ispat yükü tebligatı çıkaran tarafta olduğu kabul edilmelidir.
• Tebligatın memur eliyle yapıldığını gösteren belge, tebliğ mazbatası ve evraktaki gerekçe kaydıdır; bu belgenin aslı esas alınır.
• Tebligatın usulsüz olduğunu öne süren taraf, tebligat evrakının gerekçe ve mahalli mülki amir emrini içermediğini ileri sürerek bunu ispat edebilir.
• Tehir veya aynı yer koşulunun varlığı, tebligat evrakında gösterilen gerekçe ve dairelerin konumu ile ortaya konur.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 7201 sayılı Kanun m.1: Tebligat çıkarabilecek daire ve kurumları sayar; m.2'deki 'aynı yerde bulunan daire ve müesseseler' ifadesi bu listeye bağlıdır.
• 7201 sayılı Kanun m.5: Memur vasıtasıyla tebligatın gerekçesinin evrakta gösterilmesi ve ücret ile masrafın peşin ödenmesi ile ilgilidir; m.2'nin uygulanmasında tamamlayıcı işlev görür.
• 7201 sayılı Kanun m.21: Muhatap adreste bulunmadığında veya tebellüden kaçındığında yapılacak tebligatı düzenler; m.2'deki memur eliyle tebligatla karıştırılmamalıdır.
• 7201 sayılı Kanun ikinci bap: Maddenin ikinci fıkrasında saklı tutulan özel tebligat hükümlerini içerir.

Madde, Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünün tebligat kanunu kapsamındaki işleri karşılığında alacağı ücretlerin, bu işletme tarafından ayrı bir tarifeyle belirlenmesini düzenler. Ücretin miktarı, hesap yöntemi ve tarifenin içeriği madde metninde yer almaz; bunlar PTT tarafından çıkarılan tarifeye bırakılmıştır. Madde, tebligatı yapılacak kişilerin ödeyeceği ücretin kanun düzeyindeki yetki dayanağıdır ve tebligat giderinin peşin ödenmesi ile vazgeçme sonucu tebligat talebinin tebliği isteyen tarafça ödenmesine bağlıdır. Tebligatın memur eliyle yapılması, tebligat masrafının peşin ödenmesi, ücret ve masrafın ödenmemesinin sonuçları ve mazbata düzenlenmesi gibi konuları düzenlemez; bunlar 7201 sayılı Kanun m.2, m.5 ve m.7 ile yönetmelik hükümlerinde yer alır. Tebligat yapılmasının usulü ve geçerlilik koşulları da bu maddenin konusu değildir.

Ücret tarifesi: hangi kavramlar bilinmeli?

Ücret tarifesi

PTT Genel Müdürlüğünün, kanunun öngördüğü işler için alacağı ücretleri gösteren ve bu işletmenin çıkardığı ayrı bir tarifedir. Tarifenin içeriği madde metninde belirlenmemiştir; kanun yalnızca tarifenin hangi kurumca hazırlanacağını söyler.

Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü (PTT)

Kanuna göre yapılan tebligat işlerinde ücret alacaklı kurumdur. Bu sıfat, maddenin ücret yetkisini ona tanıdığı anlamına gelir; ücretin tahsili için PTT'nin tarifeye dayanması gerekir.

Ücret tarifesi: hangi şartlar aranır?

• Ücretin alınabilmesi için işin 7201 sayılı Kanun kapsamında PTT tarafından yapılan bir iş olması gerekir.
• Ücretin miktarının PTT'nin ayrı olarak çıkardığı tarifede belirlenmiş olması gerekir; kanun miktarı doğrudan belirlemez.
• Tebligat masrafının tarifede öngörülen ücret ve varsa zorunlu masraf olarak tebligat isteyen tarafından peşin ödenmesi gerekir (m.5 ile bağlantılı).

Ücret tarifesi: hangi sonuçları doğurur?

• Tarifede belirlenen ücret PTT tarafından alınabilir; ücretin miktarı kanunda değil tarifede yer alır.
• Ücretin tahsili için ayrı bir kanun hükmü değil, PTT tarifesi esas alınır.
• Tebligat ücretinin ödenmemesi, m.5 uyarınca tebligat talebinden vazgeçilmiş sayılma sonucunu doğurur; bu sonuç m.3'te değil m.5'te düzenlenmiştir.

Ücret tarifesi: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Madde metnindeki ücret tarifesini kanunda sabit bir miktar sanmak; kanun miktar belirlemez, tarife belirler.
• Ücretin ödenmemesinin sonucunu m.3'e bağlamak; bu sonuç m.5'te düzenlenmiştir.
• Tarifenin hangi tarih itibarıyla yürürlükte olduğunu kontrol etmeden güncel olmayan bir tarife metnine dayanmak.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Tebligat giderinin tarifeye göre peşin alınması ve süre içinde ödenmemesi halinde talepten vazgeçilmiş sayılması uygulamada kabul edilmektedir. (Ceza Genel Kurulu, 2019/353 E., 2020/367 K., 22.09.2020)
• Madde metni ücret miktarını belirlemediğinden uygulamada ücret miktarı PTT tarifesinden okunur; kararlar madde metnini aynen aktarmaktadır. (10. Daire, 2023/2162 E., 2025/4882 K., 28.10.2025)

Nasıl ispat edilir?

• Tebligat ücretini ödemesi gereken tarafın, tebligat talebinde bulunduğu ve ücreti tarifeye uygun ödediğini ispat yükü tebligat isteyen tarafa aittir; ödeme makbuzu bu ispatın temel belgesidir.
• Ücretin tarifede gösterilen miktara uygun olup olmadığı PTT tarifesine bakılarak belirlenir; tarifenin yürürlükte olduğunu gösteren belge tarafların değil ilgili kurumun sorumluluğundadır.
• Ücretin ödenmediği iddiası karşı taraf tarafından ileri sürülürse, ödeme yapıldığını ispat yükü ücreti ödediğini iddia eden tarafa aittir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 7201 sayılı Kanun m.5: Tebligat ücretinin ve zorunlu masrafın peşin ödenmesini, süre içinde ödenmemesinin talepten vazgeçme sonucunu düzenler. m.3'teki tarifenin tahsil yönünü tamamlar.
• 7201 sayılı Kanun m.2: Tebligatın memur eliyle yapılmasını düzenler. Bu durumda doğan masraf m.3 ve m.5 kapsamında ücret olarak değerlendirilir.

Madde, memur vasıtasıyla yapılacak tebligatlarda tebligat yapana verilecek zaruri masrafların miktarının nasıl belirleneceğini düzenler. Miktar, tebliğ yapılacak kişinin bulunduğu yerin mesafesine göre her mali yılbaşında il idare heyetleri tarafından il merkezi ve bağlı ilçeler için ayrı ayrı tespit edilir. Kural, 6245 sayılı Harcırah Kanunu'nun 49. maddesine göre tazminat alan memur ve hizmetliler dışındaki memurlar bakımından uygulanır. Madde, tebligatın memur vasıtasıyla yapılmasının şartlarını, tebligatın ücret ve masraf ödemesi usulünü ve tebligat yapan memurun yolluk ve harcırah hakkını düzenlemez; bunlar için sırasıyla 7201 sayılı Kanun m.2 (memur vasıtasıyla tebligat şartları), m.5 (ücret ve masrafın peşin ödenmesi) ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu'nun ilgili hükümleri incelenmelidir.

Memur vasıtasiyle tebliğlerde zaruri masraflar: hangi kavramlar bilinmeli?

Zaruri masraf

Memur vasıtasıyla yapılan tebligat için tebligat yapana verilen, tebliğ yapılacak kişinin bulunduğu yerin mesafesine göre belirlenmiş masraf miktarıdır. Miktar madde metninde sabit bir tutar olarak yazılmamış, il idare heyetlerinin tespitine bırakılmıştır.

İl idare heyeti

Her mali yılbaşında zaruri masraf miktarını il merkezi ve bağlı ilçeler için ayrı ayrı tespit eden idari organdır. Tespit, tebliğ yapılacak kişinin bulunduğu yerin mesafesi esas alınarak yapılır.

Harcırah tazminatı

6245 sayılı Harcırah Kanunu'nun 49. maddesi kapsamında tazminat alan memur ve hizmetlilerdir. Bu gruba giren memurlar için 7201 m.4 uygulanmaz, çünkü bunlar zaruri masraf yerine harcırah tazminatı alır.

Mükerrer ödeme yasağı

Zaruri masraf verilen memurun, yaptığı tebligat nedeniyle 6245 sayılı Kanun uyarınca ayrıca harcırah almamasını ifade eder.

Memur vasıtasiyle tebliğlerde zaruri masraflar: hangi şartlar aranır?

• Tebligatın 7201 sayılı Kanun'un 2. maddesi uyarınca memur vasıtasıyla yapılması gerekir.
• Tebligatı yapan memurun 6245 sayılı Harcırah Kanunu'nun 49. maddesine göre tazminat alan memur veya hizmetli olmaması gerekir.
• Tebliğ yapılacak kişinin bulunduğu yerin mesafesi dikkate alınarak il idare heyetince tespit edilmiş zaruri masraf miktarı bulunmalıdır.
• Tespit, her mali yılbaşında il merkezi ve bağlı ilçeler için ayrı ayrı yapılmış olmalıdır.
• Zaruri masrafın tebligat yapana verilmiş olması gerekir; bu masraf tebligatın ücreti olarak peşin ödenen kalemlerden biridir.
• Zaruri masraf verilen memura, yaptığı tebligat nedeniyle 6245 sayılı Kanun uyarınca ayrıca harcırah verilmez.

Memur vasıtasiyle tebliğlerde zaruri masraflar: hangi sonuçları doğurur?

• Zaruri masraf miktarı, tebliğ yapılacak kişinin bulunduğu yerin mesafesine göre il idare heyetince tespit edilir.
• Tespit il merkezi ve bağlı ilçeler için ayrı ayrı yapılır; ilçe ve merkez farklı miktar alabilir.
• Zaruri masraf verilen memura, yaptığı tebligat dolayısıyla 6245 sayılı Kanun uyarınca ayrıca harcırah verilmez.
• 6245 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre tazminat alan memur ve hizmetliler bu madde kapsamında zaruri masraf alamaz.

Memur vasıtasiyle tebliğlerde zaruri masraflar: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Tespit edilen zaruri masraf miktarını il merkezi ve ilçe için tek bir tutar gibi uygulamak; oysa tespit yer bazında ayrı ayrı yapılır.
• Harcırah tazminatı alan memurlara da m.4 gereğince zaruri masraf verildiğini sanmak; bu gruba m.4 uygulanmaz.
• Zaruri masraf alınmış bir tebligat için 6245 sayılı Kanun uyarınca ayrıca harcırah hesaplamak.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Zaruri masraf, tebligatın memur vasıtasıyla yapıldığı durumlarda tebliğ yapana verilen masraf olarak uygulanmaktadır. (2. Daire, 2019/2170 E., 2020/3520 K., 16.12.2020)
• İl idare heyetinin tespit ettiği miktarlar, tebliğ yapan memura verilecek zaruri masraf olarak esas alınmakta ve dava konusu alacağa bu miktar üzerinden ödeme yapılmaktadır. (2. Daire, 2019/2170 E., 2020/3520 K., 16.12.2020)

Nasıl ispat edilir?

• Zaruri masrafın miktarını tespit edilmiş il idare heyeti kararı ile ortaya koymak gerekir; ispat yükü masrafı talep edene aittir.
• Tebligatın memur vasıtasıyla yapıldığını ve bu nedenle masraf verildiğini tebliğ evrakı, mazbata ve memurun düzenlediği belge ile göstermek gerekir.
• Memura ayrıca harcırah ödendiğini savunan tarafın, aynı tebligat için hem zaruri masraf hem harcırah alındığını yazılı belge ile ispatlaması gerekir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 7201 m.2: Tebligatın memur vasıtasıyla yapılabilmesinin şartlarını düzenler; zaruri masraf ancak bu yolla yapılan tebligatlar için söz konusu olur.
• 7201 m.5: Ücret ve zaruri masrafın peşin ödenmesini ve verilmemesinin sonucunu düzenler; m.4'te tespit edilen masraf bu hükme göre peşin ödenir.
• 6245 sayılı Kanun m.49: Harcırah tazminatı alan memur ve hizmetlileri belirler; bu gruptakiler için m.4 uygulanmaz.

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 5. maddesi, tebligat yapılmasını isteyenin tebligat ücretini ve zorunlu masrafı peşin ödeme yükümlülüğünü ve bu masrafın belirli bir süre içinde verilmemesinin sonucunu düzenler. Hüküm, tebliğ çıkaracak mercinin talep ettiği tebligatlar bakımından uygulanır ve tebligatı isteyen tarafa bağlanır. Maddenin ikinci fıkrası, zorunlu sebeplerle sürenin kaçırılması halinde yeni mehil verilmesini de kapsar. Tebligatın hangi hallerde memur vasıtasıyla yapılacağı 7201 sayılı Kanun'un 5. maddesinde değil, aynı Kanun'un ilgili hükümlerinde düzenlenmiştir. Tebligat ücretlerinin tarifesi, masrafın hesaplanma yöntemi ve tebligatın usulü (adres, mazbata, tebellüğ) bu maddede düzenlenmemiştir; bunlar Tebligat Kanunu'nun ilgili maddelerinde ve Tebligat Yönetmeliği'ndedir. Yargılama giderlerinin dava sonunda kime yükleneceği ve gider avansının dava şartı olarak aranması da bu maddenin konusu değildir.

Ücret ve masrafın peşin ödenmesi: hangi kavramlar bilinmeli?

Peşin ödeme

Tebligat yapılmasını isteyenin, tebligatın yapılmasından önce tarifedeki PTT ücretini veya zorunlu masrafı ödemesi yükümlülüğüdür. Ödeme, tebligat talebinin yerine getirilmesinin ön koşuludur.

Zaruri masraf

Tebligatın memur vasıtasıyla yapılması hâlinde ortaya çıkan ve maddenin atıf yaptığı hükümlere göre belirlenen masraftır. Tarifedeki PTT ücretinden ayrı bir kalemdir.

Mehil

Tebliği çıkaracak merci tarafından, masrafın verilmesi için tanınan süredir. Mehil, merciin takdirine bağlı olarak belirlenir ve süre bitiminde yerine getirilmemesi talepten vazgeçme sonucunu doğurur.

Talepten sarfınazar

Tebligat talebinden vazgeçilmiş sayılması anlamına gelen kanuni karinedir. Mehil içinde masrafın verilmemesi hâlinde ayrı bir karar verilmeksizin tebligat talebi sona erer.

Ücret ve masrafın peşin ödenmesi: hangi şartlar aranır?

• Tebligatın yapılmasının istenmiş olması gerekir.
• Tarifede yazılı PTT ücretinin veya dördüncü maddeye göre verilecek zaruri masrafın, aksine bir hüküm bulunmadıkça tebliğ talebiyle birlikte peşin olarak ödenmesi gerekir.
• Tebliği çıkaracak merci tarafından belirlenen mehil içinde gerekli masrafın verilmesi gerekir.
• Mehil içinde masrafın verilmemesi halinde tebligat talebinden vazgeçilmiş sayılması için ayrıca bir karar verilmesine gerek yoktur.
• Zaruri sebeplerle mehle uyulamamışsa yeni bir mehil verilmesi gerekir.

Ücret ve masrafın peşin ödenmesi: hangi sonuçları doğurur?

• Tebligatı isteyen, tarifedeki PTT ücretini veya zorunlu masrafı peşin olarak ödemek zorundadır.
• Tebliği çıkaracak merci tarafından tayin olunan mehil içinde gerekli masraf verilmezse tebligat talebinden vazgeçilmiş sayılır.
• Talepten vazgeçilmiş sayılma için ayrı bir mahkeme veya icra kararı aranmaz.
• Zaruri sebeplerle mehle riayet edilemezse yeni bir mehil verilir.
• Aksine kanun hükmü bulunan hallerde peşin ödeme yükümlülüğü o hükme göre uygulanır.

Ücret ve masrafın peşin ödenmesi: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Mehil içinde ödenmeyen masraf için ayrı bir ret kararı beklemek; talep kendiliğinden sona erer.
• Mehil süresini kanunda sabit bir süre sanmak; süre merci tarafından tayin edilir.
• Zaruri sebep iddiasını dikkate almadan talebin düştüğünü kabul etmek; zaruri sebep varsa yeni mehil verilmesi gerekir.
• Bu maddedeki peşin ödeme yükümlülüğünü memur vasıtasıyla yapılan tebligat ile karıştırmak; masraf yükümlülüğü her tebligatta değil, ücretin veya zorunlu masrafın bulunduğu tebligatlarda doğar.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Tebligat masrafının avans olarak yatırılmaması hâlinde talebin sonuç doğurmadan düştüğü kabul edilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2017/344 E., 2020/984 K., 01.12.2020)
• Yargıtay, 7201 sayılı Kanun'un 5. maddesinin, masrafın mehil içinde verilmemesi halinde ayrıca karar verilmeksizin talepten vazgeçilmiş sayılma sonucunu bağladığını kabul etmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2022/48 E., 2023/779 K., 12.07.2023; Hukuk Genel Kurulu, 2017/344 E., 2020/984 K., 01.12.2020)
• Maddenin 5. maddesine dayanılarak yapılan tebligat masraflarının, ilgili mahkeme veya icra dosyasında avans olarak yatırılması gerektiği kabul edilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2023/344 E., 2025/120 K., 12.03.2025; 5. Hukuk Dairesi, 2021/2477 E., 2021/6174 K., 22.04.2021; 5. Hukuk Dairesi, 2020/10923 E., 2021/4885 K., 06.04.2021)

Nasıl ispat edilir?

• Tebligatın yapılmasını isteyen taraf, tebligat masrafını peşin ödediğini makbuz veya dosyadaki ödeme kaydıyla ispatlamakla yükümlüdür.
• Mehil içinde masrafın verilmediğini iddia eden taraf, dosyadaki ödeme kaydı ve mehil kararının tebliğ edilmiş olması ile ispatlar.
• Zaruri sebeple mehle uyulamadığını ileri süren tarafın, bu sebebi belgelerle ispatlaması gerekir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 7201 m.4: Zaruri masrafların hangi kalemlerden oluşacağını ve ne ölçüde belirleneceğini düzenleyen maddedir. Bu maddedeki "dördüncü madde mucibince verilecek zaruri masraf" ifadesi bu hükme dayanır.
• 7201 m.6: Tebligat ücretlerinin tarifesini düzenleyen maddedir. Peşin ödenecek PTT ücretinin miktarı bu tarifeye göre belirlenir.
• 7201 m.7: Özel usullerle yapılan tebligatlara ek ücret alınmasını düzenler; peşin ödenecek tutarı etkileyebilir.
• 7201 m.2: Memur vasıtasıyla yapılacak tebligatın hangi hallerde gerektiğini belirleyen hükümdür; bu maddede belirtilen zaruri masraf ancak bu halde ortaya çıkar.

Madde, tebligat evrakının PTT işletmesi tarafından mücbir sebep dışındaki bir nedenle zayi olması veya gecikmesi hâlinde ortaya çıkan yeniden tanzim ve tebliğ masraflarının kim tarafından karşılanacağını düzenler. Zayi eden kurumun PTT işletmesi olması ve posta hizmeti üzerinden yapılan tebligat bakımından uygulanır. Maddenin ikinci fıkrası ise telgraf servisinde zayi veya gecikme hâlinde Telgraf ve Telefon Kanunu hükümlerinin uygulanacağını belirtir. Tebligatın memur vasıtasıyla yapılmasını, tebligat ücret ve masraflarının peşin ödenmesini, tanık giderlerini ve elektronik tebligatı düzenlemez (sırasıyla 7201 m.2, m.5, 213. ve 7201 m.7 ile Tebligat Yönetmeliği ilgili hükümleri). Zayi nedeniyle doğan tazminat ya da sorumluluk davası da bu maddenin kapsamı dışındadır.

Tebliğ evrakının zıyaı halinde masraflar: hangi kavramlar bilinmeli?

Zayi

Tebliğ evrakının kaybolması, yok olması ya da ulaştırılamaz hâle gelmesidir. Maddenin uygulanabilmesi için evrakın PTT işletmesinin sorumluluk alanında zayi olması gerekir.

Mücbir sebep

Kaçınılması ve önlenmesi mümkün olmayan, PTT işletmesinin kusurundan bağımsız olarak ortaya çıkan olaydır. Bu hâllerde zayi veya gecikme nedeniyle yeniden tanzim ve tebliğ masrafı bu madde uyarınca talep edilemez.

Yeniden tanzim ve tebliğ masrafı

Zayi olan evrakın yeniden düzenlenmesi ve tekrar tebliğ edilmesi için yapılan giderlerdir. Bu giderler, kanunda belirtildiği üzere taahhütlü mektup hükümlerine göre ödenir.

Taahhütlü müracaat (taahhütlü muamele)

Posta Kanununda düzenlenen, gönderinin alıcısına karşılık alınarak iletilen posta hizmetidir. Madde, zayi masraflarının bu kurallara göre ödeneceğini öngörür.

Telgraf servisi

Telgraf yoluyla yapılan haberleşme hizmetidir. Bu hizmette zayi veya gecikme hâlinde ayrı bir kanun rejimi, Telgraf ve Telefon Kanunu hükümleri uygulanır.

Tebliğ evrakının zıyaı halinde masraflar: hangi şartlar aranır?

• Tebliğ evrakının PTT işletmesi tarafından tebliğ için teslim alınmış olması gerekir.
• Evrakın zayi olması ya da tebliğinde gecikme yaşanması gerekir.
• Zayiin veya gecikmenin sebebinin mücbir sebep olmaması gerekir.
• Yeniden tanzim ve tebliğ için gerekli masrafların ortaya çıkmış olması gerekir.
• Telgraf servisi kapsamında bir zayi veya gecikme söz konusuysa, bu madde yerine Telgraf ve Telefon Kanunu hükümlerinin uygulanması gerekir.

Tebliğ evrakının zıyaı halinde masraflar: hangi sonuçları doğurur?

• PTT işletmesinin kusuru veya mücbir sebep dışındaki bir sebeple evrak zayi olursa, yeniden tanzim ve tebliğ için gerekli masraflar Posta Kanununun taahhütlü müracaat hükümlerine göre ödenir.
• Mücbir sebeple zayi olan veya gecikmesi olan evrak için bu madde uyarınca masraf ödenmez.
• Telgraf servisinde zayi veya gecikme vuku bulursa, Telgraf ve Telefon Kanunu hükümleri uygulanır.
• Madde, tebliğ masrafının kim tarafından karşılanacağını belirlediği için, zayi nedeniyle doğan başka zararların tazmini bu maddenin kapsamında değildir.

Tebliğ evrakının zıyaı halinde masraflar: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Madde metnini tazminat hükmü gibi okumak; bu madde yalnızca yeniden tanzim ve tebliğ masrafının ödenmesini düzenler, zarar tazminatını düzenlemez.
• Telgraf servisi ile posta tebligatını birbirine karıştırmak ve posta tebligatına Telgraf ve Telefon Kanunu hükümlerini uygulamak.
• Mücbir sebep dışındaki her gecikmeyi zayi gibi değerlendirmek; gecikme ile zayi farklı hukuki sonuçlar doğurabilir.
• Masrafın Posta Kanunu yerine doğrudan Tebligat Kanununun ücret hükmüne göre hesaplanacağını sanmak.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Yargı kararlarında madde, tek başına bir zayi tazminatı kuralı olarak değil, 7201 sayılı Kanunun tebligat rejimi içinde ele alınmaktadır. (5. Hukuk Dairesi, 2024/114 E., 2025/557 K., 14.01.2025)
• Madde, özellikle kamulaştırma ve tapu iptal davalarında tebligatın usulüne uygunluğu tartışılırken dolaylı olarak değerlendirilmektedir. (5. Hukuk Dairesi, 2024/1761 E., 2025/1760 K., 11.02.2025)
• Tebligatın geçersiz sayıldığı hâllerde, tebligatın yeniden yapılması gerektiği ve bunun bir sonucu olarak yeni masraf doğabileceği kabul edilmektedir. (5. Hukuk Dairesi, 2024/3162 E., 2024/9107 K., 25.11.2024)

Nasıl ispat edilir?

• Zayi nedeniyle masraf talep eden taraf, evrakın PTT işletmesine teslim edildiğini ve zayi olduğunu ispatlamakla yükümlüdür.
• Zayiin mücbir sebepten kaynaklandığını ileri süren PTT işletmesi, mücbir sebebin varlığını ispatla yükümlüdür.
• Yeniden tanzim ve tebliğ için yapılan masrafın miktarı, makbuz veya tahsilat belgesi ile ispatlanır.
• Gecikme iddiası, tebliğ mazbatası ve posta kayıtları ile karşılaştırılarak değerlendirilir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 7201 m.2: Tebligatın memur vasıtasıyla yapılmasını düzenler; bu maddedeki PTT tebligatı dışında kalan tebligat yollarının sınırını çizer.
• 7201 m.5: Tebligat ücret ve zaruri masrafın peşin ödenmesini düzenler; zayi masrafının ödenme usulü ile bağlantılıdır.
• Posta Kanunu: Maddenin atıf yaptığı taahhütlü müracaat hükümlerini içerir; yeniden tanzim ve tebliğ masrafının ölçüsünü bu kanun belirler.
• Telgraf ve Telefon Kanunu: Telgraf servisinde zayi veya gecikme hâllerinde uygulanacak hükümleri içerir.

Madde, tebligatın uçakla, posta yoluyla kullanılan diğer seri veya hususi vasıtalarla ya da muhtelif işaretli telgrafla yapılabilmesini düzenler. Ayrıca bu vasıtalardan hangisiyle tebliğ yapılacağının kimin talebi üzerine veya re'sen belirleneceğini ve bu yöntemlerin ücretlendirilmesini kapsar. Kural, tebliği çıkaran mercilere ve tebligatı istenen tarafa uygulanır. Maddede elektronik tebligat, memur eliyle tebligat, tebligat giderlerinin peşin ödenmesi ve tebliğ yerine ilişkin ayrıntılar yer almaz; bunlar için elektronik tebligat (m.7/a), memur vasıtasıyla tebligat (m.2), ücret ve masrafın peşin ödenmesi (m.5) ve tebliğ adresi hükümleri (m.10 vd.) bakılmalıdır.

Uçak, telgraf ve diğer vasıtalarla tebligat ve ücretleri: hangi kavramlar bilinmeli?

Uçakla veya diğer seri vasıtalarla tebligat

Tebliğ evrakının uçak ya da posta hizmetinde kullanılan diğer seri veya hususi taşıma araçlarıyla gönderilerek yapılan tebligat türüdür. Memur eliyle yapılan tebligattan ve doğrudan PTT'nin adi posta akışından ayrı bir yöntem olarak düzenlenmiştir.

Muhtelif işaretli telgraf

Metni işaret ve kodlara dayalı biçimde iletilen telgraf türüdür. Madde, bu telgrafla tebligatın da yapılabileceğini belirtir.

Tebliğ vasıtasının tensibi

Tebliğin hangi vasıtayla yapılacağına karar verilmesidir. Talep üzerine ya da re'sen, mahkeme reisi, hâkim veya tebliği yaptıracak diğer merciler tarafından yapılır.

Uçak, telgraf ve diğer vasıtalarla tebligat ve ücretleri: hangi şartlar aranır?

• Tebliğin, uçakla veya posta hizmetinde kullanılan diğer seri ya da hususi vasıtalarla ya da muhtelif işaretli telgrafla yapılabilmesi için, kanunun bu yöntemlere izin verdiği bir tebligat halinin bulunması gerekir.
• Hangi vasıtayla tebliğ yapılacağı, ilgilinin talebi üzerine ya da re'sen mahkeme reisi, hâkim veya tebliği yaptıracak diğer merci tarafından tensip edilmiş olmalıdır.
• Bu vasıtalarla yapılan tebliğ için, PTT ücret tarifesine göre belirlenen ücretin, tebliği isteyenden tebliğ ücretinden ayrı olarak alınması gerekir.

Uçak, telgraf ve diğer vasıtalarla tebligat ve ücretleri: hangi sonuçları doğurur?

• Özel vasıtayla tebliğ, tebliğin bu vasıtalardan hangisiyle yapılacağına ilişkin tensip kararı verildikten sonra gerçekleşir.
• Özel vasıtayla yapılan tebliğ için PTT ücret tarifesine göre belirlenen ek bedel, tebliğ ücretinden ayrı olarak talep edenden alınır.
• Ek bedel ödenmezse tebliğ masrafı eksik kalır; bu durumda ödeme yükümlülüğü, Tebligat Kanunu'nun peşin ödeme hükümlerine (m.5) göre değerlendirilir.
• Madde, tebliğ vasıtasının tensibine ilişkin usul ve ücret ayrıntılarını bir tarifeye veya yönetmeliğe bırakmaz; bu hususları doğrudan kendi metninde düzenler.

Uçak, telgraf ve diğer vasıtalarla tebligat ve ücretleri: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Özel vasıtayla tebliği, tensip kararı olmadan yapmak; madde, vasıtanın talep veya re'sen tensiple belirlenmesini şart koşar.
• Özel vasıta ücretini tebliğ ücretiyle birleştirerek tek kalem olarak hesaplamak; madde ücreti ayrı alınmasını öngörür.
• Telgrafla tebligatı, muhtelif işaretli telgrafla yapılan tebligatla karıştırmak; madde yalnızca muhtelif işaretli telgrafı kapsar.

Nasıl ispat edilir?

• Özel vasıtayla tebliğ yapılmasını talep eden taraf, tebliğin bu yöntemle yapıldığını ve bunun tensip kararına dayandığını gösterir.
• Tensip kararının bulunduğu, tebliğ evrakında veya dosyada yer alan kayıtla ispatlanır.
• Özel vasıta ücretinin ödendiği, PTT'nin makbuzu veya masraf kaydıyla ispatlanır; ödenmediğini ileri süren taraf bu savunmayı kayıtla ortaya koyar.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 7201 sayılı Kanun m.5: Tebligat ücret ve zorunlu masraflarının peşin ödenmesini ve ödenmediğinde talepten sarfınazar sayılmayı düzenler; m.7'deki ek ücretin de peşin ödenmesi bu hükme tabidir.
• 7201 sayılı Kanun m.2: Memur eliyle tebligatı düzenler; m.7'de sayılan özel vasıtalar bu yöntemden ayrı bir tebligat türüdür.
• 7201 sayılı Kanun m.7/a: Elektronik yolla tebligatı düzenler; m.7'deki özel vasıtalarla tebligatın elektronik tebligattan ayrı olduğunu gösterir.

Bu madde, tebligatın elektronik yolla yapılmasının zorunlu olduğu gerçek ve tüzel kişileri birinci fıkrada on bir bent halinde sayar. İkinci fıkra, bu kapsam dışında kalan kişilere talepleri hâlinde elektronik tebligat adresi verilmesini ve bu adres verildikten sonra elektronik yolla tebligatın zorunlu olmasını düzenler. Üçüncü fıkra, zorunlu bir sebeple elektronik tebligatın yapılamadığı hâlde diğer usullere dönüleceğini, dördüncü fıkra ise elektronik tebligatın hangi andan itibaren yapılmış sayılacağını belirler. Beşinci fıkra, Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi'nin işletilmesini ve güvenliğini, altıncı fıkra ise uygulamaya ilişkin usul ve esasların yönetmelikle belirlenmesini öngörür. Madde, elektronik tebligat adresinin nasıl oluşturulacağını, adresin nasıl kapatılacağını ve yönetmelikteki teknik ayrıntıları düzenlemez. Maddenin elektronik tebligat dışındaki tebligat usullerini (kişiye, adrese, tüzel kişiye tebliğ) düzenlediği yer ise bu kanunun diğer maddeleridir. Elektronik tebligatın hukuka aykırılığının ileri sürülmesine ilişkin usul ve süreler de bu maddede yer almaz."

Elektronik tebligat: hangi kavramlar bilinmeli?

Elektronik yolla tebligat

Tebliğ edilecek belgenin, muhatabın elektronik tebligat adresine Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi üzerinden ulaştırılması yoludur. Kâğıt üzerinde yapılan tebligat usullerinden ayrı bir usuldür.

Elektronik tebligat adresi

Muhatabın tebligatın elektronik yolla yapılabilmesi için sisteme kayıtlı elektronik adresidir. Birinci fıkra kapsamındaki kişiler için bu adres bulunmasa dahi tebligat zorunludur; ikinci fıkra kapsamındakiler için ise adresin talep üzerine verilmesi gerekir.

Zorunlu sebep

Elektronik yolla tebligatın teknik ya da benzeri nedenlerle gerçekleştirilemediği hâldir. Kanunda sayılmadığından, somut olayda elektronik yolun kullanılamadığının ortaya konulması gerekir.

Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi (UETS)

Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi tarafından kurulan ve işletilen, elektronik tebligatların yürütüldüğü sistemdir. Tebligatın elektronik ortamda ulaştırılması bu sistem üzerinden gerçekleşir.

Yapılmış sayılma

Tebligatın muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda gerçekleşmiş kabul edilmesidir. Muhatabın belgeyi okuyup okumadığı bu hesabı değiştirmez.

Elektronik tebligat: hangi şartlar aranır?

• Tebliğin, birinci fıkradaki on bir bentten birinde sayılan gerçek veya tüzel kişiye yapılması gerekir; bu kişilerin elektronik adres talep etmiş olması aranmaz.
• Muhatabın ikinci fıkra kapsamında olması hâlinde, talep üzerine elektronik tebligat adresi verilmiş olmalıdır; adres verildikten sonra tebligatın elektronik yolla yapılması zorunlu hâle gelir.
• Elektronik yolla tebligatın yapılabilmesi için tebliğin Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi üzerinden muhatabın elektronik adresine ulaştırılması gerekir.
• Elektronik yolla tebligatın zorunlu bir sebeple yapılamaması hâlinde, Tebligat Kanunu'nda öngörülen diğer usullere başvurulmalıdır; bu durumda sebebin zorunlu olduğu ortaya konulmalıdır.
• Tebligatın yapılmış sayılması için muhatabın elektronik adresine ulaşma tarihinin tespit edilmiş olması gerekir; bu tarih, hesabın başlangıcıdır.

Elektronik tebligat: hangi sonuçları doğurur?

• Birinci fıkra kapsamındaki kişilere elektronik tebligat yapılması zorunludur; bu kişilerin elektronik adresi bulunmasa da tebligat elektronik yolla yapılır.
• İkinci fıkra kapsamındaki kişilere talep üzerine elektronik adres verilir ve adres verildikten sonra bu kişilere elektronik tebligat yapılması zorunlu olur.
• Zorunlu bir sebeple elektronik tebligat yapılamazsa, Tebligat Kanunu'nda belirtilen diğer usullerle tebligat yapılır.
• Elektronik tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.
• Muhatabın belgeyi okumamış olması, beşinci günün sonunda yapılmış sayılma sonucunu değiştirmez.
• Birinci fıkra kapsamındaki bir kişiye elektronik yolla tebligat yapılması zorunlu olduğu hâlde kâğıt usulüyle tebligat yapılması, zorunlu sebep bulunmadıkça usulsüz kabul edilir.

Elektronik tebligat: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Muhatabın belgeyi okumadığı için tebligatın yapılmamış sayılacağını düşünmek; oysa hesap ulaşma tarihine göre işler.
• Beşinci günü ulaşma tarihinden başlatmak; oysa sayım, ulaşma tarihini izleyen günden başlar ve beşinci günün sonunda tebligat tamamlanmış sayılır.
• İkinci fıkra kapsamındaki bir kişiye, talebi olmadan elektronik adres vererek zorunlu tebligat yapmak; adres ancak talep üzerine verilir.
• Birinci fıkra kapsamındaki bir kişiye elektronik adresi bulunmadığını gerekçe göstererek kâğıt usulüyle tebligat yapmak; bu kişilere zorunlu sebep olmadan elektronik yolla tebligat yapılır.
• Temsile yetkili kişinin ayrı elektronik adresi bulunduğunda tebligatı doğrudan bu kişiye elektronik yolla yapmak; tebligat, on birinci bent gereği bağlı bulunduğu birime yapılır.
• Madde metnindeki fıkra numaralarını eski metne göre okumak; 7101 sayılı Kanun ile değişiklikten sonra güncel metin esas alınmalıdır.
• Yönetmelik hükmünü kanunun üzerine çıkarmak; yönetmelik yeni bir zorunluluk getiremez, yalnızca usulü düzenler.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Elektronik tebligatın zorunlu olduğu bir kişiye kâğıt usulüyle tebligat yapılmasının usulsüz sayılacağı, buna karşılık zorunlu sebep bulunmadığı sürece bu sonucun ortaya çıkacağı kabul edilmektedir.
• Yargıtay, baro levhasına yazılı avukata elektronik yolla tebligat zorunluluğu bulunduğu hâlde posta yoluyla yapılan tebligatın yokluk doğuracağını kabul etmiştir.
• Avukata posta yoluyla yapılan tebligatın geçerliliği konusunda Yargıtay'ın farklı yönde kararlar verdiği görülmektedir; bu nedenle uygulamada tebligat yolunun maddedeki zorunluluğa uygun seçilmesi önemlidir.

Nasıl ispat edilir?

• Elektronik tebligatın yapılmış sayılma tarihini iddia eden taraf, tebliğin muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi ispatlamakla yükümlüdür; bu tarih, Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi'nin ürettiği delil kaydı ile gösterilir.
• Muhatabın kişisel durumunda birinci fıkra kapsamına girdiğini iddia eden taraf, ilgili bendin koşulunu (örneğin baro levhasına kayıtlılık, sicile kayıtlılık) resmi kayıtla ispatlar.
• Elektronik tebligatın zorunlu bir sebeple yapılamadığını ileri süren taraf, bu sebebin varlığını ve kâğıt usulüne geçişin zorunluluğunu ispatlamakla yükümlüdür.
• Elektronik adresin talep üzerine verildiğini ileri süren taraf (ikinci fıkra kapsamında), talebi ve adresin verildiğini sistem kaydı ile ispatlar.
• Muhatabın belgeyi okumadığını ileri sürmesi, beşinci gün sonunda yapılmış sayılmayı etkilemez; bu savunma ile tebligat geçerliliği ortadan kaldırılamaz.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 7201 m.7: Elektronik tebligat dışındaki genel tebligat usulleri bu maddeye dönüş olarak uygulanır; zorunlu sebep bulunduğunda tebligat bu usullerle yapılır.
• 7201 m.60: Kanunun genel yönetmelik çıkarma yetkisini düzenler; bu maddenin yönetmelikle düzenlenen usul ve esasları bu yetkiye dayanır.
• 7101 sayılı Kanun m.48: Maddenin 28/2/2018 tarihli değişikliğini yapan kanun hükmüdür; güncel metnin kaynağıdır.
• Elektronik Tebligat Yönetmeliği m.5/2: Maddenin birinci ve ikinci fıkra hükmünü aynen tekrarlayarak yönetmelikte uygulamaya yansıtır; yeni bir zorunluluk yaratmaz.
• Elektronik Tebligat Yönetmeliği m.9: Elektronik tebligat mesajının hazırlanması, zaman damgası ile ulaştırılması, şifrelenmesi ve delil kaydının üretilmesi usullerini düzenler; beşinci gün kuralının işleyişine dayanak olur.