---
title: "Takip talebi ve ödeme emri, ipoteğin paraya çevrilmesi — İcra ve İflas Hukuku konu anlatımı"
course: "İcra ve İflas Hukuku"
law: "İcra ve İflas Kanunu"
articles: "İİK m.145–150/D"
last_amended: "2007-02-21"
compiled: "2026-10-21"
jurisdiction: "TR"
source: "https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-ve-iflas-hukuku/tasinir-rehninin-paraya-cevrilmesi-ve-ipotegin-paraya-cevrilmesi"
publisher: "Hukuksal Eğitim"
language: "tr"
---

# Takip talebi ve ödeme emri, ipoteğin paraya çevrilmesi

İcra ve İflas Hukuku — [İcra ve İflas Hukuku](https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-ve-iflas-hukuku)

## Kısaca

İİK m.145, taşınır rehni yoluyla paraya çevirme takibinde alacaklının takip talebinde bildirmesi gereken unsurları düzenler. İİK m.146, taşınır rehninin paraya çevrilmesi takibinde, rehin hakkı sonradan doğmuş (sonra gelen) rehin hakkı sahibine ihbarname gönderilmesini ve borçlu ile rehin malikine ödeme emri gönderilmesini düzenler. İİK m.147, ödeme emrine itiraz hükümlerinin rehinli alacaklar bakımından nasıl uygulanacağını düzenler.

## Kapsam

Bu konu, İcra ve İflas Kanunu m.145–150/D hükümlerini kapsar: takip talebi, ödeme emri, ödeme emrine itiraz, adres gösterme zorunluluğu, icra emri, icranın geri bırakılması, itirazın incelenmesi usulü ve hükümleri, kiracılara haber verme, tapu idaresine haber verme, satış hazırlıkları.

- [İİK m.145 — Takip talebi](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-145)
- [İİK m.146 — Ödeme emri](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-146)
- [İİK m.147 — Ödeme emrine itiraz](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-147)
- [İİK m.148 — Takip talebi](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-148)
- [İİK m.148/A — Adres gösterme zorunluluğu](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-148a)
- [İİK m.149 — İcra emri](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149)
- [İİK m.149/A — İcranın geri bırakılması](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149a)
- [İİK m.149/B — Ödeme emri](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149b)
- [İİK m.150 — Ödeme emrine itiraz](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150)
- [İİK m.150/A — İtirazın incelenmesi usulü ve hükümleri](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150a)
- [İİK m.150/B — Kiracılara haber verme](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150b)
- [İİK m.150/C — Tapu idaresine haber verme](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150c)
- [İİK m.150/D — Satış hazırlıkları](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150d)

## [İİK m.145 — Takip talebi](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-145)

İİK m.145, taşınır rehni yoluyla paraya çevirme takibinde alacaklının takip talebinde bildirmesi gereken unsurları düzenler. Takip talebine, rehinli malın ne olduğunun ve rehin üçüncü kişi tarafından verilmişse bu kişinin ile malın mülkiyeti üçüncü kişiye geçmişse onun, ayrıca malın üzerinde sonradan gelen rehin hakkı bulunuyorsa o hak sahibinin adını yazma zorunluluğunu getirir. Kişiler bakımından taşınır rehni ile teminat altına alınmış alacağı olan alacaklı ve rehinli malın borçlusu, maliki ya da üçüncü kişi açısından uygulanır. Takip talebinin genel unsurlarını (m.58), ödeme emrinin gönderilmesini, itiraz ve satış sürelerini düzenlemez; bunlar m.146 (ödeme emri ve ihbarname), m.147 (itiraz) ve m.150/e (satış isteme süresi) kapsamındadır. Taşınmaz rehni ve ipotek yoluyla takibi de düzenlemez (m.148-150). Rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takibin ilamlı hâli m.150/h'de, faiz ve taksit alacakları için yol seçimi m.45'te yer alır.

### Takip talebi: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Taşınır rehni**: Alacağın güvencesi olarak taşınır bir malın rehnedilmesi ve rehin alacaklısına bu malı paraya çevirme hakkının tanınmasıdır. Kavramın sınırı İİK m.23'e göre belirlenir.
- **Merhun (rehinli mal)**: Üzerinde rehin hakkı bulunan ve takipte paraya çevrilmesi istenen taşınır maldır. Malın borçluya ya da üçüncü kişiye ait olması, takip talebinde bildirilecek kişiyi belirler.
- **Üçüncü kişi rehin veren**: Borç için kendi malını rehnedip borçlu olmayan kişidir. Bu kişi takipte borçluyla birlikte muhatap alınır ve takip talebinde adı yazılır.
- **Sonradan gelen rehin hakkı sahibi**: Aynı taşınır mal üzerinde takip alacaklısının rehninden sonra kurulmuş rehin hakkına sahip kişidir. Takip talebinde adı ve adresi bildirilir, ayrıca ihbarname ile haberdar edilir.

### Takip talebi: hangi şartlar aranır?

- Takip talebinin İİK m.58'deki genel unsurlara ek olarak rehinli malın ne olduğunu gösterecek biçimde düzenlenmesi gerekir.
- Rehin üçüncü kişi tarafından verilmişse, bu üçüncü kişinin ad ve adresinin takip talebinde yazılması gerekir.
- Merhunun mülkiyeti üçüncü kişiye geçmişse, malın mevcut maliki olan bu kişinin ad ve adresinin takip talebinde yazılması gerekir.
- Merhun üzerinde sonradan gelen rehin hakkı varsa, bu hakka sahip kişinin ad ve adresinin takip talebinde yazılması gerekir.
- Takip talebinde bu bildirimler eksik kalırsa takibin bu eksiklik nedeniyle yürütülemeyeceği, ilk talepte bunların tamamlanmış olması gerektiği kabul edilir.

### Takip talebi: hangi sonuçları doğurur?

- Takip talebinde rehinli malın ne olduğu belirtilmezse talep eksik sayılır ve bu eksiklik takibin yürütülmesini engeller.
- Rehin üçüncü kişi tarafından verilmiş, ama onun adı yazılmamışsa takip şartı eksikliği doğar ve takip iptal edilebilir.
- Mülkiyeti üçüncü kişiye geçmiş malın maliki yazılmamışsa aynı şekilde takip şartı eksikliği doğar.
- Sonradan gelen rehin hakkı sahibinin adı yazılmamışsa, bu kişi takipten habersiz kalır; bu durum icra dairesinin m.146 uyarınca ihbarname göndermesi yükümlülüğü ile birlikte değerlendirilir.
- Bildirim yükümlülüğü yerine getirildiğinde takip talebi bu yönden usulüne uygun sayılır ve icra dairesi ödeme emrini gönderir.
- Madde bir süre öngörmez; bildirim yükümlülüğü takip talebinin ilk sunulduğu anda aranır.

### Borçlu ile üçüncü kişi rehin veren arasındaki fark nedir?

- Rehinli malı kendisi rehneden borçlu, takip talebinde yalnızca kendi adı ile bildirilir.
- Malı borç için başkası adına rehneden üçüncü kişi, takip talebinde ayrıca adı ile yazılır.

Sonuç: Üçüncü kişi rehin verenin adı yazılmazsa takip eksik kalır; bu eksiklik takip şartı eksikliği sayılarak takibin iptaline yol açabilir.

### Malik üçüncü kişi ile rehin veren üçüncü kişi arasındaki fark nedir?

- Rehin veren üçüncü kişi, borç için malını rehnetmiş kişidir.
- Mülkiyeti sonradan üçüncü kişiye geçmiş olan kişi, rehni kuran taraf olmayıp malın yeni maliki olarak ortaya çıkar.

Sonuç: Her ikisinin de ad ve adresi takip talebinde yazılır; bildirim maddenin ayrı hallerine bağlı olduğundan birinin bildirilmesi diğerinin yerine geçmez.

### Önceki rehin hakkı sahibi ile sonradan gelen rehin hakkı sahibi arasındaki fark nedir?

- Malın üzerinde takip alacaklısının rehninden önce kurulmuş rehin varsa bu hak sahibi maddenin kapsamında değildir.
- Takip alacaklısının rehninden sonra gelen rehin hakkı sahibi, takip talebinde adı yazılacak ve ihbarname ile haberdar edilecek kişidir.

Sonuç: Yalnızca sonradan gelen rehin hakkı sahibinin adı ve adresi takip talebinde yer alır.

### Takip talebi: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Rehin veren üçüncü kişinin takip talebinde yazılmasını gereksiz görmek; bu kişi varsa takip arkadaşı olarak gösterilmelidir.
- Mülkiyeti değişmiş malda eski malikin adını yazmakla yetinmek; malın mevcut maliki yazılmalıdır.
- Sonradan gelen rehin hakkı sahibini takip talebinde bildirmemek; bildirim eksikliği takibin sakatlanmasına yol açar.
- Taşınır rehni bildirimini taşınmaz ipoteği usulüyle karıştırmak; m.145 yalnızca taşınır rehnine ilişkindir.
- Takip talebine yalnızca m.58 unsurlarını yazıp rehinle ilgili kayıtları eklememek; m.145 bu kayıtları zorunlu kılar.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takibin, rehin üçüncü kişi tarafından verilmişse borçlu ile rehin veren üçüncü kişiye birlikte yapılacağı kabul edilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2022/75 E., 2023/1011 K., 25.10.2023)
- Takip talebinde rehin veren üçüncü kişinin gösterilmemesi takip şartı eksikliği sayılmakta ve takibin iptaline yol açmaktadır. (Hukuk Genel Kurulu, 2022/75 E., 2023/1011 K., 25.10.2023)
- Taşınır rehninin paraya çevrilmesi yolunun, ilamsız takipte m.145-147 hükümlerine göre yürütüleceği kabul edilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2021/997 E., 2023/801 K., 13.09.2023; Hukuk Genel Kurulu, 2021/59 E., 2023/233 K., 22.03.2023)
- Gemilerin sicile kayıtlı olup olmamasına bakılmaksızın taşınır rehni hükümlerine tabi tutulduğu ve bu rehinlerin paraya çevrilmesinde m.145-147'nin uygulanacağı kabul edilmektedir. (8. Hukuk Dairesi, 2013/11744 E., 2013/18378 K., 05.12.2013)

### Nasıl ispat edilir?

- Takip talebinde rehinli malın ve rehin ilişkisinin bildirilmesi, takibi başlatan alacaklının yükümlülüğüdür; bildirimin yapıldığını alacaklı takip talebinin içeriğiyle ortaya koyar.
- Rehin veren üçüncü kişi, malın mülkiyeti ya da rehin ilişkisi açısından bildirimde eksiklik olduğunu iddia eden taraf olarak, bu iddiasını rehin sözleşmesi, tapu ya da sicil kaydı ile ispatlar.
- Malın mülkiyetinin üçüncü kişiye geçtiği iddiası, tescil kayıtları ve devir belgeleriyle ispatlanır.
- Sonradan gelen rehin hakkı varlığı ileri sürülüyorsa, bu hakkın varlığını ve sahibini iddia eden kişi ilgili rehin kaydı ya da sözleşmesi ile ispat yükü altındadır.
- Bildirim eksikliğinden doğan takip şartı eksikliği iddiası, icra mahkemesine şikâyet yoluyla ileri sürülür ve şikâyet eden taraf eksikliği ortaya koymakla yükümlüdür.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı Kanun m.58](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-58): Takip talebinin genel unsurlarını düzenler; m.145 bu unsurlara ek olarak rehin ile ilgili bildirimleri ekler.
- [2004 sayılı Kanun m.146](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-146): Ödeme emrinin borçlu ve rehinli malın maliki üçüncü kişiye gönderilmesini ve sonradan gelen rehin hakkı sahiplerine ihbarnamenin yapılmasını düzenler; m.145'te bildirilen kişilere bu yolla ulaşılır.
- [2004 sayılı Kanun m.147](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-147): Ödeme emrine itiraz usulünü düzenler; rehin hakkına itiraz ve alacaklının takipten vazgeçip genel haciz yoluna geçme imkânı buradadır.
- 2004 sayılı Kanun m.150/e: Ödeme emri tebliğinden sonra rehinli malın satışının istenebileceği süreleri düzenler.
- [2004 sayılı Kanun m.23](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-23): Taşınır rehni kavramının tanımını verir; m.145'teki rehnin türünün belirlenmesinde esas alınır.
- 2004 sayılı Kanun m.150/h: Taşınır rehninin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takibi düzenler; m.145 bu takipte de bildirimin yapılmasında uygulanır.
- [2004 sayılı Kanun m.45](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-45): Rehin alacaklısının önce rehnin paraya çevrilmesi yolunu izleme zorunluluğunu getirir; m.145 bu zorunlulukla birlikte okunur.

## [İİK m.146 — Ödeme emri](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-146)

İİK m.146, taşınır rehninin paraya çevrilmesi takibinde, rehin hakkı sonradan doğmuş (sonra gelen) rehin hakkı sahibine ihbarname gönderilmesini ve borçlu ile rehin malikine ödeme emri gönderilmesini düzenler. Ödeme emrinin içeriğinde bulunması gereken iki ihtar (ödeme süresi ve itiraz süresi ile rehnin satılacağı uyarısı) ile bu sürelerin uzunluğu bu maddede yer alır. Madde, genel hükümlere göre yalnızca rehin hakkının paraya çevrilmesi takibine uygulanır; ilamsız genel haciz yolu, kambiyo senetlerine özgü takip ve ipotek takibi bu maddenin kapsamı dışındadır. Düzenlemediği konular: ödeme emrinin genel içeriği ve tebliği (İİK m.60, m.61), taşınır rehninde malın paraya çevrilmesi ve rehin hakkı kaydı (İİK m.145 ve m.147 bağlamında), ödeme emrine itiraz ve şikayet süreleri (İİK m.148 ve m.149 bağlamında), ipotek hakkına özgü takip (İİK m.151 vd. ve m.31 ilgili uygulama).

### Ödeme emri: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Sonra gelen rehin hakkı sahibi**: Takip konusu taşınır üzerinde, paraya çevrilmesi istenen rehinden sonra kurulmuş rehin hakkına sahip kişidir. Icra dairesi bu kişiye ayrıca ihbarname gönderir, çünkü rehnin satışı onun hakkını da etkiler.
- **İhbarname**: Icra dairesinin sonra gelen rehin hakkı sahibine, takibin başladığını ve rehnin paraya çevrileceğini bildiren yazılı bildirimdir. Maddede takip talebi üzerine gönderilmesi öngörülür.
- **Rehin maliki üçüncü şahıs**: Rehne konu malın mülkiyetine sahip olup borçlu sıfatı taşımayan kişidir. Borçlu ile ayrı olabileceğinden ona da ayrı ödeme emri gönderilir.
- **Ödeme müddeti**: Borcun ödenmesi için ödeme emrinde verilen süredir. Maddeye göre on beş gündür ve itiraz süresinden ayrıdır.
- **İtiraz süresi**: Ödeme emrine karşı borçlunun itiraz edebileceği süredir. Maddeye göre yedi gündür ve ödeme süresi ile karıştırılmamalıdır.

### Ödeme emri: hangi şartlar aranır?

- Takip talebi üzerine icra dairesinin, rehin üzerinde sonra gelen rehin hakkı sahibine ihbarname göndermesi gerekir.
- Borçlu ile rehin maliki üçüncü şahsa birer ödeme emri gönderilmesi gerekir; ödeme emri takip edilen borçlu sayısına göre düzenlenir ve her birine ayrı gönderilir.
- Ödeme emrinde ödeme müddetinin on beş gün olduğu yazılmalıdır.
- Ödeme emrinde yedi gün içinde itiraz edilmezse ve on beş günlük müddet içinde borç ödenmezse rehnin satılacağının bildirilmesi gerekir.
- Itiraz süresi ile ödeme süresi birbirinden ayrı tutulmalı, her ikisi de ödeme emrinde açıkça belirtilmelidir.

### Ödeme emri: hangi sonuçları doğurur?

- İhbarname ve ödeme emirleri usulüne uygun gönderildiğinde, on beş gün içinde borç ödenmez ve yedi gün içinde itiraz edilmezse, rehnin satılacağı ödeme emrinde bildirilmiş olur.
- Ödeme emrinde yedi gün içinde itiraz edilirse, bu itiraz üzerine satış süreci durur ve itirazın sonucu beklenir.
- Ödeme süresi içinde borç ödenirse takip sona erer ve rehin satışı yapılmaz.
- Ödeme emrinde yukarıdaki ihtarlar bulunmazsa ödeme emrinin usulüne uygun olmadığı kabul edilir ve şikayet konusu olabilir.
- Rehin maliki üçüncü şahıs ödeme emri aldığı için kendisine de ayrı ödeme emri gönderilmesi zorunludur; gönderilmemesi takibi geçersiz kılar.

### Ödeme süresi ile itiraz süresi arasındaki fark nedir?

- Ödeme süresi on beş gündür ve borcun ödenmesi için tanınır.
- İtiraz süresi yedi gündür ve borçlunun itiraz veya şikayet edebileceği süreyi belirler.

Sonuç: İki süre birbirinden bağımsızdır; yedi günlük itiraz süresi dolmuş olsa bile on beş günlük ödeme süresi devam eder ve rehnin satışı ancak bu süre sonunda gündeme gelir.

### Sonra gelen rehin hakkı sahibi ile borçlu ve rehin maliki arasındaki fark nedir?

- Sonra gelen rehin hakkı sahibine yalnızca ihbarname gönderilir.
- Borçlu ve rehin maliki üçüncü şahsa ise ödeme emri gönderilir.

Sonuç: Sonra gelen rehin hakkı sahibi ödeme emri alan taraf olmaz; ona bildirim yapılması yeterlidir ve ayrıca ödeme süresi ona göre işlemez.

### Madde 146 ile genel ödeme emri (İİK m.60) arasındaki fark nedir?

- Bu madde taşınır rehninin paraya çevrilmesi takibine özgü ödeme emrinin unsurlarını düzenler.
- İİK m.60 genel ödeme emrinin içeriğini düzenler ve ilamsız takiplerde kullanılır.

Sonuç: Rehin takibinde ödeme emrine ek olarak rehnin satılacağı ihtarı ve sonra gelen rehin hakkı sahibine ihbar bulunur; bu unsurlar genel ödeme emrinde yoktur.

### Ödeme emri: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Ödeme süresini yedi gün olarak yazmak; bu maddede ödeme süresi on beş gündür, yedi gün itiraz süresidir.
- Sonra gelen rehin hakkı sahibine de ödeme emri göndermek; bu kişiye ihbarname gönderilir, ödeme emri gönderilmez.
- Itiraz süresinin dolmasıyla ödeme süresinin birlikte sona erdiğini sanmak; on beş günlük ödeme süresi itiraz süresinden ayrı işler.
- Rehin maliki üçüncü şahsa ödeme emri göndermeyi unutmak; yalnızca borçluya ödeme emri göndermek takibi eksik bırakır.
- Genel ödeme emri hükümlerinin (İİK m.60 ve m.61) rehin takibinde aynen uygulanacağını varsaymak; rehin takibine özgü ihbarname ve satış ihtarı eklenmelidir.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Ödeme emrinin takip talebine uygun düzenlenmemesi halinde ödeme emri iptal edilebileceği kabul edilmektedir. (Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi, 2021/1028 E., 2022/1263 K., 28.06.2022)
- Taşınır rehninin paraya çevrilmesi için 2004 sayılı Kanunun 145 ila 147. maddeleri uyarınca takip yapılabileceği kabul edilmektedir. (8. Hukuk Dairesi, 2013/11744 E., 2013/18378 K., 05.12.2013)
- Ödeme emrinde yedi günlük itiraz süresinin ve on beş günlük ödeme süresinin açıkça belirtilmesi gerektiği uygulamada kabul edilmektedir. (Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi, 2021/1028 E., 2022/1263 K., 28.06.2022)

### Nasıl ispat edilir?

- Takibi başlatan alacaklı, takip talebinde sonra gelen rehin hakkı sahibinin ve rehin malikinin kimliğini gösterir; ihbarname ve ödeme emrinin gönderildiğini icra dosyasındaki tebliğ belgeleriyle ispatlar.
- Ödeme emrinin içeriğindeki on beş günlük süre ve yedi günlük itiraz ihtarının bulunduğu, ödeme emrinin metninden ve icra dosyasındaki nüshadan ispat edilir.
- Borçlu, ödeme emrinde süre ihtarlarının bulunmadığını veya ödeme emrinin usulüne uygun tebliğ edilmediğini ileri sürerse bu iddiasını kendisi ispatlar.
- Sonra gelen rehin hakkı sahibine ihbarnamenin gönderilmediği iddiası ileri sürülürse, bu sahip ihbarnamenin gönderilmediğini kendisi ispatlar; dosyada ihbarnamenin bulunması yeterli delildir.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı Kanun m.145](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-145): Taşınır rehninin paraya çevrilmesi takibinin genel koşullarını ve rehin hakkının türünü düzenler; m.146 bu takibin ödeme emri aşamasını belirler.
- [2004 sayılı Kanun m.147](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-147): Rehin takibinde satışa ilişkin işlemleri düzenler; m.146'daki ödeme emri ve süreleri satış aşamasının öncesinde işler.
- [2004 sayılı Kanun m.60](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-60): Genel ödeme emrinin içeriğini düzenler; m.146 bu genel kurala ek olarak rehin takibine özgü ihtarları ekler.
- [2004 sayılı Kanun m.61](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-61): Ödeme emrinin tebliğini ve birden fazla borçluya gönderilmesini düzenler; m.146'daki ödeme emri gönderme yükümlülüğü bu hükümle birlikte uygulanır.

## [İİK m.147 — Ödeme emrine itiraz](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-147)

İİK m.147, ödeme emrine itiraz hükümlerinin rehinli alacaklar bakımından nasıl uygulanacağını düzenler. Ödeme emrine itirazın m.62-72 hükümlerine tabi olduğunu belirtir; rehin hakkına itirazın açıkça yapılması, rehin hakkına itirazın takip safhasındaki sonucu ve yalnız rehne itiraz halinde alacaklının haciz yoluna geçme seçeneğini kapsar. Kural, rehin hakkı bulunan alacaklının takibi bakımından uygulanır. Düzenlemediği konular: genel itiraz süresi ve şekli (m.62), itirazın iptali davası (m.67), itirazın kaldırılması (m.68) ve borca ilişkin itiraz sebepleri; bunlar m.62-72 ve ilgili maddelerde yer alır.

### Ödeme emrine itiraz: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Rehin hakkına açık itiraz**: Borçlunun ödeme emrine itiraz dilekçesinde ya da sözlü itirazında rehin hakkının varlığına veya geçerliliğine açıkça karşı çıkmasıdır. Genel olarak borca itiraz etmek, rehin hakkına itiraz sayılmaz.
- **Rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip**: Rehinli alacaklının rehinli malı satarak alacağını tahsil ettiği takip türüdür. Rehin hakkına itiraz edildiğinde alacaklı bu yolu kullanır ya da takipten vazgeçip haciz yoluna geçebilir.
- **Mal beyanı**: Borçlunun, haciz yoluyla takipte alacaklının alacağını ödemek için kullanılabilecek mallarını icra dairesine bildirmesi yükümlülüğüdür. Bu maddede yedi günlük mühlet içinde yapılması gerekir.

### Ödeme emrine itiraz: hangi şartlar aranır?

- Ödeme emrine itiraz hakkının, ödeme emrinde borçlu olarak gösterilen ve kendisine tebliğ edilmiş borçlu tarafından kullanılması gerekir (m.62 hükümleri uygulanır).
- Rehin hakkına itirazın açıkça yapılmış olması gerekir; açıkça itiraz edilmemişse alacaklının rehin hakkı takip safhası içinde artık tartışma konusu olamaz.
- Yalnız rehin hakkına itiraz edilmiş olması gerekir; borca da itiraz edilmişse m.147 bendi 2 uygulanmaz.
- Alacaklının rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takipten vazgeçerek takibin haciz yoluyla devamını istemesi gerekir (m.147 bent 2).

### Ödeme emrine itiraz: hangi sonuçları doğurur?

- Rehin hakkına açıkça itiraz edilmemişse alacaklının rehin hakkı takip safhası içinde tartışma konusu olamaz.
- Yalnız rehin hakkına itiraz edilmişse alacaklı rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takipten vazgeçerek takibin haciz yoluyla devamını isteyebilir.
- Haciz yoluna geçildiğinde borçluya yedi gün içinde mal beyanında bulunması için mühlet verilir.
- Rehin hakkına itiraz edilmesi takibin tümünü durdurmaz; bu hükümler yalnız rehnin tartışılması ve alacaklının seçimi bakımından sonuç doğurur.

### Açık rehin itirazı ile rehin itirazı yapılmaması arasındaki fark nedir?

- Borçlunun ödeme emrine itirazında rehin hakkına açıkça karşı çıkması halidir.
- Borçlunun rehin hakkına açıkça itiraz etmediği, yalnızca genel bir itirazda bulunduğu ya da hiç itiraz etmediği haldir.

Sonuç: Açıkça itiraz edilmemişse rehin hakkı takip safhasında artık tartışılamaz; açık itiraz varsa rehin hakkı tartışma konusu olur.

### Yalnız rehne itiraz ile borca itiraz arasındaki fark nedir?

- Borçlu sadece rehin hakkına itiraz etmiş ve borca itiraz etmemiştir.
- Borçlu borca ilişkin itirazda da bulunmuştur.

Sonuç: Yalnız rehne itiraz halinde alacaklı rehnin paraya çevrilmesinden vazgeçip haciz yoluna geçebilir ve borçluya yedi gün mühlet verilir; borca itiraz varsa bu seçenek aynı şekilde kullanılamaz.

### Ödeme emrine itiraz: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Borçlunun genel itirazını rehin hakkına açık itiraz saymak; açık ifade aranmalıdır.
- Rehin hakkına itiraz edildiğinde takibin tümünün kendiliğinden durduğunu varsaymak; yalnız rehin hakkına ilişkin tartışma ve alacaklının seçimi söz konusudur.
- Rehne itiraz halinde alacaklının kendiliğinden haciz yoluna geçebileceğini sanmak; bu, alacaklının açık seçimine bağlıdır.
- Yedi günlük mal beyanı süresinin ödeme emrinin tebliğinden değil, haciz yoluna geçiş talebinden itibaren işlediğini gözden kaçırmak.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Borçlunun dilekçesinde rehin hakkına açıkça itiraz etmemesi halinde, rehin hakkının varlığı takip safhasında tartışılamaz kabul edilmektedir. (11. Hukuk Dairesi, 2024/2873 E., 2024/4248 K., 23.05.2024)
- Rehin hakkının paraya çevrilmesi yoluyla takip, rehinli taşınır veya taşınmaz mallar bakımından uygulanmakta; bu takip türünde 145-147. maddeler birlikte dikkate alınmaktadır. (8. Hukuk Dairesi, 2013/11744 E., 2013/18378 K., 05.12.2013)
- Rehin hakkına itiraz eden borçlu bakımından alacaklının haciz yoluna geçme seçeneği kabul edilmekte ve bu durumda yedi günlük mal beyanı süresinin verilmesi gerektiği kabul edilmektedir. (Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi, 2021/1028 E., 2022/1263 K., 28.06.2022)
- Dilekçede hem rehin hem borca itiraz varsa, m.147 bent 2 yerine genel hükümlerin uygulanacağı ve alacaklının haciz yoluna geçiş seçeneğinin bulunmadığı yönünde değerlendirme yapılmaktadır. (11. Hukuk Dairesi, 2022/5955 E., 2024/2421 K., 25.03.2024)

### Nasıl ispat edilir?

- Rehin hakkına itirazın açık yapılıp yapılmadığı, borçlunun ödeme emrine itiraz dilekçesi ya da icra tutanağı ile ispatlanır; itiraz iddiasını ileri süren borçlu bu belgeyi sunmakla yükümlüdür.
- Rehin hakkının varlığı ve tesisi alacaklı tarafından yazılı belge (rehin sözleşmesi, sicil kaydı) ile ispatlanır; alacaklı, rehin hakkına itiraz edilmesi halinde bu belgeleri ortaya koymak zorundadır.
- Borçlunun borca itirazla birlikte rehne itiraz etmesi halinde, alacaklının haciz yoluna geçme seçeneğini kullanması için bu seçimi açıkça beyan etmesi gerekir ve bu beyan icra dosyasına yazılı olarak işlenmelidir.
- Yedi günlük mal beyanı süresinin tebliğ edildiğinin ispatı alacaklıya değil icra dairesinin tebliğ kayıtlarına göre yapılır; tebligatın usulsüzlüğü borçlu tarafından ileri sürülebilir.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı Kanun m.62](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-62): Ödeme emrine itirazın süresi, şekli ve yapılacağı icra dairesi bu maddede düzenlenir; m.147 bu hükümleri uygulanacak kural olarak kabul eder.
- [2004 sayılı Kanun m.72](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-72): m.147'nin atıf yaptığı 62-72 aralığının son maddesi olup itiraz hükümlerinin kapsamını tamamlar.
- [2004 sayılı Kanun m.74](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-74): Haciz yoluna geçildiğinde borçlunun mal beyanında bulunmasına ilişkin yükümlülük ve hapis yaptırımını düzenler; m.147 bent 2'deki yedi günlük mühlet bu yükümlülüğün süresidir.

## [İİK m.148 — Takip talebi](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-148)

İİK m.148, taşınmaz (ipotekli gayrimenkul) rehninin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız takibin başlatılmasında alacaklının takip talebine ekleyeceği belgeleri ve yetkili icra dairesini düzenler: ipotek akit tablosunun tapu idaresince verilmiş resmi örneğinin ibrazı, alacak miktarının bildirilmesi ve 58. madde uyarınca takip talebi. Maddeye göre ipotek alacaklısı, ipotek akit tablosunun örneğini icra dairesine sunar; yetki, genel kurallardaki daireler ile taşınmazın bulunduğu yer icra dairesi arasında alacaklıya tanınmıştır. Madde, ödeme emri, itiraz, satış süresi ve ilamlı takip gibi konuları düzenlemez; bunlar ödeme emri ve satış hükümleri (m.149 ve devamı) ile ilamlı takip hükümlerinde yer alır. Yani ilamlı takip yolu (m.149, m.149/a, m.150/h) ve satış isteme süresi (m.150/e) ayrı maddelerde düzenlenmiştir.

### Takip talebi: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Taşınmaz ipotek alacaklısı**: Taşınmaz üzerinde ipotek hakkına sahip ve bu hakkın paraya çevrilmesini isteyebilecek alacaklıdır. Madde, takip talebini bu sıfatla verecek alacaklıyı ifade eder.
- **İpotek akit tablosu**: İpotek sözleşmesinin tapu memurunca düzenlenen ve ipoteğin kurulduğunu gösteren belgedir. Maddede takip talebine eklenmesi gereken belge olarak geçer, örneğinin tapu idaresince verilmiş olması gerekir.
- **Yetkili icra dairesi**: Takibin yapılabileceği icra dairesidir. Maddeye göre genel kurallardaki daireler ile taşınmazın bulunduğu yer icra dairesi yetkilidir.
- **Takip talebi (m.58 uyarınca)**: Takibin başlatılmasını isteyen yazılı dilekçedir. Madde, bu talebin m.58 unsurlarına uygun olarak düzenlenmesini ister; ipotek ayrıca m.148 kapsamında belgelendirilir.

### Takip talebi: hangi şartlar aranır?

- Alacaklının taşınmaz üzerinde geçerli bir ipotek hakkına sahip olması gerekir.
- Alacaklı, elindeki ipotek akit tablosunun tapu idaresince verilmiş resmi bir örneğini icra dairesine ibraz etmelidir.
- Alacaklı, alacağın miktarını takip talebinde bildirmelidir.
- Takip talebi m.58 uyarınca düzenlenmelidir.
- Takip, genel kurallardaki yetkili daireler ile taşınmazın bulunduğu yer icra dairesine yapılmalıdır.
- Taşınmaz üçüncü kişiye aitse, bu kişinin adı ve adresi de takip talebinde yer almalıdır (m.148 ile birlikte uygulanan m.58 kapsamında).

### Takip talebi: hangi sonuçları doğurur?

- Alacaklı, ipotek akit tablosunun tapu idaresince verilmiş resmi örneğini ibraz edip alacak miktarını bildirdiğinde, icra dairesi takibi işleme koyar.
- Resmi örnek ibraz edilmezse takip talebi bu yönden eksik kalır ve icra dairesi ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takibe başlamaz.
- Madde yetki düzenlediğinden, yetkisiz daireye yapılan talep yetkili daireye gönderilmelidir.

### Genel yetkili daire ile taşınmazın bulunduğu yer icra dairesi arasındaki fark nedir?

- Genel kurallara göre borçlunun yerleşim yeri veya yetkili diğer daireler.
- Taşınmazın bulunduğu yer icra dairesi; ipotek takibine özgü ek yetki.

Sonuç: Alacaklı, iki yetkili daireden birini seçerek takibi başlatabilir.

### Ipotek akit tablosunun ibrazı ile genel haciz takibinde belge arasındaki fark nedir?

- Taşınmaz rehninde takip talebine tapu idaresince verilmiş resmi akit tablosu örneği eklenir.
- Genel haciz yolunda ipotek belgesi aranmaz, alacağa ilişkin belgeler yeterlidir.

Sonuç: Belge eksikliği halinde ipotekli takip başlatılamaz; alacaklı genel haciz yoluna dönebilir.

### Takip talebi: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Takip talebine ipotek akit tablosunun tapu idaresince verilmiş resmi örneğini eklememek, yerine sıradan bir fotokopi veya özel sözleşme koymak.
- Genel haciz yolundaki belgelerle yetinip ipotek belgesini eklemeyi ihmal etmek.
- Taşınmaz üçüncü kişiye ait olduğunda malikin adını ve adresini takip talebine yazmamak.
- Yetki kuralını yanlış anlayıp yalnızca borçlunun yerleşim yerindeki daireye başvurmak; oysa taşınmazın bulunduğu yer icra dairesi de yetkilidir.
- Kitap ve karar eski metni yorumlayarak fıkra veya süre bilgisini madde metninden farklı aktarmak; madde metni esas alınmalıdır.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Yargıtay ve bölge adliye mahkemeleri, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip talebinde ipotek akit tablosunun tapu idaresince verilmiş resmi örneğinin eklenmesini aranan bir şart olarak değerlendirmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2013/1717 E., 2015/895 K., 04.03.2015)
- Taşınmaz üzerinde ipotek ilamsız takibe konu olduğunda, borçlu ve taşınmaz malikine ödeme emri gönderilmesi ve m.149/b hükmüne göre işlem yapılması kabul edilmektedir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2021/1573 E., 2022/58 K., 20.01.2022; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2021/1229 E., 2021/1250 K., 04.11.2021; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2020/2350 E., 2021/221 K., 18.02.2021; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2020/2109 E., 2020/2211 K., 24.12.2020)

### Nasıl ispat edilir?

- Takip talebini ileri süren ipotek alacaklısı, ipotek akit tablosunun tapu idaresince verilmiş resmi örneğini ibraz etmekle yükümlüdür ve bu belge ile ipoteğin varlığını ispatlar. (Hukuk Genel Kurulu, 2013/1717 E., 2015/895 K., 04.03.2015)
- Alacağın miktarı, takip talebinde bildirilen tutar üzerinden alacaklı tarafından ortaya konur; borçlu itirazlarında miktarın hatalı olduğunu ileri sürerse bunu kendisi ispatlamalıdır.
- Taşınmaz üçüncü kişiye aitse, tapu kaydı ile malikin kimliği belgelenir; malikin farklı olduğu iddiası da kayda dayanarak incelenir.
- İpoteğin kayıtsız şartsız para borcu ikrarı içerip içermediği akit tablosundan anlaşılır; bu nitelik ilamlı takip yolunu belirler.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı Kanun m.58](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-58): Takip talebinin genel unsurlarını düzenler; m.148, bu unsurlara ek olarak ipotek ve alacak miktarına ilişkin belge ile bilgilerin eklenmesini ister.
- [2004 sayılı Kanun m.149](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149): Ödeme emri ve ilamsız takibin devamını düzenler; m.148 ile birlikte uygulanır.
- 2004 sayılı Kanun m.149/a: İpotek akit tablosunun kayıtsız şartsız para borcu ikrarı içermesi halinde ilamlı takip yolunu açar; m.148 belge koşulunu bu yolda da ilgilendirir.
- 2004 sayılı Kanun m.150/e: Satış isteme süresini düzenler; m.148 ile başlayan takibin sonuçlandırılmasında uygulanır.
- 2004 sayılı Kanun m.150/h: Alacak veya ipoteğin ilam ya da ilam niteliğinde belgeyle tespit edildiği halde ilamlı takip yolunu düzenler; m.148 buna ek olarak uygulanmaz.

## [İİK m.148/A — Adres gösterme zorunluluğu](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-148a)

İİK m.148/a, ipotek sözleşmesinin tarafları ile ipotekli taşınmazı sonradan satın alanlar ve bunların halefleri bakımından, tapu sicili müdürlüğüne yurt içinde tebligat adresi bildirme yükümlülüğünü, bu adresin bildirilmemesinin tescil talebine etkisini, adres değişikliğinin hangi koşulla sonuç doğuracağını ve yeni adres bildirilmediğinde tebligatın hangi tarihte yapılmış sayılacağını düzenler. Maddenin kapsamına giren kişiler, tapu sicili müdürlüğü nezdinde tescil talep eden ilgililerdir. Madde, tebligatın usulünü (Tebligat Kanunu m.10, 21, 35 gibi) ve adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresinin tespitini düzenlemez (Tebligat Kanunu m.10, m.21, m.35). Madde, ihalenin feshi, haciz ve satış ilanlarının tebliğine ilişkin ayrı usul kurallarını düzenlemez (İİK m.91, m.116 ve TK m.281 ile ilgili hükümler). Madde, ilamlı ya da ipotek senetli takipte alacaklının adres araştırması yükümlülüğünü de düzenlemez (İİK m.21).

### Adres gösterme zorunluluğu: hangi şartlar aranır?

- İpotek sözleşmesinin tarafı, ipotekli taşınmazı sonradan satın almış kişi ya da bunların halefi bulunmalıdır.
- İlgili kişi tapu sicili müdürlüğüne yurt içinde bir tebligat adresi bildirmelidir.
- Tescil talebinde bulunulduğunda bu adres bildirilmiş olmalıdır; bildirilmemişse tapu sicili müdürlüğü tescil talebini reddetmelidir.
- Adres değişikliği yapılmak isteniyorsa yeni adres tapu sicili müdürlüğüne bildirilmelidir; bu bildirim yapılmadan adres değişikliği sonuç doğurmaz.

### Adres gösterme zorunluluğu: hangi sonuçları doğurur?

- Tebligat adresi bildirilmeden yapılan tescil talebi tapu sicili müdürlüğünce reddolunur.
- Adres değişikliği tapu sicili müdürlüğüne bildirildiği anda sonuç doğurur ve sonraki tebligatlar yeni adrese yapılır.
- Yeni adres bildirilmemişse, tebligatların eski adrese ulaştığı tarih tebellüğ tarihi sayılır.
- Madde, adresin yurt içinde gösterilmesini şart koşmaktadır; yurt dışı adres bildirimi yükümlülüğü yerine getirmez.

### Tescil talebi ile tebligat adresi bildirimi arasındaki fark nedir?

- İlgili kişinin tescil talebinde bulunması, tescil işleminin ön koşulu olarak tebligat adresi bildirmesini gerektirir.
- Tebligat adresi bildirimi, tapu tescil işleminin yürütülmesi için bir şekil koşuludur.

Sonuç: Adres bildirilmemişse tescil talebi reddedilir. Bu, talebin esasına girilmeden yapılan bir ret işlemidir.

### Yeni adres bildirimi yapılmış ile yapılmamış arasındaki fark nedir?

- Adres değişikliği tapu sicili müdürlüğüne bildirilmişse yeni adres sonuç doğurur.
- Adres değişikliği bildirilmemişse eski adres geçerliliğini korur.

Sonuç: Yeni adres bildirilmemişse tebligatların eski adrese ulaştığı tarih tebellüğ tarihi sayılır.

### Adres gösterme zorunluluğu: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Yurt dışı adresin de tebligat adresi sayılacağını düşünmek; madde yalnızca yurt içinde bir adres bildirilmesini öngörür.
- Tescil talebinin reddini adresin bildirilmemesinin tebligatı geçersiz kılacağı şeklinde yorumlamak; ret, tescil talebine yöneliktir.
- Yeni adres bildirilmeden tebligatın yeni adrese yapılabileceğini düşünmek; yeni adres bildirilmeden eski adrese yapılan tebligat tebellüğ tarihi sayılır.

### Nasıl ispat edilir?

- Tescil talebinde bulunan ilgili, tapu sicili müdürlüğüne bildirdiği tebligat adresini tapu dosyasından ispat eder; adresin bildirilmediği durumda talep reddedilir.
- Adres değişikliğinin tapu sicili müdürlüğüne bildirildiğini ilgili, bildirim belgesiyle ispat eder; bildirilmediği ileri sürülürse yükümlülüğe aykırılık tapu kaydından anlaşılır.
- Yeni adresin bildirilmediği iddiası, tebligatın eski adrese ulaştığı tarihin tespitine bağlıdır; bu tarihi tebligatı çıkaran merci tebligat evrakından belirler.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.21](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-21): İlam, ilam niteliğindeki belge ve ipotek senedinde yazılı adresi değiştiren alacaklı ile borçluya noter aracılığıyla bildirim yükümlülüğü getirir; 148/a ile aynı adres değişikliği rejiminin ipotek ilişkisindeki paralel düzenlemesidir.
- 7201 sayılı Tebligat Kanunu m.35: Adresini değiştiren kişinin yeni adresini bildirmemesi halinde tebligatın eski adrese yapılmış sayılmasını düzenler; 148/a'daki tebellüğ tarihi kuralı ile benzer sonuç doğurur.
- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.91](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-91): Taşınmazların haczinde, hacizli taşınmazın el değiştirmesi halinde 148/a'nın uygulanacağına işaret eder.

## [İİK m.149 — İcra emri](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149)

İİK m.149, ipotekli alacaklar için akit tablosuna dayanan ilamsız takibin bir türü olan "ilamsız icra" değil, ilamlı icra ve ipotekten rehnin paraya çevrilmesi bağlamında icra emrinin ayrıca rehinli taşınmazı elinde tutan üçüncü kişilere ve mülkiyeti üçüncü kişiye geçmiş taşınmazın maliki olan kişiye gönderilmesini düzenler. Maddenin hükmü, icra memurunun akit tablosunun kayıtsız şartsız para borcu ikrarı içerip içermediğini ve alacağın muaccel olup olmadığını değerlendirmesi, bu hâllerde bu kişilere ayrıca icra emri gönderilmesi ve bu emirde otuz günlük ödeme süresi ile satış talebinin ihtarını kapsar. Madde, icra emrinin içeriğini ve icranın geri bırakılmasına ilişkin itiraz yolunu düzenlemez; bu konular icra emrinin içeriği (m.149/a) ile icranın geri bırakılması (m.33) bakımından ayrıca incelenir. Madde, icra emrinin tebliği sonrası ödeme sürelerinin ilamın icrası ile ilgili kurallarını, ilamlı takipte haciz ya da iflas seçimini, taşınır teslimi ve taşınmaz tahliye işlemlerini düzenlemez (m.24, m.26-29, m.37, m.177). Ödeme emri ile ilgili ilamsız takip hükümleri (m.149/b) ayrı bir kuraldır.

### İcra emri: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Akit tablosu**: Alacağın kaynağını ve borçlunun para borcunu kayıtsız şartsız ikrar ettiğini içeren, icra dairesine ibraz edilen belgedir. Maddenin ilamsız icra ile kurduğu ayrımda, icra memurunun bu belgede kayıtsız şartsız ikrar bulunup bulunmadığına bakması gerekir.
- **Kayıtsız şartsız para borcu ikrarı**: Borçlunun belirli bir miktar parayı ödeyeceğini koşula bağlamadan kabul ettiği beyandır. Belgede koşul, erteleme ya da başka bir şart varsa bu hâlde madde kapsamındaki icra emri gönderilmez.
- **Muaccel alacak**: Ödeme zamanı gelmiş, vadesi dolmuş alacaktır. Alacağın muaccel olup olmadığı icra memurunca ayrıca değerlendirilir.
- **Rehin veren üçüncü kişi**: Borçlu olmayıp borçlunun borcu için kendi taşınmazını ipotek ile rehneden kişidir. Bu kişiye de icra emri gönderilir.
- **Mülkiyeti üçüncü kişiye geçen taşınmaz**: İpotekli taşınmazın ipotek sonrası mülkiyetinin üçüncü kişiye devredilmiş olmasıdır. Bu kişi de borçlu olmamakla birlikte rehnin sonuçlarına katlanır ve ona icra emri gönderilir.

### İcra emri: hangi şartlar aranır?

- İcra memurunun, ibraz edilen akit tablosunun kayıtsız şartsız bir para borcu ikrarını içerdiğini anlaması gerekir.
- İcra memurunun alacağın muaccel olduğunu anlaması gerekir.
- Takibin konusu bir taşınmazın borçlu dışında bir üçüncü kişi tarafından rehnedilmiş olması ya da taşınmazın mülkiyetinin üçüncü kişiye geçmiş olması gerekir; bu hâllerde o kişiye ayrıca icra emri gönderilir.
- İcra emrinde borcun otuz gün içinde ödenmesi ihtarı yer almalıdır.
- Otuz gün içinde borç ödenmez ve icra mahkemesinden icranın geri bırakılmasına dair bir karar getirilmezse, alacaklının taşınmazın satışını isteyebileceği ihtar edilmelidir.

### İcra emri: hangi sonuçları doğurur?

- Akit tablosunda kayıtsız şartsız para borcu ikrarı varsa ve alacak muaccelse, icra memuru borçluya ve rehin veren ya da mülkiyeti geçen üçüncü kişiye ayrıca icra emri gönderir.
- Otuz gün içinde borç ödenirse takip sona erer ve alacak tahsil edilir.
- Otuz gün içinde borç ödenmez ve icra mahkemesinden icranın geri bırakılması kararı alınmazsa, alacaklı taşınmazın satışını isteyebilir.
- İcra mahkemesinden geri bırakma kararı alınırsa satış süreci durur ve bu karara göre işlem yapılır.
- Gönderilmesi gereken üçüncü kişiye icra emri gönderilmezse satış isteği için gerekli usul şartı yerine gelmemiş olur.

### Ayrı icra emri ile borçlu ile üçüncü kişi arasındaki fark nedir?

- Borçluya gönderilen icra emri, alacağın asıl muhatabına yöneliktir.
- Taşınmazı rehneden üçüncü kişiye veya mülkiyeti geçen üçüncü kişiye gönderilen icra emri, borçlu olmayan ama taşınmazın satışına katlanması gereken kişiye yöneliktir.

Sonuç: Her iki kişiye ayrıca icra emri gönderilir; üçüncü kişiye gönderilmemesi, satış aşamasına geçilmesini engelleyecek bir usul eksikliği doğurur.

### Akit tablosu kayıtsız şartsız ikrar içeriyor ile içermiyor arasındaki fark nedir?

- Belgede kayıtsız şartsız para borcu ikrarı varsa ve alacak muaccelse icra memuru bu emri düzenler.
- Belgede kayıtsız şartsız ikrar yoksa, bu madde yerine ödeme emrine ilişkin m.149/b hükümleri devreye girer.

Sonuç: Hangi emrin düzenleneceği belirlenir; ödeme emri ile icra emri birbirinin yerine kullanılamaz.

### İcra emri: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Akit tablosundaki ikrarın koşullu veya erteli olmasına rağmen kayıtsız şartsız kabul edip bu madde uyarınca icra emri düzenlemek.
- Taşınmazı rehneden üçüncü kişiye icra emri göndermeden satış talebine geçmek.
- Otuz günlük süreyi ilamlı icradaki yedi günlük süre ile karıştırmak; bu madde ipotek paraya çevrilmesine ilişkin otuz günlük süreyi düzenler.
- Otuz gün içinde ödeme yapılmadığını, icra mahkemesinde geri bırakma talebinin bulunup bulunmadığına bakmadan satışa geçilebileceğini düşünmek.
- Akit tablosunda ikrar yokken bu madde yerine ödeme emrine ilişkin hükümleri unutup icra emri düzenlemek.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Hukuk Genel Kurulu, icra emrinin icra müdürü tarafından bizzat düzenlenmesi gerektiğini ve kayıtsız şartsız ikrarın bulunup bulunmadığının akit tablosundan değerlendirilmesi gerektiğini kabul etmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2022/1285 E., 2023/303 K., 05.04.2023)
- Bölge adliye mahkemeleri, icra emri ile ödeme emri ayrımında akit tablosundaki ikrarın varlığını esas alan yaklaşımı benimsemektedir. (Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi, 2021/1282 E., 2023/1067 K., 06.07.2023; Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi, 2023/1032 E., 2023/1207 K., 19.06.2023)
- Hukuk Genel Kurulu, ihale ile ilgili uyuşmazlıklarda m.149 uyarınca gönderilen kredi sözleşmesi bağlantılı icra emrinin değerlendirilmesinde bu maddeye dayanmaktadır. (Hukuk Genel Kurulu, 2023/933 E., 2023/1152 K., 29.11.2023)

### Nasıl ispat edilir?

- Akit tablosunda kayıtsız şartsız para borcu ikrarının bulunduğunu ve alacağın muaccel olduğunu ileri süren alacaklıdır; bu, belgenin icra dairesine ibrazı ile birlikte değerlendirilir.
- Üçüncü kişiye icra emri gönderilmesi gerektiğini ileri süren alacaklı ya da icra dairesi, taşınmazın rehnedildiğini veya mülkiyetinin geçtiğini tapu kaydı ya da ipotek akit tablosu ile gösterir.
- Üçüncü kişinin, icra emri gönderilmediğini ileri sürmesi hâlinde, gönderimin yapıldığını icra dosyasındaki tebligat belgesi ile alacaklı ya da icra dairesi kanıtlar.
- Borçlunun otuz gün içinde ödeme yaptığını ileri sürmesi hâlinde ödemeyi makbuzla ispat yükü borçludadır.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- 2004 sayılı Kanun m.149/a: Borçlunun ve taşınmaz üçüncü kişisinin icra emrine karşı icranın geri bırakılması talebinde bulunmasını düzenler ve bu madde ile birlikte uygulanır.
- 2004 sayılı Kanun m.149/b: Akit tablosunda kayıtsız şartsız ikrar bulunmayan hâllerde uygulanacak ödeme emri usulünü düzenler; bu maddenin uygulanmadığı hâlde devreye girer.
- [2004 sayılı Kanun m.33](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-33): İcranın geri bırakılmasının dayanakları ve icra mahkemesinde yapılacak başvuru usulünü düzenler.
- [2004 sayılı Kanun m.150](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150): İpoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takiplerde, özellikle kredi kurumlarına ilişkin özel düzenlemeyi içerir.

## [İİK m.149/A — İcranın geri bırakılması](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149a)

İcra ve İflas Kanunu'nun 149/a maddesi, 33. maddenin hükümlerinin ilamlı icralarda uygulanmasını ve icranın geri bırakılması kararına karşı istinaf yoluna başvuran borçlu veya üçüncü kişinin teminat yükümlülüğünü düzenler. Madde, icranın geri bırakılmasının reddi kararına karşı kanun yoluna başvuran borçlu ve üçüncü kişiler bakımından uygulanır; ayrıca konut finansmanı alacakları ile Toplu Konut İdaresi Başkanlığının rehinle temin edilmiş alacaklarının takibinde teminat oranını ve tazminat ödemesini ayrıca belirler. Maddenin tebliğden önceki ve sonraki sebeplerin ispatını, icranın geri bırakılmasının koşullarını ve kararın esasını düzenlemediği; bunların 33. maddede (m.33) ve 33/a maddesinde (m.33/a) yer aldığı, kanun yolu sebebiyle icranın durdurulmasının (m.36) ayrı bir kurum olduğu ve bu maddede düzenlenmediği anlaşılmalıdır.

### İcranın geri bırakılması: hangi kavramlar bilinmeli?

- **İcranın geri bırakılması**: İlamlı icra takibinde borçlunun, borcun itfası, ertelenmesi veya zamanaşımına uğraması sebeplerinden birine dayanarak icra mahkemesinden takibin durdurulmasını istemesidir. Bu, kanun yoluna başvurma sebebiyle icranın durdurulmasından (m.36) farklıdır.
- **Teminat (150/a bağlamında)**: İstinaf yoluna başvuran borçlu ya da üçüncü kişinin, geri bırakma talebinin reddi kararına karşı satışın durmasını sağlamak için yatırması gereken güvencedir. Tutarı takip konusu alacağın oranı üzerinden hesaplanır.
- **Takip konusu alacak**: Teminatın hesaplanmasında esas alınan tutardır. Oran, maddenin ikinci fıkrasına göre takip konusu alacağın yüzde onbeşi; konut finansmanı ve Toplu Konut İdaresi rehinli alacaklarında ek fıkraya göre yüzde otuzdur.
- **Tazminat ödemesi**: Bölge adliye mahkemesinin geri bırakma talebinin reddini onaylaması hâlinde teminatın alacaklıya ödenmesidir. Ayrı bir dava ya da hükme gerek kalmadan doğar.
- **Merhun (rehinli alacak)**: Ek fıkrada söz edilen, rehinle temin edilmiş alacaktır. Satış talebinden sonra takdir edilen ve kesinleşen kıymete göre alacağı karşılamayan merhun için teminatın geriye kalan kısmına başvurulur.

### İcranın geri bırakılması: hangi şartlar aranır?

- İcra mahkemesinin icranın geri bırakılması talebini reddetmiş olması gerekir.
- Borçlu veya üçüncü kişinin bu ret kararına karşı istinaf yoluna başvurmuş olması gerekir.
- Takip konusu alacağın yüzde onbeşi (konut finansmanı ve Toplu Konut rehinli alacaklarında yüzde otuz) nispetinde teminat yatırılmadığı takdirde satışın durmayacağı kabul edilir.
- Bölge adliye mahkemesi talebi reddederse, yatırılan teminatın ayrıca hüküm kurulmasına gerek kalmadan alacaklıya tazminat olarak ödenmesi gerekir.
- Konut finansmanı ve Toplu Konut rehinli alacaklarında istinaf talebinin reddi hâlinde teminatın yarısının alacaklıya ödenmesi gerekir.

### İcranın geri bırakılması: hangi sonuçları doğurur?

- İstinaf yoluna başvuran borçlu veya üçüncü kişi, genel alacaklarda takip konusu alacağın yüzde onbeşi kadar teminat yatırmazsa satış durmaz.
- Konut finansmanı ve Toplu Konut rehinli alacaklarında teminat oranı yüzde otuzdur.
- Bölge adliye mahkemesi geri bırakma talebinin reddine karar verirse teminat, ayrıca hükme gerek kalmadan alacaklıya tazminat olarak ödenir.
- Konut finansmanı ve Toplu Konut rehinli alacaklarında istinaf talebinin reddi hâlinde teminatın yarısı alacaklıya tazminat olarak ödenir.
- Merhunun kesinleşen kıymeti alacağı karşılamıyorsa kalan tutar teminatın geriye kalan kısmından karşılanır ve varsa kalan teminat yatıran kişiye iade edilir.
- Teminat yatırılmışsa satış, istinaf sürecinde durur; yatırılmamışsa satış devam eder.

### Genel alacak ile konut finansmanı ve Toplu Konut rehinli alacak arasındaki fark nedir?

- Genel alacaklarda teminat oranı takip konusu alacağın yüzde onbeşidir.
- Sermaye Piyasası Kanunu m.38/A kapsamındaki konut finansmanı alacakları ile Toplu Konut İdaresi Başkanlığının rehinle temin edilmiş alacaklarında oran yüzde otuzdur.

Sonuç: Bu alacaklarda teminat tutarı iki katına çıkar; ret hâlinde tazminat olarak ödenen miktar da teminatın yarısıyla sınırlı kalır.

### İstinafta talebin reddi ile talebin kabulü arasındaki fark nedir?

- Bölge adliye mahkemesi istinaf talebini reddederse teminat alacaklıya tazminat olarak ödenir.
- İstinaf talebi kabul edilirse teminatın bu madde uyarınca alacaklıya ödenmesi söz konusu olmaz.

Sonuç: Ret hâlinde teminat, hüküm beklenmeden alacaklıya verilir; kabulde teminat borçluya iade edilir ya da maddenin son fıkrasındaki hesap uygulanır.

### Merhun alacağın karşılanması ile karşılanmaması arasındaki fark nedir?

- Satış talebinden sonra takdir edilen ve kesinleşen kıymet, merhunun alacağını karşılıyorsa teminat hesaplaması doğrudan merhun üzerinden yapılır.
- Kıymet alacağı karşılamıyorsa kalan tutar teminatın geriye kalan kısmından karşılanır.

Sonuç: Kalan tutar teminatın geriye kalan kısmından ödenir; teminatın artan kısmı teminatı yatıran kişiye iade edilir.

### İcranın geri bırakılması: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Teminat oranını her alacakta yüzde onbeşle hesaplamak; konut finansmanı ve Toplu Konut rehinli alacaklarda oran yüzde otuzdur.
- Ret hâlinde teminatı hüküm beklenerek alacaklıya ödemek; bu madde uyarınca ayrıca hükme gerek yoktur.
- Konut finansmanı alacaklarında tazminatı teminatın tamamı üzerinden hesaplamak; bu alacaklarda tazminat teminatın yarısıdır.
- Kanun yoluna başvurma sebebiyle icranın durdurulmasını (m.36) bu maddedeki teminat hükmüyle karıştırmak.

### Nasıl ispat edilir?

- Teminatın yatırıldığını ve miktarını ispat yükü istinaf yoluna başvuran borçlu veya üçüncü kişidedir; bunu makbuz veya banka dekontu ile kanıtlar.
- Teminatın yatırılmadığını ileri süren alacaklı, bunu icra dosyasındaki kayıtlarla ispat edebilir.
- Konut finansmanı veya Toplu Konut rehinli alacak olduğunu iddia eden taraf, alacağın niteliğini ilgili kayıt ve belgelerle ispatlamalıdır; oranın yüzde otuz olması bu niteliğin kanıtına bağlıdır.
- Merhunun kıymetinin kesinleştiğini ve alacağı karşılayıp karşılamadığını gösteren resmi dosya kayıtları esas alınır.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.33](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-33): Maddenin birinci fıkrası gereği, icranın geri bırakılmasına ilişkin 33. maddenin birinci, ikinci ve dördüncü fıkraları bu madde bakımından da uygulanır.
- 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.38/A: Konut finansmanından doğan alacağın tanımını yaptığı için, ek fıkradaki yüzde otuzluk oranın hangi alacaklar bakımından uygulanacağını belirler.
- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.36](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-36): Kanun yoluna başvurma sebebiyle icranın durdurulmasını düzenler; bu madde ile ayrı bir kurumdur ve teminat hükmü onda yer almaz.

## [İİK m.149/B — Ödeme emri](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149b)

İİK m.149/b, 149. maddede sayılan haller dışındaki muaccel alacaklarda, yani taşınmaz rehni dışındaki genel ilamsız takiplerde, icra memurunun borçluya ve varsa taşınmaz sahibi üçüncü kişiye gönderdiği ödeme emrinin asgari içeriğini ve ödeme süresini düzenler. Ödeme süresinin otuz gün olması ile itiraz süresinin yedi gün olması ve satış talebine ilişkin ihtarı kapsar. Maddenin uygulanması, ödeme emrinin tebliği ve ödeme süresinin nasıl hesaplanacağı ile ilgilidir. Düzenlemez: 149. maddede sayılan istisnai hallerin kapsamı (m.149), ödeme emrinin genel içeriği ve borçluya tebliği (m.60, m.61), ödeme emrine itirazın usul ve sonuçları (m.62, m.66), taşınmaz rehninin paraya çevrilmesi için takip usulü (m.149 ve devamı) ile satış isteme hakkının kullanılması ve sonrası.

### Ödeme emri: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Muaccel alacak**: Vadesi gelmiş ve alacaklının derhal talep edebileceği alacaktır. Bu maddenin uygulanabilmesi için alacağın muaccel olması şarttır; vadesi gelmemiş alacak bakımından bu yol işletilemez.
- **Taşınmaz sahibi üçüncü kişi**: Borçlunun borcu için alacaklıya taşınmazını ipotek veya benzeri bir teminatla bağlamış, borçlu olmayan kişidir. Bu kişiye de ödeme emrinin bir örneği gönderilir ve bu kişi taşınmazın satışına karşı korunur.
- **Ödeme emri**: İcra dairesinin borçluya gönderdiği, borcu belirli süre içinde ödemesini, itiraz etmesini ve aksi halde satış veya cebri icraya geçileceğini bildiren yazıdır. Bu maddedeki ödeme emri, 60. maddeye göre düzenlenen ödeme emridir.
- **Ödeme süresi**: Borçlunun borcu ödemesi için tanınan süredir ve otuz gündür. Bu süre, itiraz süresinden ayrıdır ve borçlunun yalnız ödeme yapabileceği dönemi gösterir.
- **İtiraz süresi**: Borçlunun ödeme emrine karşı itiraz edebileceği yedi günlük süredir. Yedi günlük süre sonunda itiraz edilmemişse takip kesinleşir; bu süre ödeme süresinden ayrı işlemektedir.

### Ödeme emri: hangi şartlar aranır?

- Takibin konusu olan alacağın muaccel olması ve 149. maddede sayılan hallerden birinin bulunmaması gerekir.
- Alacaklının geçerli bir takip talebinde bulunmuş olması ve icra memurunun 60. maddeye göre ödeme emri düzenlemesi gerekir.
- Ödeme emrinin borçluya ve varsa taşınmaz sahibi üçüncü kişiye gönderilmesi gerekir.
- Ödeme emrinde ödeme süresinin otuz gün olarak belirtilmesi gerekir.
- Ödeme emrinde yedi gün içinde itiraz edilmemesi ve otuz günlük süre içinde borcun ödenmemesi hâlinde alacaklının taşınmazın satışını isteyebileceğinin bildirilmesi gerekir.
- Bu bildirimin, ödeme emrinin genel içeriğine ek olarak yer alması zorunludur.

### Ödeme emri: hangi sonuçları doğurur?

- Borçlu otuz gün içinde borcu ödediğinde takip sona erer ve satış yolu açılmaz.
- Yedi gün içinde itiraz edilmez ve otuz gün içinde borç ödenmezse alacaklı taşınmazın satışını isteyebilir.
- Yedi gün içinde itiraz edilirse takip durur ve itirazın kaldırılması gerekir.
- Yedi gün içinde itiraz edilmiş olsa bile otuz günlük ödeme süresi içinde ödeme yapılabilir; itiraz ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz, ancak takibi durdurur.
- Ödeme emrinde satış ihtarı bulunmazsa alacaklının satış isteme hakkı bu takipte doğmaz; ihtarın eksikliği ödeme emrinin usulüne uygun olmadığını gösterir.
- Maddede belirtilen süreler yönetmelikte veya başka bir kanunda değiştirilmiş sayılamaz; madde metni esas alınır.

### Ödeme süresi ile itiraz süresi arasındaki fark nedir?

- Ödeme süresi otuz gündür ve borcun ödenmesi için tanınır.
- İtiraz süresi yedi gündür ve borçlunun itiraz etmesi için tanınır.

Sonuç: İki süre birbirinden bağımsızdır; yedi gün içinde itiraz edilmese de borç otuz gün içinde ödenirse satış yolu açılmaz.

### Genel takip (m.149/b) ile taşınmaz rehni takibi (m.149) arasındaki fark nedir?

- Bu madde, 149. maddede sayılan haller dışındaki muaccel alacaklar için uygulanır.
- 149. maddedeki haller, bu maddenin kapsamı dışında kalan ve ayrı usule tabi olan durumlardır.

Sonuç: Kapsam dışında kalan hallerde bu maddedeki ödeme ve satış ihtarı yapılmaz.

### Borçlu ile taşınmaz sahibi üçüncü kişi arasındaki fark nedir?

- Borçlu, borcun asıl sorumlusu olarak ödeme emrini alır.
- Taşınmaz sahibi üçüncü kişi, borçlu olmasa da taşınmazı ile sorumludur ve varsa ayrıca ödeme emri alır.

Sonuç: Her iki kişiye ödeme emri gönderilmesi gerekir; üçüncü kişiye gönderilmemesi usul eksikliği doğurur.

### Ödeme emri: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Otuz günlük ödeme süresini yedi günlük itiraz süresiyle karıştırmak; iki süre bağımsızdır ve ayrı ayrı işler.
- 149/b kapsamını taşınmaz rehni takibiyle karıştırmak; 149. maddede sayılan haller bu maddenin dışındadır.
- Yedi gün içinde itiraz edilmediği için otuz gün beklemeden satış istemek; satış için her iki sürenin de geçmesi gerekir.
- Taşınmaz sahibi üçüncü kişiye ödeme emri gönderilmesini atlamak; bu kişi varsa ödeme emrinin ona da gönderilmesi zorunludur.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Ödeme emrinde yedi günlük itiraz süresi ile otuz günlük ödeme süresinin birlikte ve ayrı ayrı bildirilmesi gerektiği kabul edilmektedir.
- Ödeme emrindeki satış ihtarının bulunmaması, satış talebinin doğmasını engellediği yönünde değerlendirme yapılmaktadır.

### Nasıl ispat edilir?

- Satış talebinde bulunan alacaklı, alacağın muaccel olduğunu ve 149. maddede sayılan hallerden birinin bulunmadığını ispatlamakla yükümlüdür; bu, takip talebi ve dayanak belge ile yapılır.
- Ödeme emrinin otuz günlük süre ve satış ihtarını içerip içermediği, ödeme emrinin yazılı nüshası ile ispat edilir.
- Borçlunun otuz gün içinde ödeme yaptığını ileri sürmesi hâlinde ödeme belgesi ile ispat yükü borçluya aittir.
- Taşınmaz sahibi üçüncü kişiye ödeme emri gönderildiğinin tebligat belgesi ile ispatı alacaklı ve icra dairesi açısından gerekir.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.149](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149): Maddenin uygulanamayacağı istisnai hallerdir. Bu hallerde 149/b yerine ayrı takip usulü uygulanır.
- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.60](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-60): Ödeme emrinin genel içeriğini düzenler; 149/b'de sayılan ödeme ve satış ihtarları bu maddedeki içeriğe ek olarak yazılır.
- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.61](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-61): Ödeme emrinin borçluya tebliğ usulünü ve tebliğ süresini düzenler; 149/b'deki otuz ve yedi günlük sürelerin başlangıcı bu tebliğe bağlanır.
- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.62](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-62): Ödeme emrine itiraz hakkını düzenler; 149/b'deki yedi günlük itiraz süresinin içeriğini tamamlar.

## [İİK m.150 — Ödeme emrine itiraz](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150)

Bu madde, rehin hakkına dayalı (ipotekle) ilamsız takipte ödeme emrine karşı borçlu veya üçüncü kişinin itiraz süresini ve itirazın kapsamını düzenler; ayrıca ipoteğin iptali davası açılması halinde 72. maddenin kıyas yoluyla uygulanacağını öngörür. Maddenin uygulanması, ödeme emrinin tebliğinden başlayan yedi günlük süreyi ve rehin hakkının itiraz konusu yapılamayacağı kuralını kapsar. Madde, ödeme emrinin içeriğini, tebliğini ve itiraz usulünün ayrıntılarını (şekil, yer, sözlü veya yazılı itiraz) düzenlemez (m.60-66). Ödeme emrine itirazın iptali davası, itirazın kaldırılması ve bu yollardaki inceleme usulü de bu maddede değil, genel haciz yolunda ilgili maddelerde (m.67-70) ve m.150/a'da düzenlenir. Mal beyanı yükümlülüğü ile itirazın sebeplerine ilişkin ayrıntılar da bu maddenin kapsamı dışındadır (m.74, m.62).

### Ödeme emrine itiraz: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Ödeme emri**: Takip talebi üzerine icra dairesi tarafından borçluya gönderilen, borcu ödemeye ya da itiraz etmeye çağıran belgedir. İtiraz süresi bu belgenin tebliğiyle işlemeye başlar.
- **Rehin hakkı itirazı**: Ödeme emrine karşı borçlu ya da üçüncü kişinin, takibin dayanağı olan rehin hakkının varlığını, geçerliliğini veya kapsamını ileri sürmesidir. Bu madde uyarınca bu tür itiraz yapılamaz.
- **İpoteğin iptali davası**: İpotek hakkının geçersizliğinin mahkemece tespiti için açılan dava olup, bu maddede 72. maddedeki hükümlerin kıyas yoluyla uygulanmasına bağlanmıştır.

### Ödeme emrine itiraz: hangi şartlar aranır?

- Ödeme emrinin borçluya veya üçüncü kişiye usulüne uygun biçimde tebliğ edilmiş olması gerekir; tebliğ öncesinde yapılan itiraz bu süre içinde yapılmış sayılmaz.
- İtirazın, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde yapılması gerekir.
- İtiraz, takibin dayandığı rehin hakkının varlığına veya geçerliliğine yönelik olamaz; rehin hakkı itiraz konusu yapılamaz.
- İtiraz, takip konusu ipotek üzerinden yürütülen ilamsız takipte borçlu ya da ipotek veren üçüncü kişi tarafından yapılmalıdır.

### Ödeme emrine itiraz: hangi sonuçları doğurur?

- Borçlu veya üçüncü kişi yedi gün içinde itiraz ederse ödeme emri ile birlikte takip kendiliğinden durur.
- Yedi gün içinde itiraz yapılmazsa takip kesinleşir ve ipotek paraya çevrilmesi aşamasına geçilebilir.
- Rehin hakkı itiraz konusu yapılamadığından, ipoteğin geçerliliği itiraz yoluyla değil, ancak ipoteğin iptali davasıyla tartışılabilir.
- İpoteğin iptali davası açıldığında 72. madde hükümleri kıyas yoluyla uygulanır; bu durumda ilgili dava ve işlemler 72. maddeye göre yürütülür.
- Madde metninde itirazın sebepleri ayrıca sayılmadığı için borçlunun ileri süreceği sebepler bu maddeye değil, itirazın kapsamını düzenleyen genel hükümlere (m.62 ve devamı) bağlıdır.

### Borçlu ile üçüncü kişi (ipotek veren) arasındaki fark nedir?

- Asıl borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde borca ve diğer itiraz sebeplerine dayanarak itiraz edebilir.
- İpotek veren üçüncü kişi de aynı yedi günlük süre içinde itiraz edebilir; ancak bu madde uyarınca rehin hakkına yönelik itiraz yapamaz.

Sonuç: Her iki taraf için süre aynıdır; ancak üçüncü kişinin itirazı rehin hakkının kendisine yönelemez. İpotek veren itiraz etmemişse itirazın iptali davası yalnız itiraz eden borçluya karşı açılır (uygulama gösteriyor).

### Borca itiraz ile rehin hakkına itiraz arasındaki fark nedir?

- Borcun varlığı, sona ermesi, vadesi gelmemesi, zamanaşımı gibi sebeplere dayanan itiraz, yedi günlük süre içinde ileri sürülebilir.
- Rehin hakkının varlığını veya geçerliliğini hedef alan itiraz, bu madde uyarınca yapılamaz.

Sonuç: Rehin hakkı tartışılamadığından borçlu, takibi ipoteğin geçerliliği üzerinden durduramaz; bu tür iddialar ipoteğin iptali davasıyla ileri sürülebilir.

### Ödeme emrine itiraz: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Rehin hakkına karşı itiraz yapılabileceğini varsaymak; bu madde uyarınca rehin hakkı itiraz konusu yapılamaz.
- Süreyi tebliğ tarihinden değil, takip talebinin yapıldığı veya ödeme emrinin düzenlendiği tarihten saymak.
- İpoteğin iptali davasında 72. maddeyi doğrudan uygulamak yerine kıyas yoluyla uygulandığını gözden kaçırmak.
- Ödeme emrinin tebliğ edilmediği durumda yapılan itirazın süresinde yapılmış sayılacağını düşünmek; tebliğ öncesi itiraz geçersizdir.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Rehin hakkının itiraz konusu yapılamayacağı ve ipoteğin geçerliliğinin itiraz yoluyla değil, genel mahkemede açılan davayla tartışılabileceği kabul edilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2013/1717 E., 2015/895 K., 04.03.2015)
- İpotek bir sözleşmenin teminatı olarak verilmişse, icra mahkemesinin bu sözleşme ve ilgili belgeleri inceleme yetkisi bulunduğu ve bu incelemenin çerçevesinin ayrıca tartışıldığı görülmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2022/75 E., 2023/1011 K., 25.10.2023)
- Ödeme emrine itiraz edilmemesi halinde, ihtarnamenin ipotek borçlusuna ya da kredi sözleşmesindeki adrese usulüne uygun tebliğ edilip edilmediği kritik kabul edilmekte; tebliğ sorunları şikâyet yoluyla gündeme getirilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2022/1285 E., 2023/303 K., 05.04.2023; Hukuk Genel Kurulu, 2024/739 E., 2025/262 K., 30.04.2025)

### Nasıl ispat edilir?

- İtiraz süresinin işlemeye başlaması için ödeme emrinin tebliğinin usulüne uygun yapıldığını ispat yükü alacaklıdadır; tebliğ belgesi bu konudaki temel delildir.
- Borçlunun yedi gün içinde itiraz ettiğini ispat yükü borçludadır; itiraz dilekçesi veya icra tutanağı ile ispatlanır.
- Rehin hakkının geçerliliğine ilişkin iddiayı ileri süren taraf, bu konuyu ipoteğin iptali davası yoluyla ispatlamak zorundadır; itiraz yoluyla ileri sürülmesi mümkün değildir.
- Yedi günlük sürenin geçtiğinin ispatı alacaklıya aittir; itirazın süresinde yapılmadığı tebliğ tarihi ile belgelenir.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı Kanun m.72](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-72): İpoteğin iptali davası açıldığında kıyas yoluyla uygulanan hükümdür; bu dava sırasında takibin nasıl yürütüleceğini belirler.
- [2004 sayılı Kanun m.60](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-60): Ödeme emrinin içeriğini düzenler; itiraz hakkının ödeme emrinde bildirilmesi gerekir.
- [2004 sayılı Kanun m.62](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-62): Ödeme emrine itirazın süresini ve şeklini düzenler; bu maddedeki yedi günlük süre m.62 ile birlikte okunur.
- [2004 sayılı Kanun m.67](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-67): İtirazın iptali davasını düzenler; ödeme emrine itiraz edilen takipte alacaklının başvurabileceği yollardan biridir.
- [2004 sayılı Kanun m.68](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-68): İtirazın kaldırılması yolunu düzenler; alacaklının icra mahkemesine başvurabileceği diğer yoldur.
- 2004 sayılı Kanun m.150/a: Ödeme emrine itirazın incelenmesinin genel haciz yolundaki gibi olduğunu ve ipoteğe özgü inceleme kurallarını belirtir.

## [İİK m.150/A — İtirazın incelenmesi usulü ve hükümleri](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150a)

İcra ve İflas Kanunu'nun 150/a maddesi, ödeme emrine itirazın incelenmesinde genel haciz yolundaki hükümlerin uygulanacağını belirler. Madde, ipotek, cari hesap veya kredi açma sözleşmesi gibi bir akdin güvencesi olarak verilen ipoteklerde icra mahkemesinin inceleme yetkisini ve itirazın kaldırılması kararına karşı istinaf yoluna başvurulmasının sonuçlarını düzenler. Madde, ödeme emrine itiraz etme hakkını, itirazın iptali ve itirazın kaldırılması usullerinin ayrıntılarını bizzat düzenlemez; bu konular 62-72. maddelere yollama yoluyla uygulanır. Madde, ödeme emri ve itiraz süreleri ile borçlunun ödeme yükümlülüğünü düzenlemez (m. 58-61). İtirazın kaldırılmasında kredi kuruluşlarına özgü kesin kaldırma kuralı (m. 68/b) ve adi senette imza incelemesi (m. 68/a) ayrı maddelerde yer alır. Takibin iptali, taliki, menfi tespit ve istirdat davaları (m. 71-72) bu maddede değil, ilgili maddelerinde düzenlenmiştir.

### İtirazın incelenmesi usulü ve hükümleri: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Teminat amaçlı ipotek**: Bir cari hesap, işleyen kredi veya kredi açma sözleşmesinin güvencesi olarak kurulmuş ipoteği ifade eder. Bu niteliğe sahip ipotekte icra mahkemesinin incelemesi, yalnız senet ya da belgenin metnine değil, sözleşmeye ve ona bağlı belge zincirine uzanır.
- **Belge zinciri**: Sözleşmeye dayanılarak yapılan ödemeleri gösteren makbuz ve diğer belgelerin bütününü ifade eder. İcra mahkemesi bu belgeleri sözleşmeyle birlikte değerlendirir.
- **İtirazın kaldırılması**: Alacaklının, borçlunun ödeme emrine itirazının icra mahkemesince ortadan kaldırılmasını istemesidir. Bu yola başvurma süresi ve inceleme usulü genel haciz yolundaki hükümlere bağlıdır.
- **İstinaf teminatı**: İtirazın kaldırılması kararına karşı istinaf başvurusunda, borçlunun veya üçüncü kişinin takip konusu alacağın belirli bir oranında yatırdığı teminattır. Teminat yatırıldığında satış durur.
- **Adi belgede imza inkârı**: Sözleşme veya belgelerin adi yazılı olması hâlinde altındaki imzanın inkâr edilmesidir. Bu hâlde imzanın inkâr edene ait olup olmadığı 68/a esaslarına göre incelenir.

### İtirazın incelenmesi usulü ve hükümleri: hangi şartlar aranır?

- Ödeme emrine itiraz edilmiş olmalıdır ve itirazın incelenmesi genel haciz yolundaki hükümlere tabi olmalıdır.
- İpotek bir cari hesap, işleyen kredi veya kredi açma sözleşmesinin teminatı olarak verilmiş olmalıdır; bu hâlde icra mahkemesi sözleşme ve bağlı belgeleri 68. maddedeki esaslara göre inceleyebilir.
- Sözleşme veya belgeler adi yazılı ise ve altındaki imzalar açıkça inkâr edilmişse, icra mahkemesi imzanın inkâr edene ait olup olmadığını 68/a esaslarına göre inceler.
- İtirazın kaldırılması kararına karşı istinaf yoluna başvurulduğunda, borçlu veya üçüncü kişi takip konusu alacağın on beş yüzdesi kadar bir güvence bedelini yatırmalıdır; bu hâlde satış durur.
- İstinaf talebinin reddi hâlinde teminat, hükme gerek kalmaksızın alacaklıya tazminat olarak ödenir.

### İtirazın incelenmesi usulü ve hükümleri: hangi sonuçları doğurur?

- Teminat amaçlı ipotekte icra mahkemesi sözleşme ve bağlı belgeleri 68. madde esaslarına göre inceleyerek itirazın kaldırılması hakkında karar verir.
- Borçlunun sözleşme veya belgelerle kayıtsız şartsız borç ikrarında bulunduğu sonucuna varılırsa itiraz kaldırılır.
- Adi belgede imza inkâr edilmişse icra mahkemesi imzanın kime ait olduğunu 68/a esaslarına göre belirler.
- İtirazın kaldırılması kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilir; istinaf başvurusu yapan teminat yatırırsa satış durur.
- Teminat yatırılmadan istinaf yoluna başvurulursa satış durmaz.
- İstinafın reddi hâlinde yatırılan teminat, hükme gerek kalmaksızın alacaklıya tazminat olarak ödenir.
- Takibin iptali ve taliki, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarını düzenleyen kurallar bu hâlde de aynen veya kıyasen uygulanır.

### Genel haciz yolu ile teminat amaçlı ipotekli itirazın kaldırılması arasındaki fark nedir?

- Genel haciz yolunda icra mahkemesi, itirazın kaldırılmasında belgeleri sınırlı biçimde inceler.
- Teminat amaçlı ipotekte icra mahkemesi sözleşme ve belge zincirini 68. madde esaslarına göre inceler.

Sonuç: Sözleşme ve belge zinciri üzerinden daha geniş bir inceleme yapılabilir; borçlunun kayıtsız şartsız borç ikrarı tespit edilirse itirazın kaldırılmasına karar verilir.

### Senet imzası inkâr ile sözleşme belgeleri imzası inkâr arasındaki fark nedir?

- Adi belgede altındaki imza açıkça inkâr edilmiş ise imza incelemesi gerekir.
- İmza inkâr edilmemiş veya belge resmi ise imza incelemesi yapılmaz.

Sonuç: İnkâr edilen adi imzalarda 68/a usulü uygulanır; imzanın inkâr edene ait olup olmadığına göre karar verilir.

### Kredi kuruluşu alacağı ile diğer teminat amaçlı ipotek alacağı arasındaki fark nedir?

- Cari hesap veya işleyen krediler yönünden 68/b hükmü de burada uygulanır.
- Diğer alacaklarda 68/b hükmü uygulanmaz, genel esaslara dönülür.

Sonuç: Cari hesap ve işleyen kredilerde itirazın kesin kaldırılmasına ilişkin 68/b hükmü uygulama alanı bulur.

### İstinaf başvurusu yapan borçlu ile istinaf başvurusu yapmayan taraf arasındaki fark nedir?

- Istinaf başvurusunda bulunan borçlu veya üçüncü kişi, teminat yatırırsa satış durur.
- Teminat yatırmayan istinaf başvurusu sahibi için satış durmaz.

Sonuç: Teminatın yatırılması satışı durdurur; istinafın reddi hâlinde teminat alacaklıya tazminat olarak ödenir.

### İtirazın incelenmesi usulü ve hükümleri: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Teminat amaçlı ipotekte icra mahkemesinin incelemesini yalnız takip belgesiyle sınırlamak; sözleşme ve belge zincirini incelememek.
- Adi belgede imza inkârı hâlinde 68/a usulünü uygulamamak.
- Cari hesap veya işleyen kredi dışındaki alacaklarda 68/b hükmünü de uygulamak.
- İstinaf başvurusunda teminat yatırılmadığı hâlde satışın duracağını varsaymak.
- İstinaf teminatını hükme gerek olmadan alacaklıya ödenmiş saymamak; istinafın reddi hâlinde teminatın tazminat olarak ödeneceğini gözden kaçırmak.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Teminat amaçlı ipotekte icra mahkemesinin sözleşmeyi ve ödemeleri gösteren belgeleri 68. madde esaslarına göre inceleyerek borcun varlığına ilişkin kayıtsız şartsız ikrarı aradığı kabul edilmektedir.
- Cari hesap ve işleyen kredilerde itirazın kesin kaldırılmasına ilişkin 68/b hükmünün burada da uygulandığı kabul edilmektedir.

### Nasıl ispat edilir?

- Alacaklı, itirazın kaldırılmasını isterken ipotekle teminat altına alınan sözleşmenin varlığını ve ona bağlı belgeleri ortaya koymakla yükümlüdür.
- Sözleşme ve makbuzlar yazılı delillerdir; icra mahkemesi bu belgeler üzerinden borcun varlığını ve kayıtsız şartsız ikrarı değerlendirir.
- Adi belgede imzanın inkârı hâlinde imzanın alacaklıya veya borçluya ait olup olmadığı inceleme konusudur; ispat yükü 68/a uyarınca alacaklıdadır.
- İstinaf başvurusunda teminatın yatırıldığı, satışın durduğu ve istinafın reddi hâlinde teminatın alacaklıya ödendiği belgelerle gösterilmelidir.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.68](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-68): Teminat amaçlı ipotekte sözleşme ve belge zincirinin incelenme esaslarını gösterir; 150/a birinci fıkra bu esasların uygulanacağını belirtir.
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.68/a: Adi belgedeki imzanın inkâr edilmesi hâlinde icra mahkemesinin inceleme usulünü belirler.
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.68/b: Cari hesap ve işleyen kredilerde itirazın kesin kaldırılmasını düzenler; 150/a bağlamında da uygulanır.
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.149/a: İstinaf sürecinde teminat yatırılmasına ilişkin ikinci fıkra hükmü 150/a ikinci fıkrasında kıyas yoluyla uygulanır.
- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.62-72](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-62): Ödeme emrine itiraz ve itirazın incelenmesine ilişkin genel haciz yolu hükümleri, 150/a birinci fıkra ile bu maddeye uygulanır.

## [İİK m.150/B — Kiracılara haber verme](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150b)

İİK m.150/b, rehin konusu taşınmazın kiraya verilmiş olması hâlinde, takibin kesinleşmesini beklemeden kiracıların takipten haberdar edilmesini ve işleyecek kira bedellerinin icra dairesine ödenmesinin emredilmesini düzenler. Hükmün uygulanması, alacaklının talebine ve rehnin kiraya verilmiş bir taşınmaz olmasına bağlıdır. Kiracının ihtara rağmen kira paralarını icra dairesine yatırmamasının sonucunu da (356. madde hükmünün kıyasen uygulanması) kapsar. Maddenin kendisi, kira bedellerinin paraya çevirme sonrasında dağıtımını, rehin hakkının kira alacaklarına genişlemesini ve kiraya verenin ayrıca ilamsız tahliye yolunu düzenlemez; bu konular kanunun 132 ve 135. maddeleri ile Türk Medeni Kanunu'nun 863. maddesi ve ilgili icra hükümlerinde aranmalıdır.

### Kiracılara haber verme: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Kiraya verilmiş rehin**: Rehne konu olan taşınmazın, takip başlamadan önce veya takip sürerken bir kiracıya kiralanmış olmasıdır. Hükmün uygulanabilmesi için taşınmazın fiilen kiralanmış olması yeterli görünmektedir, ancak sözleşmenin geçerliliği ayrıca tartışılabilir.
- **İşleyecek kira**: Takibin başlamasından sonra doğacak, yani henüz vadesi gelmemiş kira bedelleridir. Hüküm bu alacakları icra dairesine yatırılmak üzere ayırır; geçmiş dönem kiralarına ilişkin bir düzenleme içermez.
- **Takipten haberdar etme**: İcra memurunun kiracıya takibin varlığını bildirmesidir. Bu bildirim, kiracının ödemeyi icra dairesine yapması gerektiğini öğrenmesini sağlar.
- **Üçüncü kişi konumundaki kiracı**: Rehin hakkı sahibi olmayan, ancak rehinli taşınmazı kullanan kiracıdır. Kiracı, rehin alacaklısıyla doğrudan borç ilişkisi içinde değildir; yükümlülüğü kiraya verene karşı olan kira borcundan doğar.

### Kiracılara haber verme: hangi şartlar aranır?

- Rehin konusu taşınmazın kiraya verilmiş olması bulunmalıdır.
- Alacaklının bu yönde talepte bulunması gerekir; icra memuru talep olmadan bu işlemi kendiliğinden yapmaz.
- İşlem takibin kesinleşmesini beklemeden yapılabilir; kesinleşme koşulu aranmaz.
- İcra memuru kiracıları takipten haberdar etmeli ve işleyecek kiraların icra dairesine ödenmesini emretmelidir.
- Bu işlem yapılsa bile 132 ve 135. maddelerdeki haklar ortadan kalkmaz; yani bu işlem rehin alacaklısının diğer haklarını sınırlamaz.

### Kiracılara haber verme: hangi sonuçları doğurur?

- Alacaklının talebi üzerine icra memuru, kiracıları takipten haberdar eder ve işleyecek kiraların icra dairesine ödenmesini emreder.
- Bu işlem yapılsa bile 132 ve 135. maddelerdeki haklar ortadan kalkmaz.
- Kiracı ihtara rağmen kira paralarını icra dairesine yatırmazsa hakkında 356. madde hükmü kıyasen uygulanır.
- Alacaklı talep etmezse icra memuru bu işlemi yapmak zorunda değildir ve kiracılar kiraya verene ödemeye devam edebilir.
- Kira bedelleri, rehinin paraya çevrilmesine kadar icra dairesinde muhafaza edilir.

### Takibin kesinleşmesi öncesi ile sonrası arasındaki fark nedir?

- Hüküm, takibin kesinleşmesini beklemeden uygulanabilir; alacaklının talebi yeterlidir.
- Genel kural olarak kiraların ödenmesi için takibin kesinleşmesi veya başka bir karar beklenmesi gerekebilir.

Sonuç: Kira bedelleri, takibin başlamasından itibaren icra dairesinde toplanmaya başlar ve kesinleşme gecikmesi kira akışını engellemez.

### İcra dairesine ödeme ile kiraya verene ödeme arasındaki fark nedir?

- Kiracı, emir gereği kira bedellerini icra dairesine yatırmak zorundadır.
- Emir verilmemişse kiracı kiraya verene ödeme yapabilir.

Sonuç: Emir verildikten sonra kiraya verene yapılan ödeme, kiracıyı borçtan kurtarmaz; kiracı icra dairesine yeniden ödeme yapmak zorunda kalabilir.

### Haberdar edilmiş kiracı ile ihtara uymayan kiracı arasındaki fark nedir?

- Kiracı ihtara uyar ve kira bedellerini icra dairesine yatırır.
- Kiracı ihtara rağmen kira paralarını yatırmaz.

Sonuç: Uymayan kiracı hakkında 356. madde hükmü kıyasen uygulanır; bu da kiracının sorumluluğunu ağırlaştırır.

### Kiracılara haber verme: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Alacaklının talebi olmadan icra memurunun bu işlemi kendiliğinden yapabileceğini varsaymak.
- Takibin kesinleşmesini beklemek gerektiğini düşünmek; oysa hüküm kesinleşme beklenmeden uygulanır.
- Kiraya verene yapılan ödemenin, icra dairesine yatırma yükümlülüğünü ortadan kaldırdığını kabul etmek.
- Hükmün, işleyecek kiralar dışında geçmiş dönem kiralarını da kapsadığını düşünmek.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Kira bedelleri, rehinin paraya çevrilmesine kadar icra dairesi tarafından muhafaza edilir; satış bedeli alacağı karşılamadığında kiraya verilen taşınmaz üzerindeki rehin hakkı kapsamında kiraya verene ödeme yapılması öngörülmektedir.
- Rehin alacaklısının talebi olmadan icra memurunun bu işlemi kendiliğinden yapması uygulamada kabul edilmemektedir.

### Nasıl ispat edilir?

- Rehin alacaklısı, taşınmazın kiraya verilmiş olduğunu ve talebini ispatlamakla yükümlüdür; kira sözleşmesi noter onaylı veya tarih ve imzası ikrar edilmiş adi yazılı belge ile gösterilebilir.
- Kiracının icra dairesine ödeme yapıp yapmadığı, icra dairesinin makbuz ve kayıtlarıyla ispatlanır.
- Kiracı ihtara rağmen ödeme yapmadığını savunuyorsa, bu savunmayı ödeme kayıtlarıyla ispat etmek zorundadır; aksi hâlde 356. madde hükmü uygulanır.
- Alacaklının talep ettiğine dair icra dosyasındaki yazılı talep belgesi, işlemin yapıldığını gösteren başlıca delildir.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.132](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-132): Bu maddede belirtilen haklar, 150/b uyarınca yapılan işlemle ortadan kalkmaz; 132. madde hükümleri saklıdır.
- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.135](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-135): Kiracının ve diğer ilgililerin haklarını saklı tutan bir madde olarak 150/b'deki işlemin sınırını belirler.
- [2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.356](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-356): Kiracı ihtara rağmen kira bedellerini icra dairesine yatırmazsa bu madde hükmü kıyasen uygulanır.
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.150/c: Rehin takibinin tapu siciline şerhini düzenler; 150/b ile birlikte takibin ön işlemlerini oluşturur.
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.150/d: Takip talebinden sonra satış hazırlıklarını düzenler; kira bedellerinin paraya çevrilme sürecinin bir parçasıdır.

## [İİK m.150/C — Tapu idaresine haber verme](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150c)

Düzenlenen konular, icra müdürünün tapu idaresine haber verme yükümlülüğü, tapu memurunun şerh işlemi ve şerhten sonra taşınmazı iktisap edenlere ödeme veya icra emri tebliğ edilmemesidir. Hüküm, ipotekli taşınmazın paraya çevrilmesi takibinde uygulanır. Kiraların icra dairesine ödenmesi (m.150/b), satış hazırlıkları ve kıymet takdiri (m.150/d), ödeme emri ve takibin yürütülmesi düzenlemez; bunlar ilgili diğer maddelerde yer alır. Takibin başlamasına ilişkin ayrıntılı usuller ile tapu sicilindeki diğer şerhlerin hukuki etkisi de bu maddenin kapsamı dışındadır.

### Tapu idaresine haber verme: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Şerh**: Tapu siciline, taşınmazla ilgili bir hukuki durumun kayıt altına alınmasıdır. Bu maddede şerh, ipoteğin paraya çevrilmesi takibinin başladığını tapu siciline görünür kılmak için kullanılır.
- **İpoteğin paraya çevrilmesi hakkındaki takip**: Alacaklının ipotek nedeniyle taşınmazın satışı yoluyla alacağını tahsil etmek için başlattığı ilamsız takiptir. Madde yalnız bu takip türüne uygulanır.
- **Tapu idaresi ve tapu memuru**: Tapu sicilini tutan ve şerh işlemini yapan kurumdur. Maddede haber verme görevi icra memuruna, şerh işlemi tapu memuruna verilmiştir.
- **İktisap**: Taşınmaz üzerinde mülkiyet veya başka bir aynî hak kazanmayı ifade eder. Maddedeki koruma, şerh tarihinden sonra iktisap edenler bakımından işler.

### Tapu idaresine haber verme: hangi şartlar aranır?

- Takibin ipoteğin paraya çevrilmesi hakkında olması gerekir; ilamsız takip türü olmayan işlemlerde madde uygulanmaz.
- İcra memurunun takibin başladığını tapu idaresine haber vermesi zorunludur.
- Tapu memurunun keyfiyeti taşınmazın siciline şerh vermesi gerekir.
- Şerh tarihinden sonra taşınmazı iktisap edenlere icra veya ödeme emri tebliğ edilmemesi gerekir; şerhten önce iktisap edenlere tebliğ yapılmalıdır.

### Tapu idaresine haber verme: hangi sonuçları doğurur?

- İcra memuru haber verme yükümlülüğünü yerine getirmelidir; bu görevin yapılmaması ilgililer bakımından hukuki sorumluluk doğurabilir.
- Tapu memurunun şerh vermesiyle, şerh tarihinden sonra taşınmazı iktisap edenlere icra veya ödeme emri tebliğ edilmez.
- Şerh tarihinden önce taşınmazı iktisap edenlere ödeme veya icra emri tebliğ edilmesi gerekir.
- Şerh tarihinden sonra iktisap edenler bakımından takip, emrin tebliği olmadan şerhle yürümeye devam eder.
- Madde ipotekli taşınmazın paraya çevrilmesi takibine özgüdür; diğer ilamsız takip türleri veya ilamlı takipler bakımından uygulanmaz.

### Şerhten önce iktisap eden ile şerhten sonra iktisap eden arasındaki fark nedir?

- Taşınmazı takibin başlamasından veya şerhten önce kazanan kişi, takipte muhatap olan ilgili üçüncü kişidir.
- Taşınmazı şerh tarihinden sonra kazanan kişi, şerhle korunan ve artık tebligat yapılmayan kesimdir.

Sonuç: Önceki iktisap edenlere ödeme veya icra emri tebliğ edilir; sonraki iktisap edenlere tebliğ edilmez ve takip onlara karşı şerhle yürür.

### Haber verme yükümlülüğü ile şerh işlemi arasındaki fark nedir?

- İcra memurunun tapu idaresine haber verme yükümlülüğü, takibin tapu tarafından bilinmesini sağlayan ön adımdır.
- Tapu memurunun şerh işlemi, bu bilginin tapu siciline yansıdığı ve üçüncü kişilere karşı sonuç doğuran adımdır.

Sonuç: Şerh verilmeden tebligattan kaçınma sonucu doğmaz; sonucun doğması için şerhin tapu siciline işlenmiş olması gerekir.

### Tapu idaresine haber verme: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Şerh tarihini takip tarihiyle karıştırmak; madde şerh tarihini esas alır, takip tarihini değil.
- Şerhten önce iktisap eden kişiye de tebligat yapılmayacağını sanmak; bu kişilere tebligat yapılmalıdır.
- İcra memurunun haber verme yükümlülüğünü şerh işleminin kendisiyle aynı kabul etmek; haber verme icra memuruna, şerh tapu memuruna aittir.
- Maddeyi ipotekli olmayan ilamsız takiplere veya ilamlı icraya uygulamak.

### Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

- Şerhten sonra iktisap edenlere tebligat yapılmaması, takibin devamı bakımından güvence sağlar; tebliğ yapılmamasının dayanağı şerh tarihi olarak tapu kaydının esas alınması gerektiği kabul edilmektedir.
- Tapu siciline şerh verilmemişse ya da şerhten önce iktisap söz konusuysa, ilgili kişiye ödeme veya icra emri tebliğ edilmesi gerektiği kabul edilmektedir.

### Nasıl ispat edilir?

- Şerhten sonra iktisap iddiasını ileri süren taraf, tapu kaydındaki şerh tarihini ve iktisap tarihini tapu sicil kayıtlarıyla ispatlamalıdır.
- Şerhin verilmiş olduğu tapu siciline ilişkin resmi kayıt ve tapu idaresinin yazısı, şerhin varlığını ispatlayan başlıca delillerdir.
- İcra memurunun haber verme yükümlülüğünü yerine getirdiğinin ispatı, dosya içindeki yazışmalar ve tapuya gönderilen bildirimle yapılır.
- Tebligat yapılmamasını savunan taraf, şerhin iktisaptan önce verildiğini kanıtlamakla yükümlüdür.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.150/b: Rehin konusu taşınmazın kiraya verilmesi halinde kiracılara bildirim ve kiraların icra dairesine ödenmesini düzenler; bu maddeyle birlikte uygulanır.
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.150/d: Takip talebi üzerine satış hazırlıklarını ve kıymet takdirini düzenler; şerh işlemiyle paralel yürüyen takip adımlarıdır.

## [İİK m.150/D — Satış hazırlıkları](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150d)

İcra dairesinin takip talebi üzerine, satışa hazırlık olarak yapacağı işlemleri düzenler: tapudan kayıt örneklerinin ve belediyeden imar durumunun getirtilmesi ile kıymet takdirinin takibin kesinleşmesini beklemeden yaptırılması. Hüküm, icra dairesinin satış hazırlığına kendiliğinden başlamasını öngören bir görev kuralıdır ve taşınmaz haczi bakımından uygulanır. Satış ilanı, şartname, artırma usulü, satış isteme süresi ve satışın zamanlaması maddede düzenlenmez; bunlar 2004 sayılı Kanun'un 123 ve izleyen maddelerinde yer alır. Kıymet takdirine itirazın usulü ve takdir edilen değerin ilana ve şartnameye yansıması da bu maddenin kapsamı dışındadır.

### Satış hazırlıkları: hangi kavramlar bilinmeli?

- **Satış hazırlıkları**: Taşınmazın satışa çıkarılabilmesi için icra dairesince yapılması gereken ön işlemlerin bütünüdür. Maddede sayılan iki belgenin getirtilmesi ve kıymet takdiri bu kapsamdadır. Satış ilanının yapılması bu aşamaya dahil değildir.
- **Kayıt örneği**: Tapu siciline kayıtlı taşınmazın tapu kaydına ilişkin örneğidir. İcra dairesi bunu tapudan doğrudan ister. Böylece taşınmazın malikliği, takyidatları ve üzerindeki hakların tespiti yapılır.
- **İmar durumu**: Taşınmazın bulunduğu yerdeki imar planına göre yapılaşma durumunu gösteren belgedir. Belediyeden getirtilir. Kıymet takdirinde taşınmazın kullanım ve değer bakımından dikkate alınmasını sağlar.
- **Kıymet takdiri**: Taşınmazın satış bedelinin esas alınacağı değerinin belirlenmesidir. Maddeye göre takibin kesinleşmesi beklenmeden yaptırılır. Takdir sonucu, satış artırma bedelinin alt sınırının hesaplanmasında kullanılır.
- **Takibin kesinleşmesi**: Ödeme emrine itiraz edilmemiş ya da itirazın kaldırılmış olması hâlinde takibin kesinleşmiş sayılmasıdır. Kıymet takdiri bu koşula bağlı tutulmamıştır; kesinleşme beklenmeden yapılabilir.

### Satış hazırlıkları: hangi şartlar aranır?

- Bir alacaklının takip talebinde bulunmuş olması gerekir.
- Takibin konusunun taşınmaz olması ve icra dairesinin satış hazırlığına bu takip talebi üzerine başlaması gerekir.
- Tapudan kayıt örneklerinin getirtilmesi gerekir.
- Belediyeden imar durumunun getirtilmesi gerekir.
- Kıymet takdirinin takibin kesinleşmesi beklenmeksizin yaptırılması gerekir.

### Satış hazırlıkları: hangi sonuçları doğurur?

- İcra dairesi takip talebi üzerine satış hazırlığına başlar ve bu işlemleri kendiliğinden yapar; alacaklının ayrıca bu yönde talepte bulunması şart değildir.
- Kıymet takdiri takibin kesinleşmesi beklenmeden yaptırılabilir.
- Takibin kesinleşmemiş olması kıymet takdirinin yapılmasına engel oluşturmaz.
- Maddede sayılan belgelerin getirtilmesi ve kıymet takdiri satış işleminin ön hazırlığıdır; bu işlemlerin yapılması satışın kesin yapılacağı anlamına gelmez.

### Takibin kesinleşmesi öncesi ile sonrası kıymet takdiri arasındaki fark nedir?

- Maddeye göre kıymet takdiri, takibin kesinleşmesini beklemeden yaptırılır. Bu aşamada henüz borçlu itiraz etmiş olabilir ya da itiraz süreci devam ediyor olabilir.
- Takibin kesinleşmesinden sonra yapılan satış hazırlığı, itirazın kaldırılması veya kesinleşmiş takip zemininde yürür. Kesinleşme, satış isteme ve satışa geçişin genel koşullarından biridir.

Sonuç: Kıymet takdiri, kesinleşme öncesinde yaptırılabilir. Takdirin yapılmış olması satışın kesinleşmiş takip şartına bağlanmasını engellemez; satışın yapılıp yapılmayacağı ayrıca belirlenir.

### Tapu kaydı ile imar durumu arasındaki fark nedir?

- Tapu kayıt örneği taşınmazın hukuki durumunu, yani malikliği ve tapu sicilindeki kayıtları gösterir.
- İmar durumu taşınmazın imar planındaki durumunu ve yapılaşma koşullarını gösterir.

Sonuç: İki belge farklı konuları kanıtlar ve birbirinin yerini tutmaz. Her ikisinin de satış hazırlığında getirtilmesi gerekir.

### Satış hazırlıkları: sık yapılan hatalar nelerdir?

- Kıymet takdirini takibin kesinleşmesine bağlamak; madde takibin kesinleşmesini beklemeden yaptırılmasını emreder.
- Satış hazırlığını alacaklının ayrı bir satış talebine bağlamak; madde icra dairesinin kendiliğinden başlamasını öngörür.
- Tapu kayıt örneği ile imar durumunu birbirinin yerine geçen belgeler saymak; her biri ayrı bir konuyu kanıtlar.
- Maddede yer almayan satış ilanı, şartname veya satış isteme süresini bu hükme bağlamak; bunlar başka maddelerde düzenlenmiştir.

### Nasıl ispat edilir?

- Satış hazırlığının başlatılmasını isteyen alacaklı, takip talebinin varlığını ve taşınmazın takip konusu olduğunu takip dosyası ile ortaya koyar.
- Kayıt örneği tapu sicilinden, imar durumu belediyeden getirtilen resmi belgelerle ispat edilir.
- Kıymet takdirinin takibin kesinleşmesinden önce yapıldığına ilişkin itiraz varsa, bunun usule aykırılık olmadığını icra dairesi takibin dosya kayıtlarıyla gösterir.

### Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

- [2004 sayılı Kanun m.123](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-123): Taşınmazların satış isteme süresini ve dairenin satışı yapma süresini düzenler; bu madde ile birlikte satış hazırlığının zaman çerçevesini oluşturur.
- [2004 sayılı Kanun m.124-125](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-124): Artırma şartnamesinin hazırlanmasını düzenler; 150/d'de getirtilen kayıt örneği ve imar durumu şartnamenin içeriğinde kullanılır.
- [2004 sayılı Kanun m.126-127](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-126): Satış ilanını ve ilanın tebliğini düzenler; kıymet takdiri ilanda ve şartnamede esas alınacak değeri oluşturur.

## Süreler

| Süre | Madde | Hüküm |
|---|---|---|
| Yedi gün | [m.146](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-146) | Yedi gün içinde itiraz olunmaz ve 1 numaralı bendde yazılı müddet içinde borç ödenmezse rehnin satılacağı bildirilir. |
| yedi gün | [m.147](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-147) | Bu takdirde, borçluya mal beyanında bulunması için yedi gün mühlet verilir. |
| otuz gün | [m.149](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149) | Bu icra emrinde borcun otuz gün içinde ödenmesi ve bu müddet içinde borç ödenmez ve icra mahkemesinden icranın geri bırakılmasına dair bir karar getirilmezse, alacaklının taşınmazın satışını istiyebileceği bildirilir. |
| otuz gündür | [m.149/B](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149b) | Ödeme müddeti otuz gündür. |
| Yedi gün | [m.149/B](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-149b) | Yedi gün içinde itiraz olunmaz ve 1 numaralı bendde yazılı müddet içinde borç ödenmezse alacaklının taşınmazın satışını istiyebileceği bildirilir. |
| yedi gün | [m.150](https://www.hukuksalegitim.com/mevzuat/2004-sayili-icra-ve-iflas-kanunu/madde-150) | (Değişik: 18/2/1965-538/71 md.) Borçlu veya üçüncü şahıs ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itirazda bulunabilirler. |

## Konuda geçen kararlar

- Hukuk Genel Kurulu, 2024/739 E., 2025/262 K., 30.04.2025 (m.150)
- Hukuk Genel Kurulu, 2023/933 E., 2023/1152 K., 29.11.2023 (m.149)
- Hukuk Genel Kurulu, 2022/75 E., 2023/1011 K., 25.10.2023 (m.145, m.150)
- Hukuk Genel Kurulu, 2021/997 E., 2023/801 K., 13.09.2023 (m.145)
- Hukuk Genel Kurulu, 2022/1285 E., 2023/303 K., 05.04.2023 (m.149, m.150)
- Hukuk Genel Kurulu, 2021/59 E., 2023/233 K., 22.03.2023 (m.145, m.149)
- Hukuk Genel Kurulu, 2017/749 E., 2021/992 K., 14.09.2021 (m.150)
- Hukuk Genel Kurulu, 2013/1717 E., 2015/895 K., 04.03.2015 (m.148, m.150)
- Hukuk Genel Kurulu, 2008/72 E., 2008/36 K., 30.01.2008 (m.149)
- 11. Hukuk Dairesi, 2024/2873 E., 2024/4248 K., 23.05.2024 (m.147)
- 11. Hukuk Dairesi, 2022/5955 E., 2024/2421 K., 25.03.2024 (m.147)
- 8. Hukuk Dairesi, 2013/11744 E., 2013/18378 K., 05.12.2013 (m.145, m.146, m.147)
- Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi, 2021/1282 E., 2023/1067 K., 06.07.2023 (m.149)
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi, 2020/1396 E., 2023/678 K., 22.06.2023 (m.148)
- Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi, 2023/1032 E., 2023/1207 K., 19.06.2023 (m.149)
- Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi, 2021/1028 E., 2022/1263 K., 28.06.2022 (m.145, m.146, m.147)
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2021/1573 E., 2022/58 K., 20.01.2022 (m.148)
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2021/1229 E., 2021/1250 K., 04.11.2021 (m.148)
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2020/2350 E., 2021/221 K., 18.02.2021 (m.148)
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 2020/2109 E., 2020/2211 K., 24.12.2020 (m.148)
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi, 2019/2737 E., 2020/156 K., 05.02.2020 (m.150)

---

Bu konudaki maddelerde bilinen en yeni değişiklik: 21.02.2007 (m.149/A).
Bu metin eğitim amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Bağlayıcı olan madde metnidir; alıntılarken maddenin güncel hâlini teyit edin.
Kaynak: https://www.hukuksalegitim.com/konu/icra-ve-iflas-hukuku/tasinir-rehninin-paraya-cevrilmesi-ve-ipotegin-paraya-cevrilmesi