1. İlk Türk Devletleri

Özgün soru denemeleri, konu özeti ve sınav taktikleri.

Konu Hakkında Hızlı Bilgi

Konu Özeti: Önemli Nokta 1: Doğru cevap D seçeneğidir. Soruda Kavimler Göçü'nün Avrupa'daki sonuçlarından biri olmayanın bulunması istenmektedir. Kavimler Göçü'nün sonuçları arasında "Avrupa'da krallık rejimi zayıflamış, feodalite (derebeylik) ortaya çıkmıştır." ifadesi yer almaktadır. Dolayısıyla, D seçeneğinde belirtilenin aksine, merkezi krallıkların otoritesi zayıflamış ve feodalite rejimi güçlenerek ortaya çıkmıştır. Bu nedenle bu ifade, Kavimler Göçü'nün bir sonucu olarak gösterilemez. Diğer seçeneklerin incelenmesi: A) Roma İmparatorluğu'nun siyasi bütünlüğünü yitirerek Doğu ve Batı olarak ikiye ayrılması: Bu ifade doğrudur. Kavimler Göçü'nün bir sonucu olarak Roma İmparatorluğu 395'te Doğu ve Batı olarak ikiye ayrılmıştır. B) Kıtanın etnik haritasının yeniden şekillenmesi ve günümüz Avrupa milletlerinin temellerinin atılması: Bu ifade doğrudur. Kavimler Göçü ile Avrupa'nın etnik yapısı değişmiş ve yeni devletlerin temelleri atılmıştır. C) Türk kültürünün Avrupa'ya taşınması ve bölgede yeni bir Türk siyasi teşekkülünün kurulması: Bu ifade doğrudur. Avrupa'da bir Hun devleti kurulması, hem Türk kültürünün taşındığını hem de yeni bir siyasi teşekkül kurulduğunu gösterir. E) Kilisenin dogmatik öğretilerini temel alan skolastik düşüncenin egemen bir zihniyet haline gelmesi: Bu ifade doğrudur. Kilisenin etkisiyle Avrupa'da skolastik düşünce egemen olmuştur. Önemli Nokta 2: Soruda, İslamiyet öncesi Türk devletlerindeki meclisin özellikleri ve üyeleri verilerek bu meclisin adı sorulmaktadır. Türk devletlerinde siyasi, askeri ve ekonomik kararların alındığı, her türlü devlet işinin görüşülüp karara bağlandığı meclise Kurultay (Toy/Keneş) adı verilmiştir. Son sözün hükümdara ait olması sebebiyle kurultay bir danışma meclisi niteliğindedir. Kurultaya katılma hakkı olanlara Toygun denilir; Hatun (Katun) ile Boy Beyleri de kurultay üyeleri arasında yer alır. Bu bilgiler soruda verilen tanım ile örtüşmektedir. Diğer seçeneklere bakıldığında; Ayuki hükümet, İl devlet, Aygucı vezir, Buyruk ise bakan anlamına gelir. Bu kavramlar meclisin kendisini değil, devletin farklı organlarını veya görevlilerini tanımladığı için doğru cevap değildir. Önemli Nokta 3: İslamiyet öncesi Türklerde toplum yapısı Oguş (aile), Urug (aileler birliği), Boy (ok), Bodun (millet) ve İl (devlet) şeklinde birbirine bağlıdır. Bu yapının temelinde kan bağı ve herkesin uymak zorunda olduğu yazısız hukuk kuralları olan "töre" yer alır. Sınıf ayrımı ve feodalite yoktur; toplumsal dayanışma töre ve aile bağıyla sağlanır.

Örnek Çıkmış Sorular

Soru 1

Asya Hun Devleti’nin dağılmasının ardından Balamir liderliğindeki Hunların Karadeniz’in kuzeyine yönelmesiyle başlayan ve dünya tarihinin en büyük kitlesel göç hareketlerinden biri olarak kabul edilen Kavimler Göçü (375), özellikle Avrupa’nın siyasi, sosyal ve etnik yapısında köklü değişimlere yol açmıştır. Aşağıdakilerden hangisi, bu göç hareketinin Avrupa'daki sonuçlarından biri olarak gösterilemez?

A)Roma İmparatorluğu'nun siyasi bütünlüğünü yitirerek Doğu ve Batı olarak ikiye ayrılması

B)Kıtanın etnik haritasının yeniden şekillenmesi ve günümüz Avrupa milletlerinin temellerinin atılması

C)Türk kültürünün Avrupa'ya taşınması ve bölgede yeni bir Türk siyasi teşekkülünün kurulması

D)Merkezi krallıkların otoritesinin artmasıyla birlikte feodalite (derebeylik) rejiminin zayıflayarak ortadan kalkması

E)Kilisenin dogmatik öğretilerini temel alan skolastik düşüncenin egemen bir zihniyet haline gelmesi

Çözüm

Doğru cevap D seçeneğidir. Soruda Kavimler Göçü'nün Avrupa'daki sonuçlarından biri olmayanın bulunması istenmektedir. Kavimler Göçü'nün sonuçları arasında "Avrupa'da krallık rejimi zayıflamış, feodalite (derebeylik) ortaya çıkmıştır." ifadesi yer almaktadır. Dolayısıyla, D seçeneğinde belirtilenin aksine, merkezi krallıkların otoritesi zayıflamış ve feodalite rejimi güçlenerek ortaya çıkmıştır. Bu nedenle bu ifade, Kavimler Göçü'nün bir sonucu olarak gösterilemez. Diğer seçeneklerin incelenmesi: A) Roma İmparatorluğu'nun siyasi bütünlüğünü yitirerek Doğu ve Batı olarak ikiye ayrılması: Bu ifade doğrudur. Kavimler Göçü'nün bir sonucu olarak Roma İmparatorluğu 395'te Doğu ve Batı olarak ikiye ayrılmıştır. B) Kıtanın etnik haritasının yeniden şekillenmesi ve günümüz Avrupa milletlerinin temellerinin atılması: Bu ifade doğrudur. Kavimler Göçü ile Avrupa'nın etnik yapısı değişmiş ve yeni devletlerin temelleri atılmıştır. C) Türk kültürünün Avrupa'ya taşınması ve bölgede yeni bir Türk siyasi teşekkülünün kurulması: Bu ifade doğrudur. Avrupa'da bir Hun devleti kurulması, hem Türk kültürünün taşındığını hem de yeni bir siyasi teşekkül kurulduğunu gösterir. E) Kilisenin dogmatik öğretilerini temel alan skolastik düşüncenin egemen bir zihniyet haline gelmesi: Bu ifade doğrudur. Kilisenin etkisiyle Avrupa'da skolastik düşünce egemen olmuştur.

Soru 2

İslamiyet öncesi Türk devletlerinde, kağanın başkanlığında toplanan, hatun (katun) ve boy beylerinin de “toygun” sıfatıyla doğal üye olarak katıldığı, siyasi, askeri ve ekonomik meselelerin müzakere edildiği bir meclis bulunmaktaydı. Her ne kadar son söz kağana ait olduğundan bir danışma organı niteliği taşısa da, bu yapı devlet yönetiminde merkezi bir role sahip olup federal yönetim anlayışını destekler nitelikteydi. Bu devlet yapısı içinde hükümet işlevini gören organ ise “ayuki” olarak adlandırılıyordu. Buna göre, parçada temel işlevleri ve üyeleri tanımlanan meclise verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Soru 3

İslamiyet öncesi Türk toplum yapısında "Oguş" olarak adlandırılan en küçük birimden başlayarak devlet (İl) yapısına kadar uzanan hiyerarşik bir düzen mevcuttur. Bu yapıda toplumsal birlikteliğin sağlanmasında aşağıdakilerden hangisi en temel dayanaktır?

Devamını Görmek İster misin?

Tüm soruların çözümlerine, yapay zeka destekli konu anlatımlarına ve akıllı denemelere erişmek için ücretsiz kayıt ol.