CMK Madde 90Yakalama ve yakalanan kişi hakkında yapılacak işlemler

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 25.05.2005

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, Ceza Muhakemesi Kanunu'nda kişi özgürlüğüne ilişkin koruma tedbirlerinden yakalamanın hangi hallerde ve kimler tarafından yapılabileceğini, kolluk görevlisinin yetkisinin sınırını, yakalanan kişiye haklarının bildirilmesini ve kolluğun Cumhuriyet savcısını bilgilendirme yükümlülüğünü düzenler. Madde, herkesin suçüstü hallerinde geçici yakalama yapabilmesi, kolluğun kendi yetkisi ve şikâyete bağlı suçlarda yakalama ilişkisini kapsar.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Aşağıda belirtilen hâllerde, herkes tarafından geçici olarak yakalama yapılabilir:

a)Kişiye suçu işlerken rastlanması.

b)Suçüstü bir fiilden dolayı izlenen kişinin kaçması olasılığının bulunması veya hemen kimliğini belirleme olanağının bulunmaması.

(2)Kolluk görevlileri, tutuklama kararı veya yakalama emri düzenlenmesini gerektiren ve gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde; Cumhuriyet savcısına veya âmirlerine derhâl başvurma olanağı bulunmadığı takdirde, yakalama yetkisine sahiptirler.

(3)Soruşturma ve kovuşturması şikâyete bağlı olmakla birlikte, çocuklara, beden veya akıl hastalığı, malûllük veya güçsüzlükleri nedeniyle kendilerini idareden aciz bulunanlara karşı işlenen suçüstü hallerinde kişinin yakalanması şikâyete bağlı değildir.

(4)(Değişik: 25/5/2005 – 5353/7 md.) Kolluk, yakalandığı sırada kaçmasını, kendisine veya başkalarına zarar vermesini önleyecek tedbirleri aldıktan sonra, yakalanan kişiye kanunî haklarını derhal bildirir.

(5)(Değişik: 25/5/2005 – 5353/7 md.) Birinci fıkraya göre yakalanıp kolluğa teslim edilen veya ikinci fıkra uyarınca görevlilerce yakalanan kişi ve olay hakkında Cumhuriyet savcısına hemen bilgi verilerek, emri doğrultusunda işlem yapılır.

(6)Yakalama emrine konu işlemin yerine getirilmesi nedeniyle yakalama emrinin çıkarılma amacının ortadan kalkması durumunda mahkeme, hâkim veya Cumhuriyet savcısı tarafından yakalama emrinin derhâl iadesi istenir.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(2)
  1. 25.05.20054. fıkra 25.05.2005 tarihinde 5353 sayılı Kanunla değiştirildi
  2. 25.05.20055. fıkra 25.05.2005 tarihinde 5353 sayılı Kanunla değiştirildi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(1)

Bu maddeye atıf yapanlar

Bu maddede geçen tanımlar(3)
Soruşturma
Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyi
Kovuşturma
İddianamenin kabulüyle başlayıp, hükmün kesinleşmesine kadar geçen evreyi
Suçüstü
1. İşlenmekte olan suçu, 2. Henüz işlenmiş olan fiil ile fiilin işlenmesinden hemen sonra kolluk, suçtan zarar gören veya başkaları tarafından takip edilerek yakalanan kişinin işlediği suçu, 3. Fiilin pek az önce işlendiğini gösteren eşya veya delille yakalanan kimsenin işlediği suçu

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

326 karar arasından seçildi
  1. Ceza Genel Kurulu E.2025/438 K.2025/504 T.2025-11-25
    Ceza Genel KuruluBozmaYerleşik içtihat
    , kolluk ve hatta üçüncü kişiler (5271 sayılı Kanun'un 90. maddesi hükmü uyarınca, suçüstü hâlinde 'Herkes' tarafından geçici olarak yakalama yapılabilir) bile, 'Delil takdiri' yapabilirken, işi bu olan hâkimin, delil takdirine giremeyeceği görüşü kabul edilemez.
  2. Ceza Genel Kurulu E.2023/594 K.2024/294 T.2024-10-09
    Ceza Genel KuruluOnamaYerleşik içtihat
    Yakalama ve yakalanan kişi hakkında yapılacak işlemleri düzenleyen CMK’nın 90/4. maddesi gereğince kolluğun yakaladığı kişinin kaçmasını, kendisine ya da başkalarına zarar vermesini engelleyecek tedbirleri alma yetkisi bağlamında kişinin yakalanmasından sonra yaptığı "kaba üst araması"nın, PVSK'nın suç tarihinde yürürlükte bulunan "Durdurma ve kimlik sorma" başlıklı 4/A-ç bendinde belirtilen ve Adlî ve Önleme Aramaları Yönetmeliği'nin suç tarihinde yürürlükte bulunan "Durdurma, durdurma sonrası kontrol ve arama işlemleri" başlıklı 27/6-a maddesinde zikredilen "yoklama biçiminde kontrol"ün,
  3. 6. Ceza Dairesi · E. 2022/8037 · K. 2024/3724 · T. 20.03.2024
    Daire kararıOnama
    , kolluk ve hatta üçüncü kişiler ( 5271 sayılı Kanun'un 90. maddesi hükmü uyarınca, suçüstü halinde “herkes” tarafından geçici olarak yakalama yapılabilir. ) bile, “delil takdiri” yapabilirken, işi bu olan hâkimin, delil takdirine giremeyeceği görüşü kabul edilemez.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddenin ders anlatımı

  • Koruma Tedbirleri
    Ceza Muhakemesi Hukuku · 4 Koruma Tedbirleri - 1 · 0:00
Ders videosunu platformda izle

Bu maddeye özel soru

Ceza Muhakemesi Hukuku

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre yakalama ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Suçüstü bir fiilden dolayı izlenen kişinin kaçma olasılığının bulunması halinde yalnızca kolluk kuvvetleri geçici yakalama yetkisine sahiptir.
  2. B) Soruşturma ve kovuşturması şikayete bağlı olan ancak çocuklara karşı işlenen suçüstü hallerinde yakalama için şikayet aranmaz.
  3. C) Suçüstü bir fiilden dolayı izlenen kişinin kimliğinin hemen belirlenmesi olanağı bulunmuyorsa herkes geçici yakalama yetkisine sahiptir.
  4. D) Kolluk, yakalandığı sırada kaçmasını önleyecek tedbirleri aldıktan sonra, yakalanan kişiye kanuni haklarını derhal bildirir.
  5. E) Geçici yakalama yetkisine sahip olanlar tarafından yakalanıp kolluğa teslim edilen kişi hakkında Cumhuriyet savcısına bilgi verilir.

Bu maddeyle ilgili 8 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl