TBK Madde 198I. Bağlı hak ve borçlar
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, borcun dış üstlenilmesinde borçlu değişse bile alacaklının borçlunun kişiliğine özgü olmayan bağlı haklarının (teminat, faiz, cezai şart, sözleşme ihlalinden doğan tazminat gibi) saklı kalmasını düzenler. Ayrıca rehin veren üçüncü kişi ile kefilin, borcun üstlenilmesi karşısında sorumluluklarının devamının yazılı rızaya bağlanmasını kapsar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Borçlu değişmiş olsa bile, alacaklının borçlunun kişiliğine özgü olanlar dışındaki bağlı hakları saklı kalır.
Bununla birlikte borcun güvencesi olarak rehin veren üçüncü kişinin ve kefilin sorumlulukları, ancak onların borcun üstlenilmesine yazılı olarak rıza göstermeleri hâlinde devam eder.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 176 nci maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 197 nci maddesinde, borçlunun değişmesinin, bağlı hak ve borçlar üzerindeki etkisi düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 176 nci maddesinin kenar başlığında kullanılan "III. Borçlunun değişmesinin hükmü / 1. Borcun ferileri" şeklindeki ibare, Tasarıda "C. Borçlunun değişmesinin sonuçları /1. Bağlı hak ve borçlar" şeklinde değiştirilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 176 nci maddesinin birinci fıkrasında kullanılan "müteferri hak lar" şeklindeki ibare, Tasarıda "bağlı haklar" şeklinde değiştirilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 176 nci maddesinin ikinci fıkrasında, aynı borç için rehin veren üçüncü kişi ve kefilin, borcun üstlenilmesine razı oldukları takdirde, sorumluluklarının devam ede ceği öngörülmekte; ancak bu rızanın şekline ilişkin bir açıklık bulunmamaktadır. Tasarının 197 nci maddesinin ikinci fıkrasında ise, bu rızanın yazılı şekilde verilmesi, rehin veren üçüncü kişi ve ke filin, borcun üstlenilmesinden sonra da alacaklıya karşı sorumluluklarının devam etmesinin geçerlilik koşulu olarak öngörülmektedir.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Rıza
- Bağlı haklar
- Borçlunun kişiliğine özgü bağlı haklar
- Dış üstlenme
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.