TBK Madde 205A. Sözleşmenin devri
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, bir borç ilişkisinde taraf olan kişinin bu sıfatını, devralanla ve sözleşmede kalan taraf arasındaki anlaşmayla bir üçüncü kişiye devretmesini düzenler. Devrin tanımını, izne veya onaya dayanan devir anlaşmasını, devrin şekline bağlılığını ve kanundan doğan halefiyet ile özel hükümlerin saklılığını kapsar. Borcun üstlenilmesi, alacağın devri ve sözleşmeye katılma maddede düzenlenmez (m.195, m.183 vd., m.206).
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Sözleşmenin devri, sözleşmeyi devralan ile devreden ve sözleşmede kalan taraf arasında yapılan ve devredenin bu sözleşmeden doğan taraf olma sıfatı ile birlikte bütün hak ve borçlarını devralana geçiren bir anlaşmadır.
Sözleşmeyi devralan ile devreden arasında yapılan ve sözleşmede kalan diğer tarafça önceden verilen izne dayanan veya sonradan onaylanan anlaşma da, sözleşmenin devri hükümlerine tabidir.
Sözleşmenin devrinin geçerliliği, devredilen sözleşmenin şekline bağlıdır.
Kanundan doğan halefiyet hâlleri ile diğer özel hükümler saklıdır.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununda yer verilmeyen, "A. Sözleşmenin devri" kenar başlıklı yeni bir maddedir. Tasarının dört fıkradan oluşan 204 üncü maddesinde, sözleşmenin devri düzenlenmektedir. Bu sözleşmeyle, devir konusu sözleşmeden doğan bütün haklar ve borçlar bir üçüncü kişiye devredilmektedir. Maddenin birinci fıkrasında, sözleşmenin devri, sözleşmeyi devralan ile devreden ve sözleşmede kalan taraf arasında yapılan ve devredenin bu sözleşmeden doğan taraf olma sıfatı ile birlikte bütün hak ve borçlarını devralana geçiren bir anlaşma olarak tanımlanmaktadır. - 9 8 - Maddenin ikinci fıkrasında, sözleşmeyi devralan ile devreden arasında yapılan ve sözleşmede kalan diğer tarafça önceden verilen izne dayanan veya sonradan onaylanan anlaşma ile de sözleşmenin devrinin gerçekleşebileceği belirtilmektedir. Maddenin üçüncü fıkrasında, sözleşmenin devrinin geçerliliğinin, devredilen sözleşmenin şek line bağlı olduğu ifade edilmektedir. Alacağın devrinde âdi yazılı şeklin yeterli olmasına ve borcun dış üstlenilmesinde ise, her hangi bir geçerlilik şekli aranmamasına karşılık, sözleşmenin devri, sözleşmenin tarafı olma hukukî konumunun bir bütün olarak devir konusu yapıldığı göz önünde tu tularak, devir konusu sözleşmeyle aynı geçerlilik şekline bağlı tutulmuştur. Maddenin son fıkrasında ise, kanundan doğan halefiyet hâlleri ile diğer özel hükümlerin saklı olduğu belirtilmiştir.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Devralan
- Devreden
- Sözleşmenin devri
- Kanundan doğan halefiyet
- Önceden verilen izin ve sonradan onay
- Sözleşmede kalan taraf
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
51 karar arasından seçildi- 15. Hukuk Dairesi · E. 2018/572 · K. 2018/3178 · T. 12.09.2018Daire kararıBozma
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 205. maddesine göre sözleşmenin devri, bir sözleşmenin hak ve borçlarıyla birlikte bir başkasına devredilmesini ifade eder.
- 13. Daire · E. 2022/2299 · K. 2022/2673 · T. 15.06.2022Daire kararıBozma
Sözleşmenin devri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 205. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, sözleşmeyi devralan ile devreden ve sözleşmede kalan taraf arasında yapılan ve devredenin bu sözleşmeden doğan taraf olma sıfatı ile birlikte bütün hak ve borçlarını devralana geçiren bir anlaşmadır.
- Hukuk Genel Kurulu E.2015/2887 K.2017/1751 T.2017-12-13Hukuk Genel KuruluBozma
01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 205’inci maddesinde iş yeri devrini, 429’uncu maddesinde ise iş sözleşmesinin devrini açıkça düzenlemiştir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Alacaklı Kaya, borçlu Berk’ten olan 100.000 TL alacağını Deniz’e devretmiştir. Bir hafta sonra aynı Kaya, Deniz ile bir sözleşme yaparak "Berk ile arasındaki tüm kira sözleşmesi ilişkisini" Deniz’e devretmiştir. "Alacağın devri" ile "sözleşmenin devri" kurumlarının bir olayda çakışması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A) Alacağın devri için borçlu Berk’in rızası gerekmezken; sözleşmenin devri için Berk’in rızası şarttır.
- B) Alacağın devrinde sadece "aktif" (alacak) el değiştirirken; sözleşmenin devrinde tüm hak ve borçlar bir bütün olarak devredilir.
- C) Sözleşmenin devri yapıldığı anda alacağın devri sözleşmesi kendiliğinden hükümsüz hale gelir.
- D) Alacağın devri sözleşmesinin geçerliliği yazılı şekle tabiyken; sözleşmenin devri asıl sözleşmenin şekline tabi olabilir.
- E) Sözleşmenin devrinde Deniz, Berk’in hem alacaklısı hem de kiraya vereni (borçlusu) haline gelir.