HMK Madde 100İnceleme ve karar
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, eski hâle getirme talebinin hangi merci tarafından ve hangi usulle inceleneceğini ve talebin kabulü hâlinde hangi işlemlerin geçersiz olacağının kararda nasıl belirtileceğini düzenler. Ön sorunlar usulünün ilk derece mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri bakımından, temyiz usulünün ise Yargıtay bakımından uygulanacağını söyler. Talebin kabulünün hangi işlemleri etkilediği ve ıslahla giderilebilen işlemlerin ayrı tutulması da maddenin konusudur.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)İlk derece mahkemeleri veya bölge adliye mahkemelerinde eski hâle getirme talebi, ön sorunlar hakkındaki usule; Yargıtayda ileri sürülecek eski hâle getirme talebi ise temyiz usulüne göre yapılır ve incelenir.
(2)Mahkeme, eski hâle getirme talebinin kabulü hâlinde, hangi işlemlerin geçersiz hâle geldiğini kararında belirtir. Islahla geçersiz kılınamayan işlemler, eski hâle getirme talebinden de etkilenmez.
Madde gerekçesi
Eski hâle getirme talebinin görevli ve yetkili merci tarafından nasıl inceleneceği düzenlenmiştir. 1086 sayılı Kanunun 170 inci maddesi hükmü esas alınmış, ancak bölge adliye mahkemelerine yapılacak eski hâle getirme taleplerinin ne şekilde inceleneceği de, hükümde belirtilmiştir. Buna göre, ilk derece mahkemelerinde ve bölge adliye mahkemelerinde ileri sürülen eski hâle getirme talepleri, ön sorun hakkındaki usule göre; Yargıtayda ileri sürülecek eski hâle getirme talepleri ise temyiz usulüne göre yapılır ve incelenir. Maddenin ikinci fıkrası ile, 1086 sayılı Kanunun 172 nci maddesi hükmü aynen kabul edilmiş, ancak ifadesi değiştirilerek daha kolay anlaşılması sağlanmak istenmiştir. Buna göre, eski hâle getirme talebinin kabulü hâlinde, bu karardan etkilenip geçersiz hâle gelen işlemleri, mahkeme tespit edip kararında gösterecektir. Ayrıca, ıslahla geçersiz kılınamayan işlemler, eski hâle getirme talebinden etkilenmeyecek ve bu yolla geçersiz kılınamayacaktır.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Eski hâle getirme
- Islah
- Geçersiz hâle gelen işlemler
- Ön sorun usulü
- Temyiz usulü
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
21 karar arasından seçildi- 2. Hukuk Dairesi · E. 2022/8474 · K. 2022/10463 · T. 14.12.2022Daire kararıOnama
buna ilişkin rapor ve ölüm belgelerinin ibraz edildiği, davalı asilin bölge adliye mahkemesi kararından ve avukatının vefatından ... haberdar olduğu yönündeki beyanları hep birlikte değerlendirildiğinde, davalı tarafın elde olmayan sebeple hükmü yasal süresi içerisinde temyiz edemediği, talebin 6100 sayılı Kanun’un 97. maddedeki koşulları taşıdığı anlaşılmakla, anılan Kanun’un 100. maddesi uyarınca davalı tarafın temyiz süresine ilişkin eski hale getirme talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
- 7. Hukuk Dairesi · E. 2024/4794 · K. 2025/3054 · T. 17.06.2025Daire kararıRet
6100 sayılı Kanun'un 95 ile 100. maddeleri arasında eski hâle getirme düzenlenmiştir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre, eski hale getirme ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A) Mahkeme talebi haklı bulursa teminatla icranın geri bırakılmasına karar verebilir.
- B) Gerektiğinde teminatsız da erteleme kararı verilebilir.
- C) Yargıtay'da eski hale getirme talebi, ön sorunlar hakkındaki usule göre incelenir.
- D) Mahkeme kabul kararında hangi işlemlerin geçersiz hale geldiğini belirtir.
- E) Islahla geçersiz kılınamayan işlemler, eski hale getirme talebinden de etkilenmez.