Ortalama kar haddi, asgari gayri safi hasılat ve gider esaslarına göre gelir tayini, servet beyanı

Bu madde, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mülga 111. maddesidir. Madde metni 25/5/1995 tarihli 4108 sayılı Kanunun 39. maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır ve bugün yürürlükte bir hüküm içermemektedir. Maddenin eski içeriği, Maliye Bakanlığı ve vergi uygulaması tarafından bir kısım mükellefler için ikmalen tarhiyat ve vergi güvenlik sistemi bağlamında yorumlanmıştır. Madde, kanun koyucunun 111. maddeyi yürürlükten kaldırmasından sonra yeni bir hüküm koymadığı için bugün doğrudan uygulanabilir bir norm sunmamaktadır. Güncel vergi uygulamasında ikmal tarhiyatı ve ceza kesilmemesi konusunda ayrı hükümler aranmalıdır.

Ortalama kar haddi ve asgari gayrisafi hasılat esası: hangi sonuçları doğurur?

• Madde metni mülga olduğu için bugün yürürlükte bir yükümlülük, yetki veya yaptırım doğurmamaktadır.

Ortalama kar haddi ve asgari gayrisafi hasılat esası: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Mülga 111. maddeyi güncel bir yasal dayanak gibi göstermek; madde yürürlükten kaldırılmıştır.
• Kararlardaki eski 111. madde yorumlarını, günümüzde ikmal tarhiyatı için doğrudan geçerli bir kural gibi uygulamak.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Mülga 111. maddeye dayanılarak yapılan ikmalen tarhiyatlarda, ceza kesilemeyeceği yönünde Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulu kararına dayanan bir uygulama oluşmuştur; bu eğilim madde metninde değil, sonradan eklenen ve kararlarda atıf yapılan hükümde yer alan 'ikmalen cezasız tarhiyat' ilkesine dayanmaktadır. (13. Daire, 2019/142 E., 2023/4908 K., 20.11.2023; 13. Daire, 2016/2970 E., 2022/622 K., 23.02.2022)
• Eski 111. madde kapsamında, beyan edilen gayrisafi kazançtaki düşüklüğün izah edilememesi veya yükümlünün izahının kabul edilmemesi durumunda ikmal tarhiyatı yapılabildiği kabul edilmiştir. (Vergi Dava Daireleri Kurulu, 1997/413 E., 1998/442 K., 25.12.1998)
• Eski 111. madde kapsamında oto alım satımı ve talih oyunları salonları gibi sektörlerde asgari kazanç veya kar marjı esas alınarak vergi güvenlik sistemi uygulanmıştır. (Vergi Dava Daireleri Kurulu, 1998/141 E., 1999/208 K., 16.04.1999; Vergi Dava Daireleri Kurulu, 1998/14 E., 1999/87 K., 12.02.1999)

Nasıl ispat edilir?

• Mülga madde bakımından bugün ispat yükü tartışması, yalnızca eski dönemdeki vergilemeler için gündeme gelir; güncel uygulamada bu maddeye dayanılarak yeni bir tarhiyat yapılamaz.
• Eski uygulamada, gayrisafi kazanç düşüklüğünün izahı yükümlüye aitti; izahın kabul edilmemesi halinde idare ikmal tarhiyatı yapabiliyordu. (Vergi Dava Daireleri Kurulu, 1997/413 E., 1998/442 K., 25.12.1998)
• Eski uygulamada asgari vergi ve kar marjı gibi karinelerin aşılıp aşılmadığı idare tarafından ortaya konulmalıydı. (Vergi Dava Daireleri Kurulu, 1998/141 E., 1999/208 K., 16.04.1999; Vergi Dava Daireleri Kurulu, 1998/14 E., 1999/87 K., 12.02.1999)

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu: Madde metni bu kanunun 111. maddesidir; madde mülga olduğu için bu kanunun ilgili hükümleri güncel durumu ayrıca gösterir.

Bu madde, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nda yer alan "asgari zirai vergi" başlıklı hükmün, 1998 yılında yürürlükten kaldırılmış (mülga) hâlini düzenlemektedir. Madde metninde yalnızca başlık ve mülga işaretleri bulunmakta, asgari zirai vergiye ilişkin bir hüküm kalmamıştır. Madde bugün bir yükümlülük ya da hak kurmamakta, kimseye uygulanmamaktadır. Asgari zirai vergi dışındaki vergi usulü ve gelir vergisi hükümleri bu maddede yer almaz.

Asgari zirai kazanç esası: hangi sonuçları doğurur?

• Madde 22/7/1998 tarih ve 4369 sayılı Kanun'un 82. maddesiyle yürürlükten kaldırıldığından bugün uygulanabilir bir hüküm içermemektedir.
• Madde mülga olduğu için, yürürlükte olduğu dönemde doğmuş vergilendirme işlemleri dışında yeni bir asgari zirai vergi yükümlülüğü doğurmaz.

Asgari zirai kazanç esası: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Mülga maddeyi, yürürlükte olan bir hüküm gibi uygulamak ve bu maddeye dayanarak asgari zirai vergi tarh etmek.
• Karardaki gecikme faizi konusunu bu maddeye bağlamak; kararda da atıf yapılan hüküm 1998 öncesi metindir ve bugün uygulanmaz.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Mülga hükme dayanılarak yeni bir asgari zirai vergi tahakkuku yapılamayacağı kabul edilmektedir. (4. Daire, 1993/2560 E., 1994/1055 K., 22.02.1994)

Nasıl ispat edilir?

• Maddenin mülga olduğu, mevzuat kaydından (4369 sayılı Kanun m.82) kanıtlanır; bu konuda ispat yükü yoktur.
• Bir işlemin mülga maddeye dayanarak yapıldığını ileri süren taraf, işlemin tarihini ve dayanağını belgeyle göstermelidir.

GVK m.113, şehir içi yolcu taşımacılığı yapan ve hasılatının tamamını elektronik ücret toplama sistemleri aracılığıyla elde eden mükelleflere, talepleri hâlinde, gayrisafi hasılatlarının %10'unu vergiye tabi kazanç olarak esas alma imkânını düzenler. Maddenin ek fıkrası ile taksi mali cihazla hasılatını belgeleyen taksi işletmecilerini de aynı kazanç tespit usulüne dahil eder. Ayrıca bu usulde kalma süresini, usulden çıkış koşulunu, bu kazanca ilişkin giderlerin ve diğer kazançların ayrı tutulmasını, ceza alan mükelleflerin dışlanmasını, kurumlar vergisi mükelleflerine uygulamayı ve oranın Cumhurbaşkanınca değiştirilmesini ve usul esaslarının Maliye Bakanlığınca belirlenmesini kapsar. Madde, hasılatın tespiti için gereken belgelendirme usulünü ve diğer vergi türlerini düzenlemez; ticari kazancın genel tespit yöntemleri (GVK m.38 ve devamı) ile katma değer vergisinin hasılat esaslı vergilendirme rejimi (3065 sayılı Kanun m.38) bu maddenin dışındadır. Yolcu taşımacılığı dışındaki faaliyetler ile ücret toplama dışı yöntemle çalışanlar için, hasılatının tamamını zorunlu taksi mali cihazla tespit ve belgelendiren taksi işletmecileri hariç, bu maddeden yararlanma yoktur.

Hasılat esaslı kazanç tespiti: hangi şartlar aranır?

• Mükellefin şehir içi yolcu taşımacılığı faaliyetinde bulunması gerekir.
• Mükellefin bu faaliyetinden doğan hasılatının tamamını elektronik ücret toplama sistemleri aracılığıyla elde etmesi gerekir; taksi işletmecileri için bu şart yerine, hasılatın tamamının kullanılması zorunlu taksi mali cihazla tespit ve belgelendirilmesi aranır.
• Mükellefin bu usulü talep etmesi gerekir.
• Hasılat esaslı KDV rejimine tabi mükellefte gayrisafi hasılat, hesaplanan katma değer vergisi dâhil tutar olarak alınmalıdır.
• Mükellefin, bir takvim yılı içinde VUK m.353 birinci ve ikinci fıkraları uyarınca iki kez ceza kesilmiş olmaması gerekir; aksi halde ceza kesilen ve izleyen iki takvim yılı için yararlanma yoktur.
• Kazancı bu madde kapsamında tespit edilen mükellefin usulden çıkmak istemesi hâlinde, iki yıl geçmiş olması gerekir.

Hasılat esaslı kazanç tespiti: hangi sonuçları doğurur?

• Şehir içi yolcu taşımacılığı faaliyetinde hasılatının tamamını elektronik ücret toplama sistemiyle elde eden ve talep eden mükellefin vergiye tabi kazancı, gayrisafi hasılatın %10'u olarak esas alınır.
• Ek fıkra kapsamında taksi işletmecisi, hasılatının tamamını taksi mali cihazla tespit ve belgelendirmek suretiyle elde eder ve talep ederse, kazancı birinci fıkraya göre belirlenir.
• Bu kazançların tespitinde ilgili faaliyete ait giderler dikkate alınmaz ve bu kazanca indirim veya istisna uygulanmaz.
• Kazancı bu madde kapsamında tespit edilen mükellef, bu faaliyetine ilişkin gider veya maliyetlerini diğer vergiye tabi kazanç veya iratlarının tespitinde de dikkate alamaz.
• Kazancı bu madde kapsamında tespit edilen mükellefin bu kazanç dışındaki beyana tabi diğer kazanç ve iratlarına bu madde hükümleri uygulanmaz.
• İki yıl geçmedikçe bu usulden çıkılamaz.
• VUK m.353 birinci ve ikinci fıkraları uyarınca bir takvim yılında iki kez ceza kesilen mükellef, ceza kesilen yıl ile izleyen iki takvim yılına ait kazançları için bu maddeden yararlanamaz.
• Bu madde hükümleri kurumlar vergisi mükelleflerine de uygulanır.
• Cumhurbaşkanı birinci fıkradaki oranı iki katına kadar artırabilir, birinci fıkra kapsamına girenler bakımından yarısına kadar indirebilir veya kanuni orana getirebilir.
• Hazine ve Maliye Bakanlığı maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirler.

Hasılat esaslı kazanç tespiti: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Ek fıkra kapsamındaki taksi mükellefine birinci fıkradaki elektronik ücret toplama şartını aramak; taksiler için mali cihaz yeterli sayılmalıdır.
• Taksi mükellefine üç yıllık sınırı uygulamamak; ek fıkraya göre yararlananlar en fazla üç yıl usulde kalabilir.
• Birinci fıkradaki %10 oranını hasılatın KDV hariç tutarına uygulamak; hasılat esaslı KDV rejimine tabi mükelleflerde KDV dâhil tutar esas alınır.
• Bu kazançta giderleri indirmek ya da kazanca indirim veya istisna uygulamak; bu usulde gider düşülmez.
• Usulde kalan mükellefin diğer kazançlarına da bu maddeyi uygulamak; madde yalnız bu kazanç için geçerlidir.
• Ceza kesilen mükellefi, cezanın kesildiği yıl dışındaki yıllarda da dışlamak; dışlama yalnız ceza yılı ve izleyen iki takvim yılı için geçerlidir.

Nasıl ispat edilir?

• Asıl talebi ileri süren mükellef, şehir içi yolcu taşımacılığı faaliyeti yaptığını ve hasılatının tamamını elektronik ücret toplama sistemiyle ya da taksi için mali cihazla elde ettiğini ispatlamakla yükümlüdür; bu ispat için sistem kayıtları ve cihaz belgeleri esas alınabilir.
• Usulden yararlanma talebinin tarihi, talebin yapıldığını gösteren belgeyle ispat edilir ve üç yıllık sürenin başlangıcını belirler.
• İki kez ceza kesildiği iddia edilen mükellef için VUK m.353 uyarınca kesilen cezaların takvim yılı içinde bulunduğunu ilgili vergi dairesi kayıtlarıyla ortaya koyma yükü idareye düşer; mükellef ceza kaydı olmadığını ileri sürerek bu iddiayı çürütebilir.
• İki yıl dolmadan usulden çıkıldığı iddiası, çıkış talebinin tarihi ve kazancın bu usulde tespit edildiği belgelerle ispat edilir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 213 sayılı Kanun m.353: Bir takvim yılında iki kez ceza kesilen mükellefin bu maddeden yararlanmasını engelleyen vergi cezası hükmüdür; ceza kesilmesi koşulu bu maddeye oradan bağlanır.
• 3065 sayılı Kanun m.38: Birinci fıkradaki gayrisafi hasılat tanımında, hasılat esaslı KDV rejimine tabi mükelleflerin KDV dâhil tutarının esas alınmasına ilişkin ölçütü verir.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 114. maddesi, 116. maddeye kadar olan bölümler ile 9. Bölüm başlığı altında yer alan "Hayat standardı esası" hükmünü düzenlemek üzere ayrılmış bir madde numarasıdır. Madde metni, 114 ve 116 numaralı maddelerin mülga olduğunu, 9. Bölüm başlığının bulunduğunu ve "Mükerrer Madde 116"nın da 4369 sayılı Kanun ile 22/7/1998 tarihinde yürürlükten kaldırıldığını göstermektedir. Madde metninde hayat standardı esasına ilişkin herhangi bir ölçüt, tespit yöntemi, matrah, oran veya yükümlülük yer almamaktadır. Bu nedenle madde fiilen bir hüküm içermemektedir. Maddenin kişiler bakımından bir uygulaması yoktur. Hayat standardı esasının yürürlükteki düzenlemesinin, mülga hükümlerin yerine geçen başka bir kanun maddesinde bulunup bulunmadığı bu maddenin kapsamı dışındadır; bu konuda madde metninden bir sonuç çıkarılamaz.

Beyanda bulunacaklar: hangi sonuçları doğurur?

• Madde 114 metninde mülga olduğu belirtildiği için bu madde numarasına dayanılarak hayat standardı esasına göre bir vergi tespiti yapılamaz.
• Hayat standardı esasına ilişkin hükmün kendisi 22/7/1998 tarihli ve 4369 sayılı Kanun'un 82. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olup, bu tarihten sonra madde metni bu esasa dayanak oluşturmaz.

Beyanda bulunacaklar: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Mülga 114 ve Mükerrer 116 maddelerini yürürlükte bir hüküm gibi okuyup hayat standardı esasına göre matrah takdir etmek.
• Mülgalık tarihinden önceki dönemlere ilişkin olaylarda bu maddeyi uygulanabilir sanmak ile mülgalık tarihinden sonraki olaylara ilişkin olarak eski uygulamaya dayanmak arasındaki farkı gözden kaçırmak.

Nasıl ispat edilir?

• Madde metni mülga olduğu için bu madde temelinde bir vergi alacağı ileri sürülüyorsa, ileri süren idare veya tarafın dayanağın yürürlükte bir hüküm olduğunu göstermesi gerekir; mülga bir madde numarasına dayanılması halinde bu ispat yükü karşılanamaz.
• Hayat standardı esasına dayalı bir tespitin yürürlük tarihinden önceki dönemlere ilişkin olup olmadığının belirlenmesi için olayın tarihi ile mülgalık tarihinin (22/7/1998) karşılaştırılması gerekir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 193 sayılı Kanun m.114: Madde numarası mülgadır; metinde yalnız mülga bildirimi ve 9. Bölüm başlığı bulunmaktadır. Hayat standardı esasının tespiti için bu madde dayanak alınamaz.
• 193 sayılı Kanun m.116: Mülga Mükerrer Madde 116 hayat standardı esasını düzenlemekteydi; mülgalık bilgisi bu maddede yer almaktadır.

Madde metni, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 114, 115 ve 116. maddelerinin mülga edildiğini, ardından Dokuzuncu Bölüm başlığı altında "Hayat standardı esası" ve "Mükerrer Madde 116"nın da mülga olduğunu göstermektedir. Metinde yürürlükte bir hüküm bulunmamaktadır; madde yalnızca mülga kayıtlarından ibarettir. Bu nedenle maddenin düzenlediği bir konu, uygulanabilir bir yükümlülük veya hak yoktur. Hayat standardı esasına dayalı tespit yönteminin hangi hükümlerle düzenlendiği, mülga hükümlerin ne zamandan itibaren uygulanmadığı ve yerine geçen düzenlemeler bu maddenin kapsamında değildir. Madde, gerçek ya da tüzel kişilere, belirli bir ilişkiye ya da işleme uygulanmamaktadır.

Beyanda bulunacaklar: hangi sonuçları doğurur?

• Madde metninde yürürlükte bir hüküm bulunmadığından, bu madde uyarınca doğan bir hukuki sonuç yoktur.
• Maddenin başlığında yer alan hayat standardı esasına dayalı tespit, metinde mülga olarak gösterildiğinden bu madde temelinde yapılabilecek bir takdir veya tarhiyat bulunmamaktadır.

Beyanda bulunacaklar: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Mülga kaydı taşıyan 114, 115, 116 ve mükerrer 116. maddelerin hâlâ yürürlükte olduğunu varsaymak.
• Mülga hükümlere dayanılarak hayat standardı esasına göre tespit yapmak ya da bu esası güncel bir dayanak gibi kullanmak.
• Metinde yer almayan bir süre, oran veya tutarı bu madde ile ilişkilendirmek.

Nasıl ispat edilir?

• Maddenin mülga olduğu, madde metninin kendisinden anlaşılmaktadır; bu husus ayrıca delil gerektirmez.
• Bu maddeye dayanılarak bir talepte bulunan tarafın, maddenin yürürlükte olduğunu ispatlaması gerekir; metin mülga kaydı taşıdığından bu ispat mümkün değildir.
• Hayat standardı esasına dayalı bir tarhiyata karşı savunma yapan mükellef, dayanak olarak bu maddeyi değil, yürürlükteki ilgili mevzuatı göstermelidir.

Madde, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun dokuzuncu bölümünde yer alan hayat standardı esasını düzenler; esasın tanımı ve bu esasa dayanılarak gelir tespiti yapılmasına ilişkin hükmü içerir. Kanun metni, hayat standardı esasının hangi koşullarda uygulanacağını ve hesaplama ayrıntılarını ayrıca göstermez. Madde 22.07.1998 tarihinde 4369 sayılı Kanun'un 82. maddesiyle mülga edilmiştir ve güncel metninde yalnızca mülga bildirimi bulunmaktadır. Bu nedenle madde yürürlükte değildir; hayat standardı esasına dayanan bir tespit bugün bu maddeye dayanılarak yapılamaz. Maddenin yerine geçen bir düzenleme metinde yer almadığı için, mülga maddenin ne kapsadığı yalnızca eski uygulama kararlarından izlenebilir. Madde, 114 ile 116. maddeler arasında yer alan ve artık yürürlükte olmayan hükümlerle birlikte mülga edilmiştir.

Beyanda bulunacaklar: hangi kavramlar bilinmeli?

Hayat standardı esası

Mükellefin beyan ettiği gelirle yaşam düzeyi arasında uyumsuzluk bulunduğunda, harcamalarından hareketle gelirinin tespit edilmesine dayanan takdir yöntemi olarak uygulamada kullanılan esastır. Bu esas, mülga 116'ya ait kuralın özüdür; güncel metinde tanımı yer almamaktadır.

Mülga hüküm

Yürürlükten kaldırılmış ve artık uygulanmayan kanun hükmüdür. Madde metninde 4369 sayılı Kanun'un 82. maddesiyle 22.07.1998 tarihinde mülga edildiği belirtilmiştir.

Beyanda bulunacaklar: hangi sonuçları doğurur?

• Madde 22.07.1998 tarihinde 4369 sayılı Kanun'un 82. maddesiyle mülga edilmiştir ve bu tarihten itibaren hayat standardı esasına dayanılarak gelir tespiti yapılamaz.
• Mülga hüküm, yürürlükte olduğu dönemde doğmuş vergi uyuşmazlıkları bakımından değerlendirilmeye devam eder.
• Maddenin mülga edilmesi, bu esasa dayanılarak yapılmış ve kesinleşmiş işlemleri kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Beyanda bulunacaklar: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Maddenin güncel metninde yürürlükte olduğunu varsaymak; madde 22.07.1998 tarihinde mülga edilmiştir ve bu tarihten sonraki dönemler için dayanak oluşturmaz.
• Eski tarihli kararlardaki uygulamayı güncel bir hükme dayanak göstermek; kararlar mülga metni yorumlamaktadır.
• Hayat standardı esasını bu maddeden okunan bir düzenleme gibi ele alıp hesaplama yöntemini metinden çıkarmaya çalışmak; metin hesaplama ayrıntısı içermemektedir.

Uygulamada nasıl yorumlanıyor?

• Mülga maddeye dayanan eski tarihli kararlarda, hayat standardı esasının uygulanması için gerekli yaşam giderlerinin takdiri ve yıllık beyan edilen gelirle karşılaştırma yöntemi tartışılmıştır. (4. Daire, 1998/564 E., 1999/937 K., 09.03.1999; 3. Daire, 1995/3020 E., 1997/1648 K., 06.05.1997; 3. Daire, 1995/3624 E., 1996/2552 K., 25.06.1996)
• Eski kararlarda, bu esasa dayanılarak yapılan tarhiyatın yerinde olup olmadığı ve bilirkişi raporlarının bu tespiti etkileyip etkilemeyeceği değerlendirilmiştir. (4. Daire, 1998/564 E., 1999/937 K., 09.03.1999)
• Aile reisi beyanında temel göstergenin her eş için ayrı ayrı uygulanmasının, mükerrer 116. maddenin hükmüne aykırı olduğu kabul edilmiştir. (3. Daire, 1995/3020 E., 1997/1648 K., 06.05.1997)

Nasıl ispat edilir?

• Hayat standardı esasına dayanılarak tespit yapan idare, mükellefin beyan ettiği gelir ile yaşam giderleri arasındaki uyumsuzluğu ispatlamakla yükümlüdür. (3. Daire, 1995/3624 E., 1996/2552 K., 25.06.1996)
• Mükellef, beyan ettiği gelirin yaşam düzeyini karşıladığını yazılı belgelerle ve bilirkişi raporuyla ileri sürebilir. (4. Daire, 1998/564 E., 1999/937 K., 09.03.1999)
• Bu esasa dayanılan eski tarihli işlemlerde kullanılan delillerin değerlendirilmesi, mülga hükmün kapsamı çerçevesinde yapılır.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu m.114: Maddeyle birlikte mülga edilen 114 ile 115. maddeler, aynı bölümde yer alan mülga hükümler olarak bu madde ile birlikte değerlendirilir.
• 4369 sayılı Kanun: Maddeyi mülga eden değişiklik kanunudur; 82. maddesi ile bu hükmü yürürlükten kaldırmıştır.

Bu madde, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun dokuzuncu bölümü olan "Hayat standardı esası" başlığını taşır. Madde metninde yalnızca başlık yer almakta, 114, 115 ve 116. maddeler ile mükerrer 116. madde mülga edilmiş olduğundan bu bölümde yürürlükte bir hüküm bulunmamaktadır. Maddenin düzenlediği bir konu, hayat standardı esasına göre tespit yapılmasının koşulları veya usulü yoktur. Madde, kişilerin ya da ilişkilerin hangi kapsamda vergilendirildiğine dair bir hüküm içermemektedir. Bu nedenle madde bakımından uygulanacak bir kişi grubu da tanımlanmamıştır. Maddede düzenlenmeyen konular ise şunlardır: gelir vergisinin matrahının hayat standardı yöntemiyle tespiti (mülga 114-116. maddelerin eski içeriği), harcama ve varlık artışından hareketle ispat yükü ve mükerrer 116. maddenin uygulaması. Bu konular için kanunun mülga maddelerine ve bunların yerine geçen düzenlemelere bakılması gerekir.

Beyanda bulunacaklar: hangi sonuçları doğurur?

• Madde metninde 114, 115 ve 116. maddelerin tamamı ile mükerrer 116. madde mülga edilmiştir; bu maddelerin sağladığı bir hukuki sonuç yoktur.
• Mülga hükümlere dayanılarak hayat standardı esasına göre bir tarh yapılması, yürürlükte bir dayanağa oturmaz.

Beyanda bulunacaklar: sık yapılan hatalar nelerdir?

• Mülga 114-116. maddelerin hâlâ yürürlükte olduğunu varsaymak ve hayat standardı esasına göre matrah tespiti yapmak.
• Mülga mükerrer 116. maddeyi, kanunun genel ilkelerinin uygulanmasında dayanak olarak göstermek.

Nasıl ispat edilir?

• Mülga 114, 115 ve 116. maddelere veya mükerrer 116. maddeye dayanılarak hayat standardı esasına göre bir tespit yapan idare, bu maddelerin yürürlükte olduğunu göstermek zorundadır; madde metninde mülga kaydı bulunduğu için bu yükün karşılanması mümkün değildir.
• Mülga hükümlere dayanılarak yapılan bir işlemin hukuki dayanağı, mülga kaydının tespit edildiği metinle ortaya konulur; karşı taraf bu mülgaiyeti belirleyen mevzuat değişikliğini ileri sürerek savunma yapabilir.

Hangi maddelerle birlikte okunmalı?

• 193 sayılı Kanun m.114: Mülga madde; maddenin yalnızca numarası ve mülga olduğu kaydı metinde yer almaktadır, içeriği bulunmamaktadır.
• 193 sayılı Kanun m.115: Mülga madde; metinde yalnızca mülga kaydı bulunmaktadır.
• 193 sayılı Kanun m.116: Mülga madde; hayat standardı esasının bölüm başlığı altında yer alan maddenin kendisi mülgadır.
• 193 sayılı Kanun m.116: Mükerrer 116. madde de 4369 sayılı Kanun ile mülga edilmiştir; bu maddenin uygulanmasına dair bir dayanak kalmamıştır.