VUK Madde 215Türkçe tutma ve Türk Parası kullanma zorunluluğu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, defter ve kayıtların hangi dilde tutulacağını, belgelerde ve kayıtlarda hangi para biriminin kullanılacağını, yabancı para birimiyle kayıt tutmaya izin verilebilecek işletmelerin asgari sermaye ve yabancı ortaklık şartlarını, bu izne bağlı kayıt para birimi kurallarını, Türk parası ile yapılan işlemlerin çevrim kurunu ve beyan esasını ile yabancı para ile kayıt tutanların enflasyon düzeltmesi yapma kısıtlarını düzenler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(Değişik: 16/7/2004-5228/7 md.) 1. Bu Kanuna göre tutulacak defter ve kayıtların Türkçe tutulması zorunludur. Ancak, Türkçe kayıtlar bulunmak kaydıyla defterlerde başka dilden kayıt da yapılabilir. Bu kayıtlar vergi matrahını değiştirmeyecek şekilde tasdik ettirilecek diğer defterlere de yapılabilir.
2.a) Kayıt ve belgelerde Türk para birimi kullanılır. Belgeler, Türk parası karşılığı gösterilmek şartıyla, yabancı para birimine göre de düzenlenebilir. Şu kadar ki yurt dışındaki müşteriler adına düzenlenen belgelerde Türk parası karşılığı gösterilme şartı aranmaz.
b)İlgili dönem defter tasdik tarihi itibarıyla ödenmiş sermayesi (yurt dışında kurulan şirketlerin Türkiye'ye ayrılan ödenmiş sermayesi) en az 100 milyon ABD Doları ya da muadili yabancı para karşılığı Türk Lirası ve sermayesinin en az % 40'ı ikametgâhı, kanunî ve iş merkezi Türkiye'de bulunmayan kişilere ait olan işletmelere, kayıtlarını Türk para birimi dışında başka bir para birimiyle tutmalarına Cumhurbaşkanınca izin verilebilir. Cumhurbaşkanı, bu had ve nispeti sektörler itibarıyla ayrı ayrı yarısına kadar indirmeye veya iki katına kadar artırmaya yetkilidir. Bu şartların ihlâl edildiği hesap dönemini izleyen hesap döneminden itibaren Türk para birimine göre kayıt tutma zorunluluğu başlar.2
ba)Türk para birimiyle yapılan işlemler, işlemin gerçekleştiği günün Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuruyla ilgili para birimine çevrilir. İktisadî kıymetlerin değerleri ile vergi matrahı kayıt yapılan para birimine göre tespit edilir, beyannamenin verilmesi gereken ayın ilk gününün kuruyla Türk parasına çevrilerek beyan edilir. Vergi ödeme, mahsup ve iade işlemlerinde de Türk Lirası tutarlar kullanılır.
bb)Bu mükellefler, diğer para birimleriyle kayıt tuttukları sürece mükerrer 298 inci maddenin (A) fıkrası uyarınca enflasyon düzeltmesi yapamazlar. Türk para birimiyle kayıt yapmaya başlamaları halinde ise üç yıl süreyle anılan madde hükmünden yararlanamazlar.
- 1.(madde başlığı)Bu madde başlığı “Türkçe tutma mecburiyeti:” iken, 16/7/2004 tarihli ve 5228 sayılı Kanunun 7 nci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
- 2.(1. fıkra (b) bendi)2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 46 ncı maddesiyle, bu bentte yer alan “Bakanlar Kurulunca” ibaresi “Cumhurbaşkanınca” şeklinde, “Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
Değişiklik geçmişi(2)
- 16.07.2004maddenin tamamı 16.07.2004 tarihinde 5228 sayılı Kanunla değiştirildi
- 16.07.2004madde başlığı 16.07.2004 tarihinde 5228 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Atıflar(2)
Bu maddenin atıf yaptıkları
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Beyanname çevrim kuru
- Çevrim kuru
- Kayıt para birimi
- Ödenmiş sermaye şartı
- Türkçe tutma zorunluluğu
- Yabancı ortaklık oranı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
80 karar arasından seçildi- İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2025/434 · K. 2026/166 · T. 11.03.2026İlk dereceRet
Taraf ticari defterlerinin 213 sayılı Vergi Usul Kanununun "Türkçe Tutma ve Türk Parası Kullanma Zorunluluğu" başlıklı 215 inci maddesine göre Türk Lirası olarak tutulduğu, davacının davalıya düzenlediği faturanın EUR olarak düzenlediği, davalının davacıya düzenlediği fatura üzerinde EUR kuru yazıldığı, sadece davalı tarafından davacıya gönderilen 10.03.2023 tarihli 20.000,00.-TL tarafımca 10.03.2023 Tarihli TCMB efektif satış kur’u olan 20.1174.-TL üzerinden değerlendirildiği, ve 20.000,00/20,1174=994,16.-EUR olduğu,
- İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2023/853 · K. 2025/46 · T. 16.01.2025İlk dereceRet
213 Sayılı Vergi Usul Kanununun 215/2-a maddesi uyarınca yabancı para birimi kullanılarak düzenlenen faturaların Türk Lirasına çevrilmesinde kullanılacak kurun faturanın düzenlendiği tarihteki TC---- Döviz Alış Kuru olduğu, ödemelerin faturada belirtilen döviz cinsinden yapılabileceği gibi taraflar arasındaki anlaşmaya bağlı olarak ödeme günündeki anlaşılan kur (döviz alış, döviz satış vb.) üzerinden hesaplanan TL karşılığı olarak da yapılabilineceğini,
- İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2020/286 · K. 2022/823 · T. 14.12.2022İlk dereceKısmen kabul/bozma
davacı şirketinin 2015 yılına ait yevmiye defterinin Türk Ticaret Kanununun ilgili hükmü gereğince yeni senenin içindeki sürenin sonuna kadar notere yaptırılması gereken kapanış tasdikinin yapıldığı, davalı taraf ile davacı tarafın 200.000 USD' sinin 23.02.2015 tarihli -----döviz alış (2.4772) kuru üzerinden 213 sayılı VUK.nun 215. maddesine göre Türk parası karşılığını gösterilerek kayıtlara aldıkları ve davalı tarafın,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.