VUK Madde 240Taşıma ve otel işletmelerine ait belgeler
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 240. maddesi, taşıma işletmeleri ile otel, motel ve pansiyon gibi konaklama yerlerinin (kazancı basit usulde tespit edilenler dahil) düzenlemekle yükümlü olduğu üç belge türünü düzenler: eşya taşımasında taşıma irsaliyesi, şehirler arası yolcu taşımasında yolcu listesi ve konaklama yerlerinde günlük müşteri listesi.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(Değişik: 30/12/1980-2365/41 md.)
Taşıma işletmeleri ile otel motel ve pansiyon gibi konaklama yerleri (kazancı basit usulde tespit edilenler dahil)1 aşağıda yazılı belgeleri düzenlemek zorundadırlar.
A) Taşıma İrsaliyeleri: Ücret karşılığında eşya nakleden bütün gerçek ve tüzelkişiler naklettikleri eşya için, 209 ncu maddede yazılı bilgilerle, sürücünün ad ve soyadı ve aracın plaka numarasını ihtiva eden ve seri ve sıra numarası dahilinde teselsül eden irsaliye kullanmak zorundadırlar. Bu irsaliyenin bir nüshası eşyayı taşıttırana, bir nüshası eşyayı taşıyana aracın sürücüsüne veya kaptanına verilir ve bir nüshası da taşımayı yapan nezdinde saklanır. Bu bent hükmü nakliye komisyoncuları ile acenteleri de kapsar.
B) Yolcu listeleri: Şehirler arasında yapılan yolcu taşımalarında 233 ncü madde gereğince yolcu taşıma bileti kesmeye mecbur olan mükellefler, (T.C. Devlet Demiryolları hariç) taşıtların her seferi için müteselsil seri ve sıra numaralı ve oturma yerlerini planlı şekilde gösteren iki nüsha yolcu listesi düzenlerler ve bu listenin bir nüshasını sefer sonuna kadar taşıtta ve diğer nüshasını işyerinde bulundururlar. Yolcu taşıma biletlerinin komisyoncu veya acenteler tarafından kesilmesi halinde yolcu listeleri 3 nüsha olarak düzenlenir ve bir nüshası bu kimseler tarafından saklanır.
Yolcu listelerinde aşağıdaki bilgiler bulunur:
1.Yolcu listesini düzenleyen işletmenin adı veya unvanı ile adresi,
2.Taşıtı işleten mükellefin adı, soyadı varsa unvanı, adresi, vergi dairesi ve hesap numarası.
3.Taşıtın plaka numarası, sefer tarihi ve hareket saati.
4.Bilet numaraları işaretlenmek suretiyle yolcu sayısı ve toplam hasılat tutarı.
C) Günlük müşteri listeleri: Otel, motel ve pansiyon gibi konaklama yerleri, odalar, bölmeler ve yatak planlarına uygun olarak müteselsil seri ve sıra numaralı günlük müşteri listeleri düzenlerler ve işletmede bulundururlar.
Bu listelerde aşağıdaki bilgiler bulunur:
1.Mükellefin adı, soyadı, varsa unvanı ve adresi,
2.Oda numaraları yazılmak suretiyle müşterinin adı, soyadı ve oda ücreti,
3.Düzenleme tarihi.
- 1.(1. fıkra)22/7/1998 tarih ve 4369 sayılı Kanunun 81 inci maddesiyle bu fıkrada yeralan parantez içersindeki "(götürü usulde vergiye tabi olanlar dahil)" ibaresi metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Değişiklik geçmişi(1)
- 30.12.1980maddenin tamamı 30.12.1980 tarihinde 2365 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Bu maddedeki kavramlar
- Basit usul
- Günlük müşteri listesi
- Nakliye komisyoncusu ve acente
- Taşıma irsaliyesi
- Yolcu listesi
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
10 karar arasından seçildi- 3. Daire · E. 1991/1478 · K. 1992/430 · T. 05.02.1992Daire kararıRet
davacıya ait otobüste düzenlenen tutanakla; davacının otobüsüyle şehirlerarası yolcu taşımadığı, beş günlük gezi programı dahilinde toplu seyahat edildiğinin tesbit edildiği, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 240.maddesinin B bendinden yolcu taşıma biletinin ve yolcu listesinin, şehirler arası yolcu taşıma işlerini yapan mükelleflerin düzenlemek zorunda oldukları belirtilmiş olup, dava konusu olayda, davacının şehirlerarası yolcu taşımadığı,
- 11. Ceza Dairesi · E. 2021/8210 · K. 2024/1992 · T. 21.02.2024Daire kararıBozma
Yolcu listelerinin 213 sayılı VUK nun 240 maddesinde düzenlenen belgelerden olduğu , aynı kanunun 359. Maddesinde yaptırıma bağlanan sahte belge düzenleme fiilinin oluşumu için vergi kanunlarına göre düzenlenmesi gereken belgelerin sahte olarak düzenlenmesinin yeterli olacağı,
- İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2023/59 · K. 2025/317 · T. 28.03.2025İlk dereceRet
Kaldı ki, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 240. maddesinde Taşıma İrsaliyesi “Ücret karşılığında eşya nakleden bütün gerçek ve tüzelkişiler naklettikleri eşya için, 209 ncu maddede yazılı bilgilerle, sürücünün ad ve soyadı ve aracın plaka numarasını ihtiva eden ve seri ve sıra numarası dahilinde teselsül eden İRSALİYE KULLANMAK ZORUNDADIRLAR.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Nakliye işiyle uğraşan (N) Nakliyat Şirketi, ücret karşılığında (A) firmasının mallarını Ankara'dan İzmir'e taşımaktadır. Bu nakliye işlemi sırasında araçta (şoförde) bulunması zorunlu olan ve taşınan eşyanın mahiyetini, miktarını ve şoför bilgilerini içeren belge hangisidir?
- A) Satış Faturası
- B) Taşıma İrsaliyesi
- C) Sevk İrsaliyesi
- D) Konsinye Fişi
- E) Nakliye Gider Pusulası