TMK Madde 1A. Hukukun uygulanması ve kaynakları
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kanun, sözüyle ve özüyle değindiği bütün konularda uygulanır.
Kanunda uygulanabilir bir hüküm yoksa, hâkim, örf ve âdet hukukuna göre, bu da yoksa kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl bir kural koyacak idiyse ona göre karar verir.
Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır.
Atıflar(1)
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Boşluk
- Hâkimin kanun koyucu gibi karar vermesi
- Kanunun sözüyle ve özüyle uygulanması
- Örf ve âdet hukuku
- Yardımcı kaynaklar
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
2.121 karar arasından seçildi- 7. Hukuk Dairesi · E. 2025/3103 · K. 2026/742 · T. 12.02.2026Daire kararıBozma
4721 sayılı Kanun'un "Hukukun uygulanması ve kaynakları" kenar başlıklı 1. maddesinde, kanunun sözüyle ve özüyle değindiği bütün konularda uygulanacağı, kanunda uygulanabilir bir hüküm bulunmaması hâlinde, hâkimin örf ve âdet hukukuna göre, bu da yoksa kanun koyucu olsaydı nasıl bir kural koyacak idiyse ona göre karar vereceği ve hâkimin karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanacağı; "Hâkimin takdir yetkisi" kenar başlıklı 4. maddesinde ise,
- 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/43 · K. 2025/4869 · T. 15.10.2025Daire kararıBozma
Bu hüküm, yorum bakımından 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesinde yer alan ve kanunların yorumlanmasında esas alınan “Kanun, sözüyle ve özüyle değindiği bütün konularda uygulanır.” hükmünün sözleşme hukukuna yansıması niteliğindedir.
- 11. Hukuk Dairesi · E. 2025/2171 · K. 2025/3814 · T. 29.05.2025Daire kararıBozma
Holding A.Ş. tarafından yönetim kurulu adaylığına önerilen ...'ın yönetim kurulu adaylığının reddi haklı nedene dayanmakta ise de Kanun'da imtiyaz sahibi pay sahibinin önerdiği adayın haklı nedenle reddi hâlinde ilgili yönetim kurulu üyesinin nasıl seçileceğine dair açık bir düzenleme bulunmadığı, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca somut olaya uygun bir şekilde bu boşluğun doldurulması gerektiği, ilgili genel kurulda C grubu pay sahibi ...
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Hakim (H), önüne gelen karmaşık bir tazminat uyuşmazlığında, ilgili kanun maddelerinin hiçbirinde somut olaya uygulanabilecek bir hüküm bulunmadığını tespit etmiştir. Hakim (H), yazılı kaynaklardaki bu boşluğu doldurmak amacıyla örf ve adet hukukuna başvurmuş ancak orada da uyuşmazlığa dair bir kurala rastlayamamıştır. Bu durumda Hakim (H)'nin izlemesi gereken hukuki yol aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Uyuşmazlığın kanuni dayanağı olmadığı gerekçesiyle davayı reddetmelidir.
- B) Adalet Bakanlığına başvurarak ilgili konuda görüş sormalı ve gelecek cevaba göre hareket etmelidir.
- C) Kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl bir kural koyacak idiyse ona göre uyuşmazlığı karara bağlamalıdır.
- D) Yüksek mahkemelerin benzer olaylarda verdiği kararları, hiçbir yorum katmaksızın aynen uygulamalıdır.
- E) Tarafların anlaşmasını beklemeli, anlaşma olmazsa dosyayı işlemden kaldırmalıdır.
Bu maddeyle ilgili 7 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl