TMK Madde 5642. Bölünmez mal vasiyetinde

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

TMK m.564, değerinde azalma olmaksızın bölünemeyen belirli bir malın vasiyetinin tenkise tabi olması hâlinde vasiyet alacaklısının seçimlik haklarını ve tenkis hesabının karar günündeki değere göre para olarak nasıl yapılacağını düzenler. Hüküm, ölüme bağlı tasarruf yoluyla yapılan belirli mal vasiyetine uygulanır ve fıkranın üçüncü cümlesi uyarınca sağlararası kazandırmaların tenkisinde de aynen geçerlidir.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Değerinde azalma meydana gelmeksizin bölünmesine olanak bulunmayan belirli bir mal vasiyeti tenkise tâbi olursa, vasiyet alacaklısı, dilerse tenkisi gereken kısmın değerini ödeyerek malın verilmesini, dilerse tasarruf edilebilir kısmın değerini karşılayan parayı isteyebilir.

Tasarruf konusu malın vasiyet alacaklısında kalması durumunda, malın tenkis sebebiyle vasiyet borçlusuna verilmesi gereken, aksi hâlde tasarruf oranı içinde kalan kısmının karar günündeki değerinin para olarak ödetilmesine karar verilir.

Bu kurallar, sağlararası kazandırmaların tenkisinde de uygulanır.

3.Sağlararası kazandırmalar

a. Tenkise tâbi kazandırmalar

Kanun metninde bu maddeHam metin

Bu maddedeki kavramlar

  • Tenkis
  • Belirli mal vasiyeti
  • Değerinde azalma olmaksızın bölünemeyen mal
  • Karar günündeki değer
  • Seçimlik hak

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

63 karar arasından seçildi
  1. Hukuk Genel Kurulu E.2009/528 K.2010/77 T.2010-02-17
    Hukuk Genel KuruluBozma
    dosyadaki tutanak ve kanıtlara, bozma kararında açıklanan gerektirici nedenlere ve özellikle 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunun 564.maddesine göre davalının nizalı taşınmazda seçme hakkını sadece tenkisi gereken kısmın değerini ödeyerek malın kendisine verilmesi, dilerse tasarruf edilebilir kısmın değerini karşılayan parayı isteyebileceği, bunun dışında taşınmazın paylı mülkiyete dönüştürülmesi yönünde seçme hakkı kullanamayacağı göz önüne alınarak Hukuk Genel Kurulu’nca da benimsenen Özel Daire bozma kararına uyulmak gerekirken,
  2. 7. Hukuk Dairesi · E. 2025/2311 · K. 2025/4440 · T. 20.10.2025
    Daire kararıDüzeltilerek onama
    4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun "Bölünmez Mal Vasiyetinde" başlıklı 564. maddesine göre değerinde azalma meydana gelmeksizin bölünmesine olanak bulunmayan belirli bir mal vasiyeti tenkise tâbi olursa, vasiyet alacaklısı, dilerse tenkisi gereken kısmın değerini ödeyerek malın verilmesini, dilerse tasarruf edilebilir kısmın değerini karşılayan parayı isteyebilir.
  3. 7. Hukuk Dairesi · E. 2024/4068 · K. 2025/2458 · T. 07.05.2025
    Daire kararıOnama
    murisin ait aktif - pasif tüm terekesinin tespiti yapılarak değer tespiti yaptırıldıktan sonra murisin tasarruf nisabını aştığı görülmekle dava konusu edilen taşınmazların bölünüp bölünmeyeceği hususunda alınan rapora göre taşınmazların tenkis oranına bölünememesi karşısında 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 564. maddesine göre davalılar tarafından bedel ödenmesinin tercih edildiği gerekçesiyle davalılar ... ve ... aleyhine açılan davanın reddine, davacı ... için 358.942,16 TL, davacı ... için 358.942,16 TL, davacı ... için 358.942,16 TL,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.