TMK Madde 851II. Güvence altına alınan alacak — 1. Ana para

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, taşınmaz rehninde güvence altına alınacak alacağın para türünü ve miktarını belirlemeyi düzenler. Miktarı belli olmayan alacaklar için üst sınır (azami meblağ) gösterilmesi, kredi kuruluşlarının yabancı para kredilerinin yabancı para üzerinden rehinle güvence altına alınması, rehin derecesinin boşalması hâlinde yerine yeni rehin kurulması ve Türk parası ile yabancı para karşılıklarının hesaplanması kurallarını içerir.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Taşınmaz rehni, miktarı Türk parası ile gösterilen belli bir alacak için kurulabilir. Alacağın miktarının belli olmaması hâlinde, alacaklının bütün istemlerini karşılayacak şekilde taşınmazın güvence altına alacağı üst sınır taraflarca belirtilir.

Yurt içinde veya dışında faaliyette bulunan kredi kuruluşlarınca yabancı para üzerinden veya yabancı para ölçüsü ile verilen kredileri güvence altına almak için yabancı para üzerinden taşınmaz rehni kurulabilir. Bu hâlde her derecenin ifade ettiği miktar, rehin konusu alacağın tespit edildiği para türü üzerinden gösterilir. Ancak, aynı derecede birden fazla para türü kullanılarak rehin kurulamaz.

Yabancı para üzerinden kurulan rehne ait bir derecenin boşalması hâlinde, yerine, tescil edileceği tarihteki karşılığı Türk parası veya yabancı para üzerinden rehin kurulabilir. Türk parası ile kurulmuş bir rehne ait derecenin boşalması hâlinde ise, yerine tescil edileceği tarihteki karşılığı yabancı para üzerinden rehin kurulabilir.

Yabancı veya Türk parası karşılıklarının hesabında hesap günündeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının döviz alış kuru esas alınır. Rehin haklarının hangi yabancı paralar üzerinden kurulabileceği Cumhurbaşkanınca belirlenir.1

  1. 1.(4. fıkra)2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 139 uncu maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Bakanlar Kurulunca” ibaresi “Cumhurbaşkanınca” şeklinde değiştirilmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

27 karar arasından seçildi
  1. İkinci Bölüm · E. 2018/25663 · T. 14.09.2021
    AYM bireysel başvuruGönderme
    Kararda, davalı Banka lehine tesis edilen ipoteğin 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 851. maddesi uyarınca üst sınır ipoteği olduğu ve üst sınır ipoteğinde ipoteğin kaldırılabilmesi için teminat altına aldığı herhangi bir alacağın bulunmaması gerektiği belirtilmiştir.
  2. Hukuk Genel Kurulu E.2023/575 K.2024/16 T.2024-01-24
    Hukuk Genel KuruluBozma
    9. 4721 sayılı Kanun'un 851 inci maddesine göre miktarı belli olmayan ya da henüz doğmamış bir alacağın ipotekle teminat altına alınması hâlinde, alacağın miktarı henüz bilinmediğinden ipotekte belirlilik ilkesi gereğince ipotekli taşınmazın azami miktarı için teminat teşkil edeceğini alacaklının bütün istemlerini karşılayacak şekilde taraflarca kararlaştırılması ve bu miktarın rehin yükü olarak tapu kütüğüne tescil edilmesi gerekir (Müjgan Tunç Yücel, Banka Alacaklarının İpoteğin Paraya Çevrilmesi Yoluyla Takibi, İstanbul, 2010, s.164, dn.
  3. İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2018/786 · K. 2019/1169 · T. 19.12.2019
    İlk derece
    4721 Sayılı Kanunun 851.md.sinin incelenmesi gerekir.4721 Sayılı Kanunun 851.md./1 si aynen '' MADDE 851.- Taşınmaz rehni, miktarı Türk parası ile gösterilen belli bir alacak için kurulabilir.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddeye özel soru

Medeni Hukuk

Ticari faaliyetlerinde kullanmak üzere (Y) Bankasından kredi çeken (X) Anonim Şirketi'nin bu krediden doğmuş ve doğacak tüm borçlarının teminatını teşkil etmek üzere, şirketin ana ortağı (M), kendi üzerine kayıtlı bulunan taşınmaz üzerinde 550.000 TL'lik bir üst sınır (azami meblağ) ipoteği tesis etmiştir. (X) A.Ş.'nin borcunu ödememesi üzerine (Y) Bankası tarafından ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılmış ve takip kesinleşmiştir. Takip sonunda, anapara, işlemiş faizler ve takip masrafları dahil olmak üzere toplam alacağın 650.000 TL olduğu anlaşılmıştır. Yapılan ihale sonucunda taşınmaz 800.000 TL'ye satıldığına göre, (Y) Bankası'nın satış bedelinden öncelikli olarak tahsil edebileceği miktar ve bu miktarı aşan alacağının hukuki durumu hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A) Banka, anapara olan 400.000 TL ile birlikte takip masrafları ve son üç yıllık faiz alacağını tescildeki sınıra bakılmaksızın öncelikli olarak tahsil eder; kalan kısım adi alacaktır.
  2. B) Taşınmaz maliki (M) borçtan şahsen sorumlu olmadığından, banka sadece taşınmazın satış bedeliyle sınırlı olarak alacağını alabilir ve 550.000 TL'lik üst sınırı aşan kısım için kimseden talepte bulunamaz.
  3. C) Toplam borç (650.000 TL) tescil edilen üst sınırı (550.000 TL) aştığı için ipotek geçersiz hale gelir ve (Y) Bankası, diğer alacaklılarla birlikte sıraya girerek alacağını tahsil etmeye çalışır.
  4. D) Banka, tescildeki üst sınır olan 550.000 TL'ye, icra takip masraflarını ve avukatlık ücretini de ekleyerek toplam 620.000 TL'yi öncelikli olarak tahsil etme hakkına sahiptir.
  5. E) Banka, tapuda tescil edilen üst sınır olan 550.000 TL'yi alabilir; bu meblağı aşan 100.000 TL'lik kısım için ise asıl borçlu olan (X) A.Ş.'ye karşı adi alacaklı sıfatıyla takip yapabilir.