TCK Madde 162Taksirli iflas
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, tacir olan borçlunun tacir olmanın gerektirdiği dikkat ve özeni göstermemesi sonucu iflasa sebebiyet vermesini suç olarak tanımlar ve bu fiile verilecek hapis cezasının alt ve üst sınırını belirler. Madde yalnız taksirli iflası düzenler; kişinin tacir olup olmadığı, iflas kararının verilmesi gibi koşullar ile cezanın uygulanmasına ilişkin ayrıntılar ceza hukukunun genel hükümlerine bağlıdır. Hileli iflası (m.161), iflasın ticaret mahkemesince açılmasını ve iflas sürecini düzenlemez.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Tacir olmanın gerekli kıldığı dikkat ve özenin gösterilmemesi dolayısıyla iflasa sebebiyet veren kişi, iflasa karar verilmiş olması halinde, iki aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Madde gerekçesi
Madde metninde, taksirli iflas suçu tanımlanmıştır. Tacir olmanın gerekli kıldığı dikkat ve özenin (Türk Ticaret Kanunu, madde 20, fıkra 2) gösterilmemesi yani objektif özen yükümlülüğünün ihlâli dolayısıyla iflâsa sebebiyet verilmesi hâlinde taksirli iflas söz konusudur. Hileli iflas suçunda olduğu gibi, kişinin taksirli iflas dolayısıyla cezalandırılabilmesi için, tacir olmanın gerekli kıldığı dikkat ve özenin gösterilmemesi dolayısıyla iflâsa karar verilmiş olması gerekir. Bu nedenle, iflas olgusunun gerçekleşmesi, bu suç açısından da bir objektif cezalandırılabilme şartı niteliği taşımaktadır.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır.
Bu maddedeki kavramlar
- İflas kararı
- Taksirli iflas
- İflasa sebebiyet verme
- Tacir olmanın gerekli kıldığı dikkat ve özen
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
26 karar arasından seçildi- 2. Ceza Dairesi · E. 2023/4177 · K. 2023/3298 · T. 05.06.2023Daire kararıOnama
1. Kadıköy Cumhuriyet Başsavcılığının, 08.09.2011 tarihli ve 2011/11354 Esas No.lu iddianemesi ile sanık hakkında taksirli iflas suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 162/1. maddesi gereğince cezalandırılması talebiyle kamu davası açılmıştır.
- 2. Ceza Dairesi · E. 2021/15720 · K. 2021/20352 · T. 01.12.2021Daire kararıBozma
banka hesapları, çek hesapları, borç ilişkilerini tevsik eden sözleşmeler, faturalar, makbuzlar, sevk irsaliyeleri ile varsa elektronik kayıtların temin edilerek, dosyanın ticaret, icra ve iflas ve ceza hukuku alanında uzman üç kişilik bilirkişi heyetine tevdii ile 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 161 ve 162. maddelerinde sayılan eylem ve işlemlerin bulunup bulunmadığı hususlarında bilirkişi raporu alınmak suretiyle, toplanacak deliller ve yapılacak inceleme sonucuna göre şüphelinin hukuki durumunun tayin ve takdir edilmesi gerekirken,
- Ceza Genel Kurulu E.2011/510 K.2012/44 T.2012-02-21Ceza Genel KuruluBozma
Diğer taraftan taksirli iflas suçu, Türk Ceza Kanununun 162 nci maddesinde, “Tacir olmanın gerekli kıldığı dikkat ve özenin gösterilmemesi dolayısıyla iflasa sebebiyet veren kişi, iflasa karar verilmiş olması halinde, iki aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.” İfadesi ile düzenlenerek yaptırıma bağlanmıştır.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Atlas Tekstil Ltd. Şti.'nin mali durumunun son derece hassas olduğu bir dönemde, şirketin müdürü ve hakim ortağı olan (A), şirketin ticari faaliyetleriyle ilgisiz bir şekilde, kişisel kazanç elde etme umuduyla şirket hesaplarından önemli miktarda para çekerek yüksek riskli spekülatif kripto para yatırımları yapmış ve bu yatırımlar sonucunda tüm parayı kaybetmiştir. Bu işlemlerin ardından şirketin borçlarını ödeyemez duruma gelmesi üzerine iflasına karar verilmiştir. Yapılan incelemelerde, (A)'nın ticari defterlerde herhangi bir sahtecilik yapmadığı veya mal kaçırma amacı güden muvazaalı bir işlem gerçekleştirmediği anlaşılmıştır. Bu olayda (A)’nın cezai sorumluluğu hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümleri çerçevesinde aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- A) (A)'nın eylemi, alacaklıların alacaklarının teminatı mahiyetindeki malların değerinin azalmasına neden olduğundan, TCK m. 161 uyarınca hileli iflas suçunu oluşturur.
- B) Tacir olmanın gerektirdiği dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranarak şirketin iflasına sebebiyet verdiği için (A), TCK m. 162'de düzenlenen taksirli iflas suçundan sorumlu tutulur.
- C) (A)’nın kumar ve baht oyunlarına benzer nitelikteki işlemleri, İcra ve İflas Kanunu m. 310 kapsamında kaldığından, bu özel hüküm gereğince cezai sorumluluğu bulunmamaktadır.
- D) (A)'nın amacı alacaklıları zarara uğratmak değil, kişisel kazanç sağlamak olduğundan suçun manevi unsuru olan kast mevcut değildir ve bu nedenle iflas suçları bakımından cezalandırılamaz.
- E) (A)’nın eylemi, TCK’da düzenlenen iflas suçları kapsamında olmayıp, yalnızca İİK m. 333/a’da düzenlenen 'şirket yöneticilerinin sorumluluğu' hükmü kapsamında şikâyete bağlı olarak değerlendirilebilir.