CMK Madde 223Duruşmanın sona ermesi ve hüküm
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bu madde, duruşma sonunda verilecek hüküm niteliğindeki kararları sayar ve bunların hangi hallerde verileceğini belirler. Beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkûmiyet, güvenlik tedbirine hükmedilmesi, davanın reddi ve davanın düşmesi kararlarını kapsar. Uygulaması, kovuşturma evresinde yargılamayı sonlandıran mahkemeye ve sanığa yönelik kamu davasında yapılan tespitlere dayanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Duruşmanın sona erdiği açıklandıktan sonra hüküm verilir. Beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkûmiyet, güvenlik tedbirine hükmedilmesi, davanın reddi ve düşmesi kararı, hükümdür.
(2)Beraat kararı;
a)Yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olması,
b)Yüklenen suçun sanık tarafından işlenmediğinin sabit olması,
c)Yüklenen suç açısından failin kast veya taksirinin bulunmaması,
d)Yüklenen suçun sanık tarafından işlenmesine rağmen, olayda bir hukuka uygunluk nedeninin bulunması,
e)Yüklenen suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olmaması,
Hallerinde verilir.
(3)Sanık hakkında;
a)Yüklenen suçla bağlantılı olarak yaş küçüklüğü, akıl hastalığı veya sağır ve dilsizlik hali ya da geçici nedenlerin bulunması,
b)(Değişik: 25/5/2005 - 5353/30 md.) Yüklenen suçun hukuka aykırı fakat bağlayıcı emrin yerine getirilmesi suretiyle veya zorunluluk hali ya da cebir veya tehdit etkisiyle işlenmesi,
c)Meşru savunmada sınırın heyecan, korku ve telaş nedeniyle aşılması,
d)Kusurluluğu ortadan kaldıran hataya düşülmesi,
Hallerinde, kusurunun bulunmaması dolayısıyla ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir.
(4)İşlenen fiilin suç olma özelliğini devam ettirmesine rağmen;
a)Etkin pişmanlık,
b)Şahsî cezasızlık sebebinin varlığı,
c)Karşılıklı hakaret,
d)İşlenen fiilin haksızlık içeriğinin azlığı,
Dolayısıyla, faile ceza verilmemesi hallerinde, ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilir.
(5)Yüklenen suçu işlediğinin sabit olması halinde, sanık hakkında mahkûmiyet kararı verilir.
(6)Yüklenen suçu işlediğinin sabit olması halinde, belli bir cezaya mahkûmiyet yerine veya mahkûmiyetin yanı sıra güvenlik tedbirine hükmolunur.
(7)Aynı fiil nedeniyle, aynı sanık için önceden verilmiş bir hüküm veya açılmış bir dava varsa davanın reddine karar verilir.
(8)Türk Ceza Kanununda öngörülen düşme sebeplerinin varlığı ya da soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmeyeceğinin anlaşılması hallerinde, davanın düşmesine karar verilir. Ancak, soruşturmanın veya kovuşturmanın yapılması şarta bağlı tutulmuş olup da şartın henüz gerçekleşmediği anlaşılırsa; gerçekleşmesini beklemek üzere, durma kararı verilir. Bu karara itiraz edilebilir.
(9)Derhâl beraat kararı verilebilecek hâllerde durma, düşme veya ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemez.
(10)Adlî yargı dışındaki bir yargı merciine yönelik görevsizlik kararı kanun yolu bakımından hüküm sayılır.
Değişiklik geçmişi(1)
- 25.05.20053. fıkra (b) bendi 25.05.2005 tarihinde 5353 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Bu maddede geçen tanımlar(3)
- Sanık
- Kovuşturmanın başlamasından itibaren hükmün kesinleşmesine kadar, suç şüphesi altında bulunan kişiyi
- Soruşturma
- Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyi
- Kovuşturma
- İddianamenin kabulüyle başlayıp, hükmün kesinleşmesine kadar geçen evreyi
Bu maddedeki kavramlar
- Beraat
- Ceza verilmesine yer olmadığı kararı
- Hüküm
- Davanın düşmesi ve durması
- Davanın reddi
- Derhâl beraat
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
92.423 karar arasından seçildi- Ceza Genel Kurulu E.2024/49 K.2026/145 T.2026-03-11Ceza Genel KuruluBozmaYerleşik içtihat
Ancak yeniden yargılamayı gerektirmeyen bu konuda, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun, 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca karar tarihi itibarıyla uygulanması gereken 322. maddesine göre karar verilmesi mümkün bulunduğundan, TCK'nın 66/1-e ve CMK'nın 223/8. maddeleri uyarınca sanık hakkında açılan kamu davasının dava zamanaşımı nedeniyle DÜŞMESİNE,
- Ceza Genel Kurulu E.2025/438 K.2025/504 T.2025-11-25Ceza Genel KuruluBozma
Sanığın tehdit suçundan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223/2-e maddesi uyarınca beraatine ilişkin Diyarbakır 9. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 27.01.2015 tarihli ve 499-78 sayılı hükmün, katılan sanık müdafii ve sanık müdafii ile katılanlar tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 6. Ceza Dairesince 23.06.2025 tarih ve 16186-6567 sayı ile onanmasına karar verilmiştir.
- 8. Ceza Dairesi · E. 2025/4295 · K. 2026/844 · T. 20.01.2026Daire kararıBozma
Siverek 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 28.11.2023 tarihli ve 2023/522 Esas, 2023/581 Karar sayılı kararı ile hükümlü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 223/7. maddesi uyarınca davanın reddine karar verildiği, kararın 26.12.2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Sanık Berk hakkında "hakaret" suçundan açılan davanın kovuşturma evresinde mahkeme, Berk’in eylemi gerçekleştirdiğini ancak karşılıklı hakaret nedeniyle Berk’e ceza verilmemesi gerektiği kanaatine varmıştır. Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri uyarınca, "Beraat" kararı ile "Ceza Verilmesine Yer Olmadığı" (CVYO) kararı arasındaki farklar dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- A) Yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olması durumunda beraat kararı verilir.
- B) Karşılıklı hakaret durumunda fiil suç özelliğini korumasına rağmen CVYO kararı verilir.
- C) Yaş küçüklüğü veya akıl hastalığı nedeniyle kusurun bulunmaması durumunda beraat hükmü kurulur.
- D) Yüklenen suçun sanık tarafından işlenmediğinin sabit olması durumunda beraat kararı verilir.
- E) Etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gereken hallerde CVYO kararı verilir.
Bu maddeyle ilgili 12 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl