CMK Madde 239Katılanın hakları
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, davaya katılmış mağdur veya suçtan zarar görenin, belirli suç gruplarında baro aracılığıyla avukat görevlendirilmesini isteme hakkını ve bu istemin aranmadığı halleri düzenler. Kapsam, kamu davasına katılan kişilerdir; katılmanın kendisi, katılma usulü ve katılanın diğer hakları bu maddenin konusu değildir. Katılmanın usulü, katılma kararı ve sanık ile müdafiinin dinlenmesi (m.238) düzenlemez. Mağdurun ve şikâyetçinin avukat talebi için m.234 ayrıca uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)(Değişik: 24/7/2008-5793/41 md.) Mağdur veya suçtan zarar gören davaya katıldığında, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı veya ısrarlı takip suçları ile kadına karşı işlenen kasten yaralama, işkence veya eziyet suçlarında ve alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda, baro tarafından kendisine avukat görevlendirilmesini isteyebilir.1
(2)Mağdur veya suçtan zarar görenin çocuk, sağır ve dilsiz veya kendisini savunamayacak derecede akıl hastası olması halinde avukat görevlendirilmesi için istem aranmaz.
- 1.(1. fıkra)12/5/2022 tarihli ve 7406 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “cinsel saldırı suçu ile” ibaresi “cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı veya ısrarlı takip suçları ile kadına karşı işlenen kasten yaralama, işkence veya eziyet suçlarında ve” şeklinde değiştirilmiştir.
Değişiklik geçmişi(2)
- 12.05.20221. fıkra 12.05.2022 tarihinde 7406 sayılı Kanunla değiştirildi
- 24.07.20081. fıkra 24.07.2008 tarihinde 5793 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Atıflar(1)
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- İstem
- Katılan
- Baro tarafından avukat görevlendirilmesi
- Kendisini savunamayacak derecede akıl hastalığı
- Suç grubu sınırı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
47 karar arasından seçildi- 9. Ceza Dairesi · E. 2025/7161 · K. 2026/152 · T. 06.01.2026Daire kararıBozma
1.Suç tarihinde on sekiz yaşından küçük olan mağdureye 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 239/2. maddesi gereğince istemi aranmaksızın vekil atanarak beyanının alınmasının zorunlu olduğu gözetilmeden bozma öncesi mağdureye atanan vekile tebligat yapılmasına ilişkin 12.05.2025 tarihli tensip ara kararına rağmen ilgili vekile tebligat yapılmaması ve başka bir vekil de atanmaması,
- 9. Ceza Dairesi · E. 2025/5401 · K. 2025/8345 · T. 28.10.2025Daire kararıBozma
Katılan mağdurenin kendisini vekaletnameli avukat ile temsil ettirdiği ve bu sebeple 5271 sayılı Kanun'un 239. maddesi gereğince barodan atanan vekilin görevinin sona ereceği anlaşıldığından katılan mağdureyi temsile hak ve yetkisi bulunmayan Av. ...'nın temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
- 8. Ceza Dairesi · E. 2024/17244 · K. 2025/7509 · T. 09.10.2025Daire kararıOnama
2022/4615 Karar sayılı kararı ile suç tarihi itibariyle 18 yaşından küçük olan ve dosyada yer alan sağlık kurulu raporuna göre hafif düzeyde mental reterdasyon hastası olan katılan ...'a 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 239/2. maddesi uyarınca vekil tayini yoluna gidilmesi gerekirken,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Katılanın hakları kapsamında, aşağıdakilerden hangisi için "baro tarafından avukat görevlendirilmesi" isteyebilme şartı aranmaz?
- A) Mağdurun çocuk olması
- B) Mağdurun sağır ve dilsiz olması
- C) Mağdurun kendisini savunamayacak derecede akıl hastası olması
- D) A, B ve C şıklarının hepsinde istem şartı aranmaz.
- E) Sadece cinsel suçlarda istem şartı aranmaz.
Bu maddeyle ilgili 1 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl