CMK Madde 251Basit yargılama usulü

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 08.07.2021Kısmi iptal (yürürlükte)

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Bu madde, asliye ceza mahkemesinde görülen ve adli para cezasını veya üst sınırı iki yıl ve daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda uygulanacak basit yargılama usulünün kararını, bu usulde sanığa, mağdura ve şikâyetçiye yapılacak tebligatı, yazılı beyan ve savunma sürecini, bu süreç sonunda duruşma yapılmadan verilecek hükmü, indirimi, seçenek yaptırım, erteleme ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını, itiraz usulünü ve usulün her aşamada terk edilmesini düzenler.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(Mülga: 2/7/2012-6352/105 md.) (Başlığı ile Birlikte Yeniden Düzenleme:17/10/2019-7188/24 md.)

(1)Asliye ceza mahkemesince, iddianamenin kabulünden sonra adli para cezasını ve/veya üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verilebilir. (Ek cümle:8/7/2021-7331/23 md.) 175 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca duruşma günü belirlendikten sonra basit yargılama usulü uygulanmaz.

(2)Basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verildiği takdirde mahkemece iddianame; sanık, mağdur ve şikâyetçiye tebliğ edilerek, beyan ve savunmalarını iki hafta içinde yazılı olarak bildirmeleri istenir. Tebligatta duruşma yapılmaksızın hüküm verilebileceği hususu da belirtilir. Ayrıca, toplanması gereken belgeler, ilgili kurum ve kuruluşlardan talep edilir.1

(3)Beyan ve savunma için verilen süre dolduktan sonra mahkemece duruşma yapılmaksızın ve Cumhuriyet savcısının görüşü alınmaksızın, Türk Ceza Kanununun 61 inci maddesi dikkate alınmak suretiyle, 223 üncü maddede belirtilen kararlardan birine hükmedilebilir. Mahkûmiyet kararı verildiği takdirde sonuç ceza dörtte bir oranında indirilir.

(4)Mahkemece, koşulları bulunması hâlinde; kısa süreli hapis cezası seçenek yaptırımlara çevrilebilir veya hapis cezası ertelenebilir ya da uygulanmasına sanık tarafından yazılı olarak karşı çıkılmaması kaydıyla hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir.

(5)Hükümde itiraz usulü ile itirazın sonuçları belirtilir.

(6)Mahkemece gerekli görülmesi hâlinde bu madde uyarınca hüküm verilinceye kadar her aşamada duruşma açmak suretiyle genel hükümler uyarınca yargılamaya devam edilebilir.

(7)Basit yargılama usulü, yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, (…)2 hâlleri ile soruşturma veya kovuşturma yapılması izne ya da talebe bağlı olan suçlar hakkında uygulanmaz.

(8)Basit yargılama usulü, bu kapsama giren bir suçun, kapsama girmeyen başka bir suçla birlikte işlenmiş olması hâlinde uygulanmaz.

  1. 1.(2. fıkra)2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunun 37 nci maddesi ile bu fıkrada yer alan “on beş gün” ibaresi “iki hafta” şeklinde değiştirilmiştir.
  2. 2.(7. fıkra)Anayasa Mahkemesinin 5/11/2024 Tarihli ve E: 2024/66, K: 2024/188 Sayılı Kararı ile bu fıkrada yer alan "…sağır ve dilsizlik..." ibaresi iptal edilmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(2)
  1. 08.07.20211. fıkra bir cümlesi 08.07.2021 tarihinde 7331 sayılı Kanunla eklendi
  2. 02.07.2012maddenin tamamı 02.07.2012 tarihinde 6352 sayılı Kanunla yürürlükten kaldırıldı

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(6)
Bu maddede geçen tanımlar(3)
Sanık
Kovuşturmanın başlamasından itibaren hükmün kesinleşmesine kadar, suç şüphesi altında bulunan kişiyi
Soruşturma
Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyi
Kovuşturma
İddianamenin kabulüyle başlayıp, hükmün kesinleşmesine kadar geçen evreyi

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

12.858 karar arasından seçildi
  1. 4. Ceza Dairesi · E. 2025/3836 · K. 2025/9361 · T. 20.05.2025
    Daire kararı
    sanığın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 125/1, 86/2 , 86/3-a , 62/1 , 52/2 ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251/3 maddeleri gereğince 1.125,00 Türk lirası, 2.250,00 Türk lirası ve 3.375,00 Türk lirası adli para cezaları ile cezalandırılmasına dair Ankara Batı 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 06/12/2023 tarihli ve 2023/941 Esas, 2023/1034 sayılı Kararının, Adalet Bakanlığı tarafından kanun yararına bozulmasının istenilmesi üzerine,
  2. 8. Ceza Dairesi · E. 2023/1718 · K. 2024/7517 · T. 09.10.2024
    Daire kararıBozma
    Erzurum 4. Asliye Ceza Mahkemesinin, 20.05.2021 tarihli ve 2021/344 Esas, 2021/399 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında iftira suçundan basit yargılama usulü uygulanarak 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 267 nci maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesi ve 51 inci maddesi ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 251 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca neticeten 7 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, cezanın ertlenmesine karar verilmiştir.
  3. 12. Ceza Dairesi · E. 2021/1730 · K. 2024/2899 · T. 03.06.2024
    Daire kararıBozma
    Ceza Muhakemesi Kanununda yapılan değişikliklerin ise derhal uygulanması gerekmekle birlikte, basit yargılama usulü uygulanan olaylarda 5271 sayılı Kanun'un 251/3. maddesine göre; “mahkûmiyet kararı verildiği takdirde sonuç ceza dörtte bir oranında indirilir.” şeklindeki düzenleme karşısında,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddenin ders anlatımı

  • Basit Yargılama Usulü
    Ceza Muhakemesi Hukuku · 10 Özel Yargılama Usulleri · 10:38
Ders videosunu platformda izle

Bu maddeye özel soru

Ceza Muhakemesi Hukuku

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre basit yargılama usulüyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Basit yargılama usulünde duruşma yapılmaksızın hüküm verilebilir.
  2. B) Cumhuriyet savcısının görüşü alınmaksızın hüküm verilebilir.
  3. C) Mahkumiyet kararı verildiği takdirde sonuç ceza 1/4 oranında indirilir.
  4. D) Mahkemece kısa süreli hapis cezası seçenek yaptırımlara çevrilemez.
  5. E) Koşulları varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilir.

Bu maddeyle ilgili 11 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl