TBK Madde 527II. Sorumluluk
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, vekâletsiz işgörenin (başkasının işini sahibinin vekâleti olmadan görenin) sorumluluk derecesini düzenler. Birinci fıkra, işgörenin her türlü ihmalinden sorumlu olduğunu ve işgörenin işsahibinin zararını veya zarar tehlikesini gidermek amacıyla hareket etmesi halinde sorumluluğun hafifleyeceğini kurar. İkinci fıkra, işsahibinin yasağına karşın iş görülmesi halinde beklenmedik hâlden sorumluluğu ve bu sorumluluktan kurtulma koşulunu düzenler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Vekâletsiz işgören, her türlü ihmalinden sorumludur. Ancak, işgören bu işi, işsahibinin karşılaştığı zararı veya zarar tehlikesini gidermek üzere yapmışsa, sorumluluğu daha hafif olarak değerlendirilir.
İşgören, işsahibinin açıkça veya örtülü olarak yasaklamış olmasına karşın bu işi yapmışsa ve işsahibinin yasaklaması da hukuka veya ahlaka aykırı değilse, beklenmedik hâlden de sorumlu olur. Ancak, işgören o işi yapmamış olsaydı bile, bu zararın beklenmedik hâl sonucunda gerçekleşeceğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 411 inci maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 527 nci maddesinde, vekâletsiz işgörenin sorumluluğu düzenlen mektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 411 inci maddesinin kenar başlığında kullanılan "II. Mes'uliyet" şeklindeki ibare, Tasarıda "II. Sorumluluk" şeklinde değiştirilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 411 inci maddesi üç fıkradan oluştuğu hâlde, birinci ve ikinci fıkralar, birbiriyle bağlantılı konulara ilişkin oldukları göz önünde tutularak, Tasarının 526 ncı mad desinde, tek fıkra hâlinde kaleme alınmıştır. 818 sayılı Borçlar Kanununun 411 inci maddesinin birinci fıkrasında kullanılan "her türlü ihmal ve ihtiyatsızlıktan" şeklindeki ibare, Tasarıda "özensizliğinden" şekline dönüştürülmüştür. 818 sayılı Borçlar Kanununun 411 inci maddesinin ikinci fıkrasında kullanılan "maruz bulun duğu zararı" şeklindeki ibareye, Tasarıda "zarar tehlikesini" şeklindeki ibare de eklenerek, hükmün kapsamı genişletilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 411 inci maddesinin son fıkrasının birinci cümlesinde kullanılan "kazadan" şeklindeki terim, Tasarıda "beklenmedik hâlden" şekline dönüştürülmüştür. 818 sayılı Borçlar Kanununun 411 inci maddesinin son fıkrasının ikinci cümlesinin "Meğer ki o kimse müdahalesi olmasa bile kazanın vukua geleceğini ispat etsin" şeklindeki hükmü, Tasarıda "işgören o işi yapmamış olsaydı bile beklenmedik hâl sonucunda bu zararın gerçekleşeceğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde ifade edilmiştir. Sistematik yapısı ile metninde yapılan düzeltme ve anlaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur. - 2 2 0 -
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Beklenmedik hâl
- Her türlü ihmal
- İşsahibinin yasağı
- Vekâletsiz işgören
- Zarar tehlikesini gidermek
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
44 karar arasından seçildi- 3. Hukuk Dairesi · E. 2021/1216 · K. 2023/608 · T. 15.03.2023Daire kararıOnama
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 527 nci madde: "Vekâletsiz işgören, her türlü ihmalinden sorumludur.
- İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2016/1383 · K. 2025/917 · T. 11.12.2025İlk derece
Birleşen dava yönünden alınan 21/07/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; kooperatifin ortak mahaller için yaptığı harcama bedelinden davalıların payına düşen miktarın 46.633,59 TL olduğunun belirtildiği, davacı vekilinin 12/02/2025 tarihinde 46.324,05 TL üzerinden ıslah dilekçesi sunmuş olduğu anlaşılmıştır.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 526 ncı madde: "Vekâleti olmaksızın başkasının hesabına işgören, o işi sahibinin menfaatine ve varsayılan iradesine uygun olarak görmekle yükümlüdür."6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 527 nci madde: "Vekâletsiz işgören, her türlü ihmalinden sorumludur.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Mimar (M), yurt dışında bulunan komşusu (K)'nın tarihi dağ evinin çatısının yoğun kar birikmesi nedeniyle çökme tehlikesi altında olduğunu fark eder. Çökmenin hem (K)'nın evine hem de kendi bahçe duvarına zarar verebileceği endişesiyle, durumu acil görerek müdahale etmeye karar verir. (M), kar temizliği için bölgeden bir işçi olan (Ç) ile anlaşır. (Ç), çalışma sırasında dikkatsizliği sonucu elindeki ağır bir aleti düşürerek dağ evinin paha biçilmez orijinal vitray penceresini kırar. Bu olayda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun vekâletsiz iş görme hükümlerine göre (M)'nin sorumluluğuna ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) Mimar (M), işçi (Ç)'yi seçerken ve denetlerken gerekli özeni gösterdiğini ispat ederse, adam çalıştıran sıfatıyla sorumluluktan kurtulur.
- B) Mimar (M) ile komşusu (K) arasında bir borç ilişkisi bulunmadığından, (M)'nin ancak ağır kusuru mevcutsa sorumluluğuna gidilebilir.
- C) (M), işi aynı zamanda kendi menfaatine de gördüğü için, ortaya çıkan zarardan kusurunun derecesine bakılmaksızın tam olarak sorumlu olur.
- D) (M), (K)'nın menfaatine ve olası bir zararı önlemek amacıyla hareket ettiğinden, her türlü ihmalinden sorumlu olmakla birlikte, hâkim onun sorumluluğunu hafifletebilir.
- E) (M), (K)'nın borcunun ifasında yardımcı kişi kullandığından, (Ç)'nin kusurlu eyleminden dolayı kurtuluş kanıtı getirmesi mümkün olmaksızın sorumlu tutulur.