HMK Madde 317Dilekçelerin verilmesi

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 22.07.2020

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, basit yargılama usulünde dava ve cevap dilekçelerinin verilme biçimini, davalının cevap süresini, bu süreye bir defaya mahsus verilebilecek ek süreyi ve cevaba cevap ile ikinci cevap dilekçelerinin yasaklanmasını düzenler. Dilekçe formunun yönetmelikle belirlenen biçimde doldurularak da verilebileceğini de kapsar. Kurala, basit yargılama usulüne tabi davalarda dava açan davacı ile davalı taraf bakımından uygulanır.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Dava açılması ve davaya cevap verilmesi dilekçe ile olur.

(2)Cevap süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Ancak mahkeme durum ve koşullara göre cevap dilekçesinin bu süre içinde hazırlanmasının çok zor yahut imkânsız olduğu durumlarda, yine bu süre zarfında mahkemeye başvuran davalıya, cevap süresinin bitiminden itibaren işlemeye başlamak, bir defaya mahsus olmak ve iki haftayı geçmemek üzere ek bir süre verebilir. Ek cevap süresi talebi hakkında verilen karar taraflara derhâl bildirilir.1

(3)Taraflar cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi veremezler.

(4)Dava ve cevap dilekçeleri yönetmelikte belirlenecek formun doldurulması suretiyle de verilebilir.

  1. 1.(2. fıkra)22/7/2020 tarihli ve 7251 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan “davalıya, bir defaya mahsus” ibaresi “davalıya, cevap süresinin bitiminden itibaren işlemeye başlamak, bir defaya mahsus olmak” şeklinde değiştirilmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

Maddede basit yargılama usulünde dilekçelerin verilmesi aşaması düzenlenmiştir. Zira, bir yargılama usulü düzenlendiğinde temel aşamalar olarak dilekçelerin verilmesi, tahkikat ve hüküm aşamalarının doğru düzenlenmesi, o yargılama usulünün sağlıklı uygulanmasını kolaylaştıracaktır. Birinci fıkrada, günümüz şartları itibarıyla, her yerde dilekçe yazmanın ve yazdırmanın kolay bir iş hâline gelmesi karşısında, davanın dilekçe ile açılması ve dilekçe ile cevap verilmesi kuralı uygun bulunmuştur. İkinci fıkrada cevap süresi düzenlenmiş, belirtilen süre içinde cevap dilekçesinin hazırlanması mümkün olmazsa bir defaya mahsus sürenin uzatılabileceği kabul edilmiştir. Cevap ek süresinin verilmesi için de, davalının cevap süresinde mahkemeye başvurusu aranmıştır. Ek cevap süresi talebi hakkında tarafların durumdan haberdar edilmesi de fıkrada yer almıştır. Böylece taraflar, bu konuda üzerlerine düşeni gecikmeden yerine getirebileceklerdir. Cevabın mümkün olduğunca yargılamayı uzatmadan verilmesinin sağlanması için, böyle bir düzenleme yapılmıştır. Üçüncü fıkrada, yazılı yargılama usulüne göre, basit yargılama usulüne tabi davaların daha kısa sürede sonuçlanmasını sağlamak amacıyla, dilekçelerin verilmesi aşamaları kısaltılmış, tarafların yalnızca dava ve cevap dilekçeleri verebilecekleri, cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçelerini veremeyecekleri açıkça düzenlenmiştir. Maddenin birinci fıkrasında, gerek davanın açılması gerekse cevap verilmesinin dilekçe ile olacağı açıkça düzenlenmiş bulunduğundan bu fıkra ile bağlantılı olarak, basit yargılama usulünde daha kolay dava açılması veya cevap verilmesini sağlamak için, yönetmelikte belirtilecek formların doldurulması suretiyle de dava açılıp cevap verilmesi, dördüncü fıkra hükmüyle mümkün kılınmıştır. Bu forma yer verilmesinin amacı, hem kişilerin hak arama imkânlarını daha sağlıklı ve zarara uğramadan, usulüne uygun yerine getirmelerini, hem de yargı organlarına başvuruların düzenli olmasını sağlamaktır. Böylece bir yandan yanlış yönlendirmelerle kişilerin hak kaybının önüne geçilecek, hem de yargı organları daha düzenli dosya oluşturacaktır.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Değişiklik geçmişi(1)
  1. 22.07.20202. fıkra 22.07.2020 tarihinde 7251 sayılı Kanunla değiştirildi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

348 karar arasından seçildi
  1. Hukuk Genel Kurulu E.2021/728 K.2022/1182 T.2022-09-29
    Hukuk Genel KuruluBozma
    23. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Dilekçelerin verilmesi” başlıklı 317. maddesi uyarınca “(1) Dava açılması ve davaya cevap verilmesi dilekçe ile olur.
  2. 9. Hukuk Dairesi · E. 2022/9133 · K. 2022/10349 · T. 26.09.2022
    Daire kararıBozma
    Ancak 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden sonraki uygulamada, adı geçen Kanun'un 317 nci maddesinin ikinci fıkrası ve 319 uncu maddesi uyarınca ıslah dilekçesinin davalı tarafa tebliği üzerine iki haftalık süre içinde ıslaha konu kısımlar için zamanaşımı def'inde bulunulabileceği kabul edilmelidir.
  3. 9. Hukuk Dairesi · E. 2020/8722 · K. 2021/3881 · T. 16.02.2021
    Daire kararıBozma
    Dava konusunun ıslah yoluyla arttırılması durumunda, 6100 sayılı Kanunun 317 nci maddesinin ikinci fıkrası ve 319 uncu maddeleri uyarınca ıslah dilekçesinin davalı tarafa tebliği üzerine iki haftalık süre içinde ıslaha konu kısımlar için zamanaşımı definde bulunulabileceği kabul edilmelidir.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddeye özel soru

Medeni Usul Hukuku

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca basit yargılama usulüne tabi bir davada, yargılamanın daha seri ve basit bir şekilde yürütülmesi amacı gözetilmektedir. Bu usulün temel özelliklerinden olan dilekçelerin teatisi aşamasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A) Davalının cevap dilekçesi sunma süresi, dava dilekçesinin tebliğinden itibaren her zaman iki hafta olup bu süre hâkim kararıyla uzatılamaz veya kısaltılamaz.
  2. B) Mahkeme, HMK m. 320 uyarınca dosya üzerinden karar verebilecekse de tarafların talebi hâlinde mutlaka bir ön inceleme duruşması yaparak ek dilekçe sunma imkânı tanımalıdır.
  3. C) Taraflar, yazılı yargılama usulündeki gibi cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi veremezler; iddia ve savunmalarını kural olarak sadece dava ve cevap dilekçeleriyle sunmakla yükümlüdürler.
  4. D) İddia ve savunmanın genişletilmesi veya değiştirilmesi yasağı, tahkikatın tamamlandığı duruşmada başladığından, taraflar bu aşamaya kadar serbestçe yeni dilekçeler sunabilirler.
  5. E) Tarafların anlaşması hâlinde, usul ekonomisi ilkesi gereğince mahkeme, yazılı yargılama usulündeki gibi dört dilekçe verilmesine izin verebilir.

Bu maddeyle ilgili 7 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl