HMK Madde 380Yeniden yargılama veya hükmün iptali
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
HMK m.380, yargılamanın iadesi talebinin kabul edilmesi ve iade sebebinin sabit görülmesi halinde mahkemenin vereceği kararın türünü düzenler. Birinci fıkranın ilk cümlesi, yeniden yargılama sonucunda eski hükmün onanmasını ya da kısmen veya tamamen değiştirilmesini öngörür. İkinci cümle ile m.375/1-c ve m.375/1-ı kapsamındaki hallerde başka inceleme yapılmadan hükmün iptal edilmesini kurar. İkinci fıkra, iptal veya yeniden yargılama kararının hükmün bütün nüshalarında gösterilmesini emreder.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)İnceleme sonunda, dayanılan yargılamanın iadesi sebebi sabit görülürse, yeniden yargılama yapılarak ortaya çıkacak duruma göre verilmiş olan karar onanır veya kısmen yahut tamamen değiştirilir. Ancak, davacının açık veya zımni muvafakati olmaksızın vekil veya temsilci olmayan kimselerin huzuruyla davanın görülmüş ve karara bağlanmış olması yahut 375 inci maddenin birinci fıkrasının (ı) bendine dayalı olarak yargılamanın iadesi dilekçesi kabul olunursa, başka bir inceleme yapılmaksızın hüküm iptal edilir.
(2)Bu husus, iade yoluyla incelenmesi istenen hükmün bütün nüshalarında gösterilir.
Madde gerekçesi
1086 sayılı Kanunun 450 nci maddesini karşılamaktadır. Yargılamanın iadesini isteme şartları oluştuğu takdirde hâkimin yapacağı iş bu maddede açıklanmıştır. “Yargılamanın iadesi sebepleri” başlıklı 379 uncu maddenin (c) bendinde gösterildiği üzere, davacının açık veya zımnî muvafakati veya talimatı olmadan veya davacının vekili olmayan kimse tarafından dava açılmış olması hâlinde, davacının iradesiyle açılmış bir dava bulunmadığından, bu hâlin tespiti durumunda hüküm iptal edilecektir. Başkaca bir işlem yapılmayacaktır. Ancak davalıyı temsil eden kişinin onun vekili olmaması hâlinde yargılamanın iadesi talebi kabul edildiği takdirde, yargılamaya devam edilecek, sonucuna göre ve birinci fıkranın birinci cümlesinde gösterildiği üzere karar verilecektir. Sözü edilen 379 uncu maddenin (ı) bendindeki hâl gerçekleşirse, kesinleşmiş olan birinci davanın kararı, dava engeli oluşturacağından, ikinci kararın iptali ile yetinilecektir. 1086 sayılı Kanunun 450 nci maddesinin ikinci fıkrasında, aynı Kanunun 445 inci maddesinin birinci fıkrasının (9) numaralı bendine atıfta bulunulmak suretiyle, yasaklı hâkimin davaya bakmış olması hâlinde dahi, hükmün iptali ile yetinileceği gösterilmiş ise de; bu gibi durumlarda usulüne uygun açılmış bir dava bulunduğundan, hükmün iptali ile yetinilmesi, kanunda yasaklanan ve hâkimin sorumluluğunu gerektiren “Hakkın yerine getirilmesinden kaçınmış olmak” niteliğinde görüldüğünden, yasaklı hâkimin davaya bakmış olması hâli, bu maddenin birinci fıkrasının birinci cümlesi kapsamında kabul edilmiştir. Maddenin ikinci fıkrasında, iptal keyfiyetinin hükmün bütün nüshalarında gösterileceği emredilmek suretiyle kanuna aykırı oluşmuş olan hükmün kullanılmasına imkân bırakılmamıştır. 1086 sayılı Kanunun 452 nci maddesi hükmü, kesin hükmün tabiî bir sonucu olup, temyize ilişkin kural da yargılamanın iadesi davasının diğer davalardan bir farklılaşmasının bulunmaması nedeniyle bu Tasarıda yer almamıştır.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(1)
Bu maddenin atıf yaptıkları
Bu maddedeki kavramlar
- Değiştirme
- Onama
- Yargılamanın iadesi
- Yeniden yargılama
- Hükmün iptali
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
196 karar arasından seçildi- 7. Hukuk Dairesi · E. 2024/30 · K. 2024/843 · T. 14.02.2024Daire kararıBozma
iş bu yargılamanın iadesi davasının davacısı konumunda bulunan ...'nun açık veya zımni muvafakatı olmaksızın vekil veya temsilci olmayan kimselerin huzurunda davanın görülmüş ve karara bağlanmış olması durumunun gerçekleştiği de göz önüne alınarak, davacının davasının kabulü ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 380 nci maddesi 2 nci cümlesi çerçevesinde mahkememizin hükmünün iptal edilmesine,
- 2. Hukuk Dairesi · E. 2023/4318 · K. 2023/5755 · T. 29.11.2023Daire kararıOnama
davacının ileri sürdüğü sebeplerin sınırlı olarak 6100 sayılı Kanun'un 375 inci maddesinde sayılan yargılamanın iadesi sebeplerinden de olmadığı, bu tespit karşısında tanık dinlenmesinin dosyaya bir yenilik katmayacağından tanıkların da dinlenmediği gerekçesi ile yargılamanın yenilenmesi talebine konu mahkeme kararında kısmen veya tamamen değişiklik yapılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından davacının talebinin reddine, 6100 sayılı Kanun'un 380 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca mahkemenin önceki kararının aynen onanmasına karar verilmiştir.
- 10. Hukuk Dairesi · E. 2021/128 · K. 2021/9380 · T. 30.06.2021Daire kararıDüzeltilerek onama
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Yeniden yargılama veya hükmün iptali" başlıklı 380. maddesinde; "(1) İnceleme sonunda, dayanılan yargılamanın iadesi sebebi sabit görülürse, yeniden yargılama yapılarak ortaya çıkacak duruma göre verilmiş olan karar onanır veya kısmen yahut tamamen değiştirilir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Yargılamanın iadesi sonunda verilecek kararlarla ilgili hangisi yanlıştır?
- A) Karar onanabilir.
- B) Karar kısmen değiştirilebilir.
- C) Karar tamamen değiştirilebilir.
- D) Eski hüküm iptal edilir.
- E) Perjury (Yalan yere yemin) halinde başka inceleme yapılmaksızın hüküm iptal edilir.
Bu maddeyle ilgili 2 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl