HMK Madde 385Yargılama usulü
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
HMK m.385, çekişmesiz yargı işlerinde yargılama usulünün genel çerçevesini belirler. Düzenlediği konular üç başlıktadır: basit yargılama usulünün çekişmesiz yargıya niteliğine uygun düştüğü ölçüde uygulanması, resen araştırma ilkesinin varsayılan olarak geçerli olması ve mahkeme dışındaki resmî makamlara bırakılan işlerde usulün özel kanuna bağlanması.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Çekişmesiz yargı işlerinde, niteliğine uygun düştüğü ölçüde, basit yargılama usulü uygulanır.
(2)Çekişmesiz yargı işlerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça resen araştırma ilkesi geçerlidir.
(3)Mahkemeler dışındaki resmî makamlara bırakılan çekişmesiz yargı işlerinde uygulanacak usul, ilgili özel kanunlarında belirtilen hükümlere tabidir.
Madde gerekçesi
Maddenin birinci fıkrasında yer alan düzenlemede, özel hüküm bulunmayan hâllerde basit yargılama usulüne ilişkin ilke ve kuralların çekişmesiz yargı işlerinde de niteliğine uygun düştüğü ölçüde işlerlik kazanacağı hususu hüküm altına alınmıştır. Çekişmesiz yargı işlerinde genel görevli yargı yerinin sulh hukuk mahkemeleri olduğu ve bu mahkemelerde de basit yargılama usulü uygulandığına göre, anılan işlerde özel hüküm bulunmayan hâllerde basit yargılama usulünün uygulanma kabiliyeti kazanmasını doğal karşılamak gerekir. Maddenin ikinci fıkrasında yer alan düzenlemede, çekişmesiz yargı işlerinin büyük ölçüde kamu düzeniyle ilişki içinde bulunması sebebiyle bu tür işlerde re’sen araştırma ilkesinin işlerlik kazanacağı hususu hüküm altına alınmıştır. Maddenin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemede ise mahkemeler dışında resmî makamlara bırakılmış çekişmesiz yargı işlerinde, bunların yargı organı niteliği taşımaması sebebiyle, özel kanunlarında yer alan usul hükümlerinin işlerlik kazanacağı hususu açıkça ifade olunmuştur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Basit yargılama usulü
- Çekişmesiz yargı işi
- Resen araştırma ilkesi
- Resmî makam
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
20 karar arasından seçildi- 18. Hukuk Dairesi · E. 2013/6097 · K. 2013/8306 · T. 14.05.2013Daire kararıBozma
01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 385. maddesinde, çekişmesiz yargı işlerinde, niteliğine uygun düştüğü ölçüde basit yargılama usulünün ve aksine bir düzenleme olmadıkça da re'sen araştırma hükümlerinin uygulanacağını düzenlemiştir.
- İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2023/434 · K. 2024/270 · T. 16.04.2024İlk derece
işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır."6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 385/1 maddesi uyarınca "(1) Çekişmesiz yargı işlerinde, niteliğine uygun düştüğü ölçüde, basit yargılama usulü uygulanır."Dosyanın incelenmesinde davacı vekili tarafından 02/11/2023 tarihli duruşmada davanın takip edilmemesi sebebiyle dosyanın işlemden kaldırıldığı görülmüş,
- 13. Daire · E. 2016/3920 · K. 2016/3782 · T. 18.11.2016Daire kararıRet
(medeni yargılamada da re'sen araştırma ilkesinin geçerli olduğu davalar mevcuttur; bunlara örnek olarak 6100 sayılı Kanun'un 385. maddesi gereği tüm çekişmesiz yargı işleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda düzenlenen çekişmesiz yargının temel nitelikleri ve bu yargılamada geçerli olan usul ilkeleri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi bu yargı türünün hukuki mahiyetiyle bağdaşmaz?
- A) Kanunda aksine bir düzenleme bulunmadıkça, çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemesi olarak belirlenmesi genel kuraldır.
- B) Çekişmesiz yargı işlerinde, niteliğine uygun düştüğü ölçüde basit yargılama usulünün uygulanması esastır.
- C) Çekişmesiz yargı sonucunda verilen kararlar, bir uyuşmazlığı nihai olarak çözmediğinden, kural olarak maddi anlamda kesin hüküm gücünden yoksundur ve şartların değişmesi hâlinde yeniden ele alınabilir.
- D) Aksine bir hüküm bulunmadıkça resen araştırma ilkesinin geçerli olması, hâkimin ilgililerin bildirdikleriyle sınırlı kalmadan gerçeği tespit etme yükümlülüğü altına girmesi anlamına gelir.
- E) Yargılamanın temelini talepte bulunanın dilekçesi oluşturduğundan, hâkimin karar verebilmesi için gerekli olan tüm vakıa ve delillerin yalnızca talepte bulunan tarafından dosyaya sunulması zorunludur ve hâkim bu sunumla bağlıdır.
Bu maddeyle ilgili 3 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl