TTK Madde 123III - Rekabet yasağı anlaşması
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
6102 sayılı Kanun'un 123. maddesi, acentenin sözleşme ilişkisi sona erdikten sonra faaliyetini sınırlayan rekabet yasağı anlaşmasının şeklini, süresini, konusunu, karşılığını ve müvekkilin bu sınırlamadan vazgeçme ya da sınırlamaya bağlı kalmama imkânlarını düzenler. Kural, müvekkil ile acente arasındaki acentelik ilişkisine uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Acentenin, işletmesine ilişkin faaliyetlerini, sözleşme ilişkisinin sona ermesinden sonrası için sınırlandıran anlaşmanın yazılı şekilde yapılması ve anlaşma hükümlerini içeren ve müvekkil tarafından imzalanmış bulunan bir belgenin acenteye verilmesi gerekir. Anlaşma en çok, ilişkinin bitiminden itibaren iki yıllık süre için yapılabilir ve yalnızca acenteye bırakılmış olan bölgeye veya müşteri çevresine ve kurulmasına aracılık ettiği sözleşmelerin taalluk ettiği konulara ilişkin olabilir. Müvekkilin, rekabet sınırlaması dolayısıyla, acenteye uygun bir tazminat ödemesi şarttır.
(2)Müvekkil, sözleşme ilişkisinin sona ermesine kadar, rekabet sınırlamasının uygulanmasından yazılı olarak vazgeçebilir. Bu hâlde müvekkil, vazgeçme beyanından itibaren altı ayın geçmesiyle tazminat ödeme borcundan kurtulur.
(3)Taraflardan biri, diğer tarafın kusurlu davranışı nedeniyle haklı sebeplerle sözleşme ilişkisini feshederse, fesihten itibaren bir ay içinde rekabet sözleşmesiyle bağlı olmadığını diğer tarafa yazılı olarak bildirebilir.
(4)Bu maddeye aykırı şartlar, acentenin aleyhine olduğu ölçüde geçersizdir.
Madde gerekçesi
Tasarının bu maddesi yeni olup, Alm. TK.'nın 90a paragrafından alınmıştır. Hü küm, sözleşmeden sonra sözleşmeye bağlı olarak uygulanacak faaliyet sınırlamasını düzenlemekte dir. Kanun, sözleşme sonu faaliyet yasağını veya sınırlamasını eşyanın doğasıyla bağdaştıramadığı için acenteyi koruyucu hükümler konulmasını gerekli görmüştür. Bu gereklilik, acentenin faaliyeti nin sınırlandırılmasının inhisar düzenlemesinden bağımsız olarak Tasanda yer almamış olması do layısıyla daha da önem kazanmıştır. Koruma, zaman sınırlamaları, şekil kurallarına uygunluk ve ya sağın karşılığında ücret ödenmesi ile sağlanmıştır. Birinci fıkra: Normal olan acente ilişkisinin sona ermesiyle acentenin serbest hale gelmesi, ar zu ediyorsa acentelik mesleğini, sona eren ilişkinin içine girdiği alan dahil, istediği alanda sürdür- mesidir. Ancak bu her zaman mümkün olmayabilir. Taraflar (çoğu kez müvekkilin isteği ve hatta baskısı ile) rekabet yasağının sözleşmenin sona ermesinden sonra da devam etmesini kararlaştırabi- lirler. Birinci fıkra söz konusu sözleşmenin yazılı olarak yapılmasını öngörmektedir. Yazılı şekil ge çerlilik şartıdır. Sözleşmenin zamanı önem taşır. Alman öğretisinde ve mahkeme kararlarında reka bet sınırlaması sözleşmesinin acentelik sözleşmesinin sona ermesinden önce yapılması halinde ko ruyucu olacağı; acente sözleşmesinden önce yapılan sözleşmenin, acente sözleşmesi yönünden bas kı yaratabileceği; sözleşmenin sona ermesinden sonra yapılabilecek böyle bir sınırlama anlaşması nın da amaca uygun düşmeyebileceği görüşü ileri sürülür. Ayrıca sözleşmenin sona ermesinden son ra yapılan sözleşmelerde ikinci fıkra uygulanamaz. Çünkü, müvekkil ilişkinin tasfiyesini ve acen tenin bazı alacaklarını böyle bir sözleşmenin yapılmasına bağlayabilir. Sözleşmenin sadece yazılı olarak yapılması yeterli değildir; ayrıca anlaşmanın bütün şartlarını içeren ve müvekkilin imzasını içeren bir belgenin makul bir süre içinde acenteye verilmiş olması gerekir; aksi halde acente sınır lama sözleşmesinin hüküm kazanmadığı definde bulunabilir. Sınırlama sözleşmesi en çok iki yıl için yapılır. İkinci fıkra: Müvekkil acente sözleşmesinin sona ermesine kadar sınırlama sözleşmesinden vazgeçebilir. Bu halde müvekkil vazgeçme beyanından itibaren altı ayın geçmesiyle tazminat öde me borcundan kurtulur. Üçüncü fıkra ve dördüncü fıkra: Her iki fıkra da gerekçeyi gerektirmeyecek kadar açıktır. İKİNCİ KİTAP Ticaret Şirketleri BİRİNCİ KISIM Genel Hükümler
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(1)
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Uygun tazminat
- Acentenin işletmesine ilişkin faaliyet
- Acenteye bırakılmış bölge veya müşteri çevresi
- Haklı sebeple fesih
- Rekabet yasağı anlaşması
- Vazgeçme beyanı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeye özel soru
Acentelik sözleşmesi sona erdikten sonra geçerli olacak bir rekabet yasağı anlaşmasının geçerlilik şartları ile ilgili hangisi yanlıştır?
- A) Anlaşma yazılı şekilde yapılmalıdır.
- B) Anlaşma en çok 2 yıl süreyle yapılabilir.
- C) Müvekkilin acenteye uygun bir tazminat ödemesi gerekir.
- D) Anlaşma, acentelik ilişkisi sona erdikten sonra yapılmalıdır.
- E) Müvekkilin imzası olan belgelerin acenteye verilmiş olması gerekir.
Bu maddeyle ilgili 2 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl