TTK Madde 235. Ticari satış ve mal değişimi
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, tacirler arasındaki satış ve mal değişimlerinde Türk Borçlar Kanunu'nun satış ve mal değişimi hükümlerinin esas olarak uygulanacağını belirtir; bu genel uygulamanın yanında üç özel hükmü düzenler: kısmi ifa halinde alıcının haklarının sınırı ve feshi, alıcının temerrüdü halinde satıcının satışa izin isteme yetkisi ve ayıplı malın ihbar süreleri. Madde tacirler arası ticari satış ve mal değişimine uygulanır; tüketici satışları ve tacir olmayan taraflar bakımından uygulanmaz.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Bu maddedeki özel hükümler saklı kalmak şartıyla, tacirler arasındaki satış ve mal değişimlerinde de Türk Borçlar Kanununun satış sözleşmesi ile mal değişim sözleşmesine ilişkin hükümleri uygulanır.
a)Sözleşmenin niteliğine, tarafların amacına ve malın cinsine göre, satış sözleşmesinin kısım kısım yerine getirilmesi mümkün ise veya bu şartların bulunmamasına rağmen alıcı, çekince ileri sürmeksizin kısmi teslimi kabul etmişse; sözleşmenin bir kısmının yerine getirilmemesi durumunda alıcı haklarını sadece teslim edilmemiş olan kısım hakkında kullanabilir. Ancak, o kısmın teslim edilmemesi dolayısıyla sözleşmeden beklenen yararın elde edilmesi veya izlenen amaca ulaşılması imkânı ortadan kalkıyor veya zayıflıyorsa ya da durumdan ve şartlardan, sözleşmenin kalan kısmının tam veya gereği gibi yerine getirilemeyeceği anlaşılıyorsa alıcı sözleşmeyi feshedebilir.
b)Alıcı mütemerrit olduğu takdirde satıcı, malın satışına izin verilmesini mahkemeden isteyebilir. Mahkeme, satışın açık artırma yoluyla veya bu işle yetkilendirilen bir kişi aracılığıyla yapılmasına karar verir. Satıcı isterse satış için yetkilendirilen kişi, satışa çıkarılacak malın niteliklerini bir uzmana tespit ettirir. Satış giderleri satış bedelinden çıkarıldıktan sonra artan para, satıcının takas hakkı saklı kalmak şartıyla, satıcı tarafından alıcı adına bir bankaya ve banka bulunmadığı takdirde notere bırakılır ve durum hemen alıcıya ihbar edilir.
c)Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır.
Madde gerekçesi
6762 sayılı Kanunun 25 inci maddesini karşılayan bu maddede değişiklik yapıl mıştır. "Sif satış ve diğer deniz aşırı satışlar" hakkındaki hükümleri saklı tutan (5) numaralı bent maddedeye alınmamıştır. Çünkü, Tasarı, 6762 sayılı Kanunun aksine, CİF ve FOB başta olmak üze re deniz aşırı satışlara yer vermemektedir. Söz konusu hükümler 1940'lı yıllarda geçerli olan Inco- terms hükümlerinden alınmıştı ve bugün Incoterms 2000 uygulanmaktadır. Incoterms devamlı de ğiştiği için yeni Incoterms'in kanuna konulmasının bir anlamı da yoktur. Kaldı ki, bu tür satışlarda taraflar çoğu kez Incoterms'e gönderme yapmakta veya ondan ayrılan özel düzenlemeler getirmek tedirler. Bu hükmün kaldırılması ve düzenlemenin Borçlar Kanununa bırakılması görüşü pek taraftar bulmamıştır. İKİNCİ KISIM Ticaret Sicili
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(1)
Bu maddenin atıf yaptıkları
Bu maddedeki kavramlar
- Açıkça belli ayıp
- Açıkça belli olmayan ayıp
- Alıcının mütemerrit olması
- Kısmi ifa
- Ticari satış ve mal değişimi
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
472 karar arasından seçildi- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi · E. 2020/1096 · K. 2022/1362 · T. 06.10.2022İstinafGönderme
yargılama sırasında bilinmediğinden mahkeme uyarılamadığını, davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, Dosyada verilen ilk yerel mahkeme kararında mahkeme “Davacı taraf araçtaki ayıpları 3 ayrı servis kaydı ile öğrenmiş ve ihtarnamesi ile son ayıbı 18.05.2015 tarihinde öğrendiğini beyan etmiş olmakla, taraflar arasındaki alım satım ilişkisi ticari bir satış olması dikkate alındığında 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 23/1 maddesi gereğince ayıp açıkça belli ise iki gün içinde ayıp açıkça ayıp değil ise kontrol ettirerek 8 gün içinde bildirilmelidir.
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi · E. 2021/1461 · K. 2025/284 · T. 06.03.2025İstinafRet
6102 sayılı yasanın 23. maddesi gereğince malın ayıplı olduğu açıkça belli ise 2 gün içerisinde açıkça belli değilse 8 gün içerisinde satıcıya ihbar yapılması zorunlu olup somut olayımızda ihbar zamanında yapılmıştır.
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi · E. 2020/1738 · K. 2023/1290 · T. 22.11.2023İstinafGönderme
Davamızda uygulanacak 6102 sayılı Kanunun 23.maddesi uyarınca "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Ticari satışlarda "ayıp ihbarı" ile ilgili süreler hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- A) Açık ayıplarda teslimden itibaren 2 gün içinde ihbar yapılmalıdır.
- B) Açık ayıplarda teslimden itibaren 8 gün içinde ihbar yapılmalıdır.
- C) Gizli ayıplarda muayene süresi 8 gündür.
- D) Tacirler arası ticari satışlarda özel süreler uygulanır.
- E) Süresinde ihbar yapılmazsa mal kabul edilmiş sayılır.
Bu maddeyle ilgili 3 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl