Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun Madde 9Genel esaslar
6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
6112 sayılı Kanun'un 9. maddesi, radyo ve televizyon yayınlarında ticarî iletişimin nasıl yapılabileceğini düzenler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Ticarî iletişim, yayın hizmetinin diğer unsurlarından görsel ve işitsel olarak kolayca ayırt edilebilir olmak zorundadır.
(2)Ticarî iletişimde bilinçaltı teknikleri kullanılamaz.
(3)Gizli ticarî iletişime izin verilemez.
(4)Haber bülteni ve haber programlarını düzenli olarak sunan kişilerin görüntü veya seslerine ticarî iletişimlerde yer verilemez.
(5)Ticarî iletişim, medya hizmet sağlayıcının editoryal bağımsızlığını ve program içeriğini etkileyecek şekilde kullanılamaz.
(6)Ticarî iletişim, 8 inci maddede belirlenen esas ve ilkeler saklı kalmak kaydıyla;
a)Adalet, hakkaniyet ve dürüstlük ilkelerine uygun olmak,
b)Cinsiyet, ırk, renk veya etnik köken, tabiiyet, din, felsefî inanç veya siyasî düşünce, engellilik, yaş ve herhangi bir ayrımcılığı içermemek veya teşvik etmemek,1
c)Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek,
ç)Çocukların fiziksel, zihinsel veya ahlakî gelişimine zarar vermemek, deneyimsizliklerini veya saflıklarını istismar ederek, çocukları bir ürün veya hizmeti satın almaya veya kiralamaya doğrudan yönlendirmemek; çocukları reklamı yapılmakta olan ürün veya hizmetleri satın almak için ebeveynlerini veya başkalarını ikna etmeye doğrudan teşvik etmemek; çocukların ebeveynlerine, öğretmenlerine veya diğer kişilere duyduğu güveni istismar etmemek veya sebepsiz olarak çocukları tehlikeli durumlarda göstermemek,
d)Kadınların istismarına yönelik olmamak,
e)Sağlık, çevre ve güvenliğe zarar verecek davranışa teşvik etmemek,
zorundadır.
(7)Genel beslenme diyetlerinde aşırı tüketimi tavsiye edilmeyen gıda ve maddeler içeren yiyecek ve içeceklerin ticarî iletişimine, çocuk programlarıyla birlikte veya bu programların içinde yer verilemez.
(8)Ticarî iletişim yayınlarının ses seviyesi diğer yayın bölümleri ile aynı seviyede olmak zorundadır.
- 1.(6. fıkra (b) bendi)25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan “özürlülük” ibaresi “engellilik” şeklinde değiştirilmiştir.
Değişiklik geçmişi(1)
- 25.04.20136. fıkra (b) bendi 25.04.2013 tarihinde 6462 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Atıflar(1)
Bu maddenin atıf yaptıkları
Bu maddede geçen tanımlar(5)
- Gizli ticarî iletişim
- Medya hizmet sağlayıcı tarafından reklam yapmak maksadıyla veya kamuyu yönlendirebilecek şekilde; mal veya hizmet üreticisinin faaliyetinin, ticarî markasının, adının, hizmetinin ve ürününün reklam kuşakları dışında ve reklam yapıldığına ilişkin açıklayıcı bir ses veya görüntü bulunmaksızın programlarda sözcükler veya resimler ile tanıtılmasını
- Medya hizmet sağlayıcı
- Radyo, televizyon ve isteğe bağlı yayın hizmeti içeriğinin seçiminde editoryal sorumluluğu bulunan ve bu hizmetin düzenlenme ve yayınlanma biçimine karar veren tüzel kişiyi
- Program
- Bir medya hizmet sağlayıcı tarafından hazırlanan bir yayın akış çizelgesi veya katalog içinde yer alan bir dizi görsel ve/veya işitsel unsurun oluşturduğu tek bir bütünü
- Ticarî iletişim
- Radyo ve televizyon reklamları, program desteklemesi, tele-alışveriş ve ürün yerleştirmeyi de kapsamak üzere, ekonomik bir faaliyette bulunan gerçek veya tüzel kişinin, ürün, hizmet veya imajını, doğrudan veya dolaylı olarak tanıtmak amacıyla tasarlanmış sesli veya sessiz görüntülerin bir ücret veya benzeri bir karşılıkla ya da öz tanıtım amacıyla bir programla birlikte ya da bir program içine yerleştirilerek verilmesini
- Yayın hizmeti
- Medya hizmet sağlayıcının editoryal sorumluluğu altında ve temel amacı kamuoyunu bilgilendirmek, eğlendirmek veya eğitmek üzere elektronik iletişim şebekeleri yoluyla program sunmak olan, bireysel iletişim hariç olmak üzere, televizyon yayın hizmeti, isteğe bağlı yayın hizmeti ve ticarî iletişim ile radyo yayın hizmetini
Bu maddedeki kavramlar
- Gizli ticarî iletişim
- Ticarî iletişim
- Bilinçaltı teknikleri
- Editoryal bağımsızlık
- Görsel ve işitsel olarak kolayca ayırt edilebilirlik
- Haber bülteni ve haber programlarını düzenli olarak sunan kişiler
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
116 karar arasından seçildi- 13. Daire · E. 2016/1990 · K. 2021/55 · T. 13.01.2021Daire kararıBozma
anılan ürünlere izleyicilerin dikkati çekilerek yönlendirmede bulunulduğu, hastalığı olan kişilerin adı geçen doktorun adının yer aldığı sağlıklı yaşam merkezlerine sağlık kontrolü ve tedavi olmak için yönlendirildiği, mevzuat hükümlerine aykırı olarak yapılan yayın nedeniyle tekerrür hükümleri de göz önünde bulundurulmak suretiyle 6112 sayılı Kanun’un 9. maddesinin 3. fıkrası ve 32. maddesinin 2. fıkrası gereğince tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği; her ne kadar davacı şirket, tekerrür hükümlerinin yanlış uygulandığını iddia etmekte ise de,
- 13. Daire · E. 2017/2 · K. 2021/1064 · T. 24.03.2021Daire kararıBozma
Dava konusu istem: Davacı şirkete ait "..." logosuyla yayın yapmakta olan medya hizmet sağlayıcı kuruluşta 21/07/2015 tarihinde 09.45-09.50 saatleri arasındaki yayınlanan "......" isimli ürününün tanıtımında 6112 sayılı Kanun'un 9. maddesinin altıncı fıkrasının (ç) bendinin ihlali nedeniyle uyarı yaptırımı ve 6112 sayılı Kanun'un 9. maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin tekraren ihlali nedeniyle 13.601,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı toplantıda alınan ...sayılı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (Üst Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
- Genel Kurul · E. 2018/13551 · T. 23.02.2023AYM bireysel başvuruGönderme
6112 sayılı Kanun'un 9. maddesinin (3) numaralı fıkrasındaki “Gizli ticari iletişime izin verilemez.” hükmünü tekraren ihlali nedeniyle aynı Kanun'un 32. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca 11.026 TL idari para cezası uygulanmasına karar vermiştir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.