Aykırılık nedir?
Kısaca
Aykırılık, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- 2960 s. K. m.20 · uygulanmayacak hükümler: Diğer kanun hükmünün Boğaziçi Kanunu'nun amaç ve hükümleriyle bağdaşmaması halidir.
- 5302 s. K. m.70 · uygulanmayacak hükümler: Salt konu benzerliği ya da düzenleme boşluğu bu anlamda aykırılık sayılmaz.
- 5846 s. K. m.89 · kaldırılan hükümler: Eski bir hükmün, 5846 sayılı Kanun'un düzenlediği konuda onunla bağdaşmayan içerikte olmasıdır.
Kanunda nerede geçiyor
3 maddeBoğaziçi Kanunu
- Boğaziçi Kanunu m.20 · Uygulanmayacak hükümler
Diğer kanun hükmünün Boğaziçi Kanunu'nun amaç ve hükümleriyle bağdaşmaması halidir. Aykırılığın varlığı, somut uyuşmazlıkta iki kuralın aynı konuyu farklı biçimde düzenlemesine bağlıdır.
İl Özel İdaresi Kanunu
- İl Özel İdaresi Kanunu m.70 · Uygulanmayacak hükümler
Madde metninde sayılan kanun hükmü ile İl Özel İdaresi Kanunu hükmünün aynı konuda farklı sonuç doğurması durumudur. Salt konu benzerliği ya da düzenleme boşluğu bu anlamda aykırılık sayılmaz.
Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu
- Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu m.89 · II – Kaldırılan hükümler
Eski bir hükmün, 5846 sayılı Kanun'un düzenlediği konuda onunla bağdaşmayan içerikte olmasıdır. Aykırılığın değerlendirilmesi, eski hükmün ve yeni Kanun hükmünün aynı konuyu düzenlemesine bağlıdır.
Karıştırılan kavramlar
Aykırılık hali ile düzenleme boşluğu arasındaki fark nedir?
Maddede sayılan kanun ile İl Özel İdaresi Kanunu arasında hükümler bakımından gerçek bir aykırılık bulunması.
Kanunların aynı konuyu düzenlemesine rağmen sonuçlarda çelişki bulunmaması ya da düzenleme boşluğu bulunması.
Yalnızca gerçek aykırılık hâlinde İl Özel İdaresi Kanunu hükümleri uygulanır; boşlukta genel hükümler yürür.
Yönetmelik aykırılığı ile kanuna aykırılık arasındaki fark nedir?
Bu madde, kanunun 2. maddesinde anılan yönetmeliklere muhalefeti kapsar.
Kanunun kendisine ya da başka bir düzenlemeye aykırılık bu maddenin konusu değildir.
Yalnızca anılan yönetmeliklere aykırılık için bu madde uygulanır; diğer aykırılıklar için ayrı bir yaptırım hükmü aranmalıdır.
Aykırılık halinde yaptırım ile idari işlem arasındaki fark nedir?
Üyelik iptali, temsilciliğin faaliyetinin durdurulması veya kapatılması, İçişleri Bakanlığınca yapılan bir yaptırımdır.
Kuruluş merkezinin veya temsilciliğin bulunduğu yerde dava açılması, bu yaptırımın yargı yoluyla istenmesidir.
Yaptırım kararı Bakanlıkça verilir; dava açılabilmesi için yaptırımın mahkemeden istenmesi gerekir.
Elkoyma ile elkoymaya aykırılık arasındaki fark nedir?
Elkoyma kararına uygun olarak yapılan işlem tedbirin gereğidir.
Elkoyma kararının gereklerine aykırı hareket edilmesi ayrı bir suç doğurur.
Aykırı hareket eden kişi hakkında Türk Ceza Kanunu'nun muhafaza görevini kötüye kullanma hükümleri uygulanır.
Yetki aşımı ile belirtilen maddelere aykırılık arasındaki fark nedir?
29. maddede gösterilen sanat yetkisinin aşılması, yani faaliyetin yetki sınırını geçmesi hâlidir.
33, 35, 36, 37, 39 ve 40. maddelerdeki yükümlülüklere uyulmaması hâlidir.
Her iki hâlde de aynı idari para cezası aralığı uygulanır; ancak maddenin ihlal edilen kuralının ayrı ayrı belirlenmesi gerekir.
Sanat hudutlarını aşma ile 51-52. maddelere aykırılık arasındaki fark nedir?
Ebenin 51. maddede sayılan icrayı sanat hudutlarını aşarak yapması, yani yetkisinin dışına çıkması.
Ebenin 51. maddeye ya da 52. maddeye, özellikle reçete yazma yasağına uymaması, yani bu maddelerin emredici hükümlerine aykırı davranması.
Her iki durumda da aynı idari para cezası uygulanır; madde iki hali tek bir yaptırımda birleştirir.
Örnek kararlar
3 karar- 6. Daire, 2018/7314 E., 2021/12010 K., 02.11.2021İlgili madde: 2960 s. K. m.20
- 6. Daire, 2018/7448 E., 2021/12011 K., 02.11.2021İlgili madde: 2960 s. K. m.20
- 6. Daire, 2018/7455 E., 2021/12012 K., 02.11.2021İlgili madde: 2960 s. K. m.20
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.