Koruma alanı nedir?

Kanunda tanımlı7 maddede geçiyor · 5 kanun

Diğer yazımlar: Koruma alanları

Kısaca

Koruma alanı, 5 kanunda 7 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • 2863 s. K. m.65 · cezalar: Korunan varlığın çevresinde, varlığın korunmasını sağlamak için belirlenmiş alandır.
  • 4915 s. K. m.5 · av sezonu: Nesli tehlike altında olan, nadir, hassas ve benzeri statülerdeki, endemik ve göçmen türlerin korunması amacıyla oluşturulan ve ekolojik ihtiyaçlarına göre yönetilen alandır.
  • 5366 s. K. m.1 · amaç ve kapsam: Sit alanlarına ait olup, tescil edilmiş sit alanlarının çevresinde koruma amacıyla belirlenen alandır.

Kanuni tanım

  • 5686 s. K. m.3/1Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu

    Koruma alanı: Kaynak ve bunların bağlı olduğu jeotermal sistemin; bozulmasına, kirlenmesine ve sürdürülebilir özelliğinin yitirilmesine neden olacak dış etkenlerden korumak amacıyla sahanın jeolojik, hidrojeolojik yapısı, iklim koşulları, zemin cinsi ve tipleri, drenaj sahası sınırı, kaynak ve kuyu çevresindeki yerleşim birimleri, endüstri tesisleri, çevrenin topografik yapısı gibi unsurlara bağlı olarak belirlenmiş önlemler alınması gereken, içerisinde yapılan faaliyetlerin kontrol ve denetime tâbi olduğu ve gerektiğinde yapılaşma ve arazi kullanım faaliyetleri kısıtlanabilir alanları

Kanunda nerede geçiyor

7 madde

Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu

Kara Avcılığı Kanunu

  • Kara Avcılığı Kanunu m.5 · Av sezonu

    Nesli tehlike altında olan, nadir, hassas ve benzeri statülerdeki, endemik ve göçmen türlerin korunması amacıyla oluşturulan ve ekolojik ihtiyaçlarına göre yönetilen alandır. Oluşturulması ve yönetilmesi Genel Müdürlüğün yetkisindedir.

Yıpranan Tarihi ve Kültürel Taşınmaz Varlıkların Yenilenerek Korunması ve Yaşatılarak Kullanılması Hakkında Kanun

Belediye Kanunu

  • Belediye Kanunu m.4 · Kuruluş

    İçme ve kullanma suyu havzaları ile sit ve diğer koruma amacıyla belirlenmiş alanlardır. Bu alanlarda ve bu alanlara 5.000 metreden daha yakın yerleşim yerlerinde belediye kurulamaz.

Vakıflar Kanunu

  • Vakıflar Kanunu m.28 · Vakıf kültür varlıklarının tespiti, tescili ve yaşatılması

    Vakıf kültür varlıklarının korunması amacıyla belirlenmiş çevresel alandır. Maddede bu alanların kamulaştırılması Genel Müdürlüğün görevleri arasında sayılmıştır.

Karıştırılan kavramlar

Sit alanı ile koruma alanı arasındaki fark nedir?

Sit alanı, koruma kurullarınca tescil ve ilan edilen bölgedir.

Koruma alanı, sit alanına ait olan ve onun çevresinde belirlenen alandır.

Yenileme hem sit alanını hem de bu sit alanlarına ait koruma alanlarını kapsar; tescil edilmemiş bir alan yenileme konusu olamaz.

5366 s. K. m.1

Koruma alanı içindeki yerleşim ile diğer yerleşim arasındaki fark nedir?

İçme suyu havzası veya sit ve koruma alanı içinde yer alan ya da kurulu bir belediyeye 5.000 metreden yakın bulunan yerleşim.

Bu niteliklerin hiçbirini taşımayan yerleşim.

Birinci grupta belediye kurulamaz; bu yasak nüfus eşiğinin sağlanmış olmasından bağımsız işler.

5393 s. K. m.4

Tabiat anıtı ile tabiatı koruma alanı arasındaki fark nedir?

Tabiat anıtı, doğa olaylarının oluşturduğu özellikleri ve bilimsel değeri olan tabiat parçasıdır ve milli park esaslarıyla korunur.

Tabiatı koruma alanı, nadir ya da tehlike altındaki ekosistem ve türlerin seçkin örneklerini içeren ve yalnızca bilim ve eğitim amacıyla kullanılan, mutlak korunması gereken alandır.

Tabiatı koruma alanında mutlak koruma ve bilim-eğitim dışında kullanımın yasak olması, tabiat anıtında bu sınırın maddede aranmaması ile ayrılır.

2873 s. K. m.2

Millî park ile diğer koruma alanları arasındaki fark nedir?

Millî park, Bakanlığın karakter tespiti ve ardından Cumhurbaşkanı kararı ile belirlenir.

Tabiat parkı, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanı, alanın orman rejimine tabi olup olmamasına göre farklı makamlarca belirlenir.

Millî park için Tarım ve Orman Bakanının onayı aranmaz; diğer koruma alanlarında orman rejimi içinde Bakan onayı, dışında Cumhurbaşkanı kararı gerekir.

2873 s. K. m.3

Koruma alanı içinde iskan ve yapılaşma yapılacak yer ile yapılmayacak yer arasındaki fark nedir?

Planları uyarınca iskan ve yapılaşmaya konu olacak yerlerde imar planı yapılır.

Bu nitelikte olmayan yerlerde maddenin ikinci fıkrası uygulanmaz.

Yalnız iskan ve yapılaşmaya konu yerler için imar planı hazırlanır ve Bakanlık onayıyla yürürlüğe girer.

2873 s. K. m.4

Ormanlar ile diğer koruma alanları arasındaki fark nedir?

Ormanlar, ikinci fıkra kapsamında bildirilen alanlardan ayrı tutulmuştur.

Ormanlar dışındaki koruma alanlarında ruhsat öncesinde ilgili kuruma görüş sorulur ve üç aylık cevap süresi işler.

Ormanlar dışında ilgili kurumun izni sürecinde cevap verilmezse bir ay ek süre verilir, bu süre sonunda da karar bildirilmezse izin verilmiş sayılır.

3213 s. K. m.7

Örnek kararlar

3 karar
  1. 2018/117 E., 2023/212 K., 07.12.2023
    İlgili madde: 5393 s. K. m.4
  2. Ceza Genel Kurulu, 2017/696 E., 2022/372 K., 24.05.2022
    İlgili madde: 2863 s. K. m.65
  3. Hukuk Genel Kurulu, 2018/1105 E., 2021/1391 K., 11.11.2021
    İlgili madde: 5366 s. K. m.1

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.