Meslek mensubu nedir?
Kısaca
Meslek mensubu, 5 kanunda 8 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- 3568 s. K. m.13 · meslekle ilgili konularda çalıştırılmayacak olanlar: Kanun kapsamında serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir sıfatını taşıyan ve bu sıfatla mesleğini yapan kişidir.
- 5957 s. K. m.2 · tanımlar: Malların ticaretiyle uğraşan, ilgili meslek odalarına kayıtlı kişilerdir.
- 5362 s. K. m.1 · amaç: Bir meslek kuruluşuna bağlı olarak mesleğini icra eden kişi.
Kanuna göre anlamı
- 5531 s. K. m.3/1-çOrman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Hakkında Kanun
Meslek mensubu: Mühendis unvanını haiz olup bu Kanun çerçevesinde ormancılık ve orman ürünleri bürosu kurmak üzere 5 inci madde uyarınca yetkilendirilen kişileri
- 5957 s. K. m.2/1-ıSebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
Meslek mensubu: Malların ticaretiyle iştigal eden ilgili meslek odalarına kayıtlı kişileri
Aynı terim her kanunda o kanunun uygulanması bakımından ayrı tanımlanır; tanım yalnız kendi kanununda bağlayıcıdır.
Kanunda nerede geçiyor
8 maddeSerbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu
- Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu m.13 · Meslekle ilgili konularda çalıştırılmayacak olanlar
Kanun kapsamında serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir sıfatını taşıyan ve bu sıfatla mesleğini yapan kişidir. Madde, kişisel veya ortak bürolarda mesleğini yapan meslek mensuplarına yönelik olduğu için bürosunun bulunup bulunmadığı önemlidir.
- Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu m.43 · Meslek sırları
Bu Kanun kapsamında serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir olarak çalışan kişidir. Yanlarında çalışanlar da yasağın kapsamına girer.
- Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu m.47 · Görevle ilgili suçlar
Bu Kanun kapsamında yeminli mali müşavirlik veya serbest muhasebeci mali müşavirlik yetkisini taşıyan ve bu sıfatla faaliyet gösteren kişidir. Sıfatın bulunmadığı kişiler bu maddenin kapsamına girmez.
Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
- Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun m.2 · Tanımlar
Malların ticaretiyle uğraşan, ilgili meslek odalarına kayıtlı kişilerdir. Kayıt, sıfatın şartıdır; üretici olmak bu kavramın kapsamına girmez.
- Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun m.5 · Üretici örgütleri, komisyoncular, alıcı ve satıcılar
Maddenin 10 ve 13. fıkralarında geçen, komisyoncu ve benzeri aracılık faaliyeti yürüten kişilerdir. Madde 5/14 uyarınca meslek mensubunda aranacak nitelikler yönetmelikle belirlenir.
Danıştay Kanunu
- Danıştay Kanunu m.65 · Yurt dışına gönderilme
Maddede yurt dışına gönderilebilecek kişiler olarak Danıştay meslek mensupları anılır. Madde birinci fıkrada genel ifadeyle bu kişileri kapsar; ikinci fıkra ise Başkan, Başsavcı, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeleri özellikle sayar.
Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu
- Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu m.1 · Amaç
Bir meslek kuruluşuna bağlı olarak mesleğini icra eden kişi. Maddede, meslek mensuplarının birbirleri ve halk ile ilişkilerinde dürüstlük ve güven aranması öngörülmüştür.
Sayıştay Kanunu
- Sayıştay Kanunu m.63 · Sayıştay mensuplarının hakları
Sayıştay Başkanı, daire başkanları ve üyeleri dışında kalan ve Sayıştayda denetçi, denetçi yardımcısı, başsavcı veya savcı olarak görev yapan kişilerdir. Bu maddede hakları, sınıf ve derece düzeniyle birlikte ele alınır.
Karıştırılan kavramlar
Genel meslek mensubu ile ikinci fıkrada sayılan üst görevliler arasındaki fark nedir?
Birinci fıkra kapsamında her Danıştay meslek mensubu gönderilebilir.
İkinci fıkra Başkan, Başsavcı, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeleri açıkça sayar ve bunların seçimini özel usule bağlar.
Sayılan görevliler için seçim usulü yönetmelikle belirlenir; diğer mensuplar için bu seçim ayrı bir usul olarak öngörülmemiştir.
Meslek mensubu ile oda ve birlik personeli arasındaki fark nedir?
Serbest muhasebeci mali müşavir ve yeminli mali müşavir ile yanında çalışanlar.
Oda ve birlik personeli.
Aynı sır saklama ve ifşa yasağı her iki grup bakımından da geçerlidir.
Üretici ile meslek mensubu arasındaki fark nedir?
Üretici, malları üreten kişidir ve tanım ticari kayda değil üretime dayanır.
Meslek mensubu, malların ticaretiyle uğraşan ve ilgili meslek odalarına kayıtlı kişidir.
Aynı kişi hem üretici hem meslek mensubu sıfatını taşıyabilir; ancak üretici sıfatı meslek odası kaydına bağlı değildir. Uyuşmazlıkta hangi sıfatın aranacağı, kişinin hangi faaliyetine dayandığına göre belirlenir.
Meslek mensubu ile diğer ilgili kişiler arasındaki fark nedir?
3568 sayılı Kanun kapsamındaki meslek mensupları, beşinci ve altıncı fıkraya göre fiile iştirak etmeleri hâlinde yaptırıma tabi tutulur.
Diğer ilgili kişiler, fiilin münhasıran sahte belge düzenlemek amacıyla işlenmiş olmasına bağlı olarak teminat yükümlülüğü altına girer.
Meslek mensubu için geçici mesleki faaliyetten alıkoyma ya da meslekten çıkarma yaptırımı uygulanır; diğer kişiler için teminat ve mükellefiyet sonuçları doğar.
Sulh belgesi ile meslek mensubu tasdik raporu arasındaki fark nedir?
Sulh belgesi, alacaklı ve borçlunun imzaladığı karşılıklı bir belgedir ve kanaat verici belge sayılır.
Tasdik raporu, Maliye Bakanlığınca yetkilendirilmiş meslek mensubunun düzenlediği ve üçüncü fıkradaki şartları gösteren bir vesikadır; kanaat verici vesika olarak kabul edilebilir.
Tasdik raporu kabul edilirse yalnız kanaat verici vesika olur, borçlu yönünden vazgeçilen alacak sayılmaz. Sulh belgesi ise belgeye konu alacağı değersiz alacak olarak nitelendirir.
Bağımsız denetçi ile meslek mensubu (3568 sayılı Kanun) arasındaki fark nedir?
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunca yetkilendirilen bağımsız denetçi (a bendi) dış denetimi yapabilir.
Serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir (b bendi) 3568 sayılı Kanuna tabi meslek mensubu olarak dış denetimi yapabilir.
Her iki grup da genel kurul kararıyla dış denetim görevlendirmesi alabilir; maddede ikisi arasında bir öncelik veya oran ayrımı yoktur.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- 2012/129 E., 2013/40 K., 07.03.2013İlgili madde: 6085 s. K. m.63
- 8. Daire, 2024/251 E., 2025/3145 K., 20.03.2025İlgili madde: 3568 s. K. m.13
- 8. Daire, 2022/4760 E., 2024/3019 K., 21.05.2024İlgili madde: 3568 s. K. m.47
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.